---
title: "Aksi kararlaştırılmış olma nedir?"
source: "https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/aksi-kararlastirilmis-olma"
publisher: "Hukuksal Eğitim"
language: "tr"
type: "DefinedTerm"
updated: "2026-10-21"
---

# Aksi kararlaştırılmış olma

**Kısaca:** Taraflar sözleşmede bu kuraldan farklı bir muacceliyet düzeni öngörebilir. Hüküm nispi emredici değildir; tarafların anlaşmasıyla değiştirilebilir. (TMK m.900)

## Kanunda nerede geçiyor

### Türk Medeni Kanunu
- TMK m.215 – F. Bir eşin mallarının diğeri tarafından yönetimi (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/4721-sayili-turk-medeni-kanunu/madde-215): Eşlerin, yönetimin bırakılmasına ilişkin ilişkiyi vekâlet hükümlerinden farklı bir şekilde düzenlemeyi kararlaştırmış olmasıdır. Bu durumda vekâlet hükümleri uygulanmaz, kararlaştırılan düzenleme geçerlidir.
- TMK m.900 – III. Muacceliyet bildirimi (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/4721-sayili-turk-medeni-kanunu/madde-900): Taraflar sözleşmede bu kuraldan farklı bir muacceliyet düzeni öngörebilir. Hüküm nispi emredici değildir; tarafların anlaşmasıyla değiştirilebilir.

### Türk Ticaret Kanunu
- TTK m.1517 – VI - Yeni doğan bebeğin ve evlat edinilenin sigorta kapsamında olması (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6102-sayili-turk-ticaret-kanunu/madde-1517): Taraflar sözleşmede bebeğin kapsama girmesini engelleyen ya da bu kapsamı sınırlayan bir hüküm koymuşsa, birinci fıkradaki kendiliğinden kapsama girme sonucu doğmaz. Bu, emredici olmayan bir kuraldır.

## Karıştırılan kavramlar

- **Aksi kararlaştırılmış olma / kararlaştırılmamış olma** (5846 s. K. m.9): Taraflar sözleşmeyle iştirak kuralını değiştirmişse bu kayda göre hareket edilir. Taraflar bir düzenleme yapmamışsa madde hükmü kendiliğinden uygulanır. Sözleşme kaydı varsa madde yerine o kayıt geçerlidir; kayıt yoksa iştirak ve mahkeme müsaadesi yolu açıktır.

## İlgili konular

- Cebrî icra hâlinde (Medeni Hukuk): https://www.hukuksalegitim.com/konu/medeni-hukuk/cebri-icra-halinde
- İpotekli borç senedi ve irat senedi (Medeni Hukuk): https://www.hukuksalegitim.com/konu/medeni-hukuk/ipotekli-borc-senedi-ve-irat-senedi

## İlgili terimler

[İpotekli borç Senedi](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/ipotekli-borc-senedi) · [Muacceliyet](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/muacceliyet) · [Bildirim yükümlülüğü](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/bildirim-yukumlulugu)

---
Hukuki tavsiye değildir. Güncel kanun metni için madde bağlantılarına bakın.