---
title: "Aile nedir?"
source: "https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/aile"
publisher: "Hukuksal Eğitim"
language: "tr"
type: "DefinedTerm"
updated: "2026-10-21"
---

# Aile

**Kısaca:** Kanunun amacına göre tanımlanır ve Türk Medeni Kanunu'ndaki aile tanımından bağımsızdır. (5543 s. K. m.17)

## Kanuna göre anlamı

- **3083 s. K. m.2/1-e** (Sulama Alanlarında Arazi Düzenlenmesine Dair Tarım Reformu Kanunu): Karı - Koca ve birlikte oturan reşit olmayan çocuklardan meydana gelen müessesedir. Ailede kocaya, koca yoksa karıya "aile reisi" denir — https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/3083-sayili-sulama-alanlarinda-arazi-duzenlenmesine-dair-tarim-reformu-kanunu/madde-2#f1-e
- **5490 s. K. m.3/1-d** (Nüfus Hizmetleri Kanunu): Aynı soydan olup, bir aile sıra numarası altında kayıtlı olan kişiler ile onların eş ve çocuklarını — https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5490-sayili-nufus-hizmetleri-kanunu/madde-3#f1-d

## Kanunda nerede geçiyor

### İskan Kanunu
- İskan Kanunu m.17 – İskânda aile kabul edilecekler (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5543-sayili-iskan-kanunu/madde-17#f1): Kanunun uygulanmasında bir bütün olarak ele alınan, maddede sayılan kişilerden oluşan topluluktur. Kanunun amacına göre tanımlanır ve Türk Medeni Kanunu'ndaki aile tanımından bağımsızdır.

## Karıştırılan kavramlar

- **Aile ve ortaklık işletmeleri / tek işletme** (GVK m.53): Aile reisi ile birlikte yaşayan eş ve velayet altındaki çocukların işletmeleri ile ortaklık işletmelerinde büyüklük toplu olarak alınır. Tek bir işletme birden fazla ortaklığa ait olsa bile, bu ortaklıklara ait büyüklük toplanarak dikkate alınır. Toplu hesap sonucunda ölçü aşılırsa gerçek usul uygulanır.
- **Refakatçi aile / memur** (237 s. K. m.8): Ailenin binmesi için davet niteliğinde bir etkinlik gerekir. Memurların binmesi için kurum hizmeti niteliği ve makamın refakati ya da izni gerekir. Her iki grubun binme koşulu farklıdır ve birbirinin yerine kullanılamaz.
- **(i) bendi asıl kart sahibi / (i) bendi yakın aile** (Harçlar K. m.88): Turkuaz Kart sahibi yabancının kendisi doğrudan muafiyetten yararlanır. Eşi ile ergin olmayan veya bağımlı çocukları ise kart sahibinin yakını sıfatıyla yararlanır. Yakınların muafiyeti kart sahibinin durumuna bağlıdır; kart sona erdiğinde yakınlar açısından da dayanak kalmaz.
- **Memur / Bakmakla yükümlü aile fertleri** (DMK m.188): A bendi, memurun kendisini kapsar ve hastalık, analık, görevden doğan kaza ile meslek hastalığını sayar. B bendi, memurun eşini ve bakmakla yükümlü olduğu ana, baba, çocuklarını kapsar; yalnızca hastalık ve analık hâlleri sayılmıştır. Aile fertleri kaza ve meslek hastalığı yardımından yararlanamaz; bu hâller yalnızca memurun kendisi için geçerlidir.
- **Emekli-malullük aylığı alanın kendisi / Aile fertleri** (DMK m.188): C bendi, aylık alan kişinin kendisine hastalık ve analık yardımı tanır. Ç bendi, C bendindeki aylık sahibinin aile fertlerine aynı yardımı tanır. Aile fertlerinin yardımdan yararlanması, aylık sahibinin C bendi kapsamında bulunmasına bağlıdır.
- **Genel kural / Aile hekimliği personeli** (DMK geç. m.37): Genel kurala göre görevden ayrılmamış olmak ve pozisyonda çalışmak gerekir. 5258 sayılı Kanun kapsamında aile hekimliği uygulamasında görev alanlar, görevlerinden ayrılmadan kapsama alınır. Aile hekimliği personeli görevine devam ederken maddeden yararlanır.

## Örnek kararlar

- 8. Daire, 2024/4748 E., 2025/9387 K., 03.12.2025 — ilgili: 5543 s. K. m.17
- İkinci Bölüm, 2018/18505 E., 16.06.2021 — ilgili: 5543 s. K. m.17

---
Hukuki tavsiye değildir. Güncel kanun metni için madde bağlantılarına bakın.