--- title: "Alıcı nedir?" source: "https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/alici" publisher: "Hukuksal Eğitim" language: "tr" type: "DefinedTerm" updated: "2026-10-21" --- # Alıcı **Kısaca:** Alıcı, 3 kanunda 3 maddede geçen bir kavramdır; anlamı bağlama göre değişir. - TBK m.262 · yetkili mahkeme ve tahkim: Koruma, alıcının yerleşim yerinin Türkiye'de olmasına bağlıdır; alıcının tacir olup olmaması bu korumanın kapsamını değiştirmez. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6098-sayili-turk-borclar-kanunu/madde-262) - 2238 s. K. m.7 · bilgi verme ve araştırma yükümlülüğü: Verilen organ veya dokunun nakledileceği kişidir. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2238-sayili-organ-ve-doku-alinmasi-saklanmasi-asilanmasi-ve-nakli-hakkinda-kanun/madde-7) - 6563 s. K. m.6 · ticari elektronik ileti gönderme şartı: Ticari elektronik iletinin gönderildiği kişidir. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6563-sayili-elektronik-ticaretin-duzenlenmesi-hakkinda-kanun/madde-6) ## Kanuni tanım - **6493 s. K. m.3/1-a** (Ödeme ve Menkul Kıymet Mutabakat Sistemleri, Ödeme Hizmetleri ve Elektronik Para Kuruluşları Hakkında Kanun): Ödeme işlemine konu fonun ulaşması istenen gerçek veya tüzel kişiyi — https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6493-sayili-odeme-ve-menkul-kiymet-mutabakat-sistemleri-odeme-hizmetleri-ve-elektronik-para/madde-3#f1-a ## Kanunda nerede geçiyor ### Türk Borçlar Kanunu - TBK m.262 – 6. Yetkili mahkeme ve tahkim (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6098-sayili-turk-borclar-kanunu/madde-262#f1): Maddenin koruduğu taraftır. Koruma, alıcının yerleşim yerinin Türkiye'de olmasına bağlıdır; alıcının tacir olup olmaması bu korumanın kapsamını değiştirmez. ### Organ ve Doku Alınması, Saklanması, Aşılanması ve Nakli Hakkında Kanun - Organ ve Doku Alınması, Saklanması, Aşılanması ve Nakli Hakkında Kanun m.7 – Bilgi verme ve araştırma yükümlülüğü (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2238-sayili-organ-ve-doku-alinmasi-saklanmasi-asilanmasi-ve-nakli-hakkinda-kanun/madde-7#f1-b): Verilen organ veya dokunun nakledileceği kişidir. Madde, alıcının kimliğinin verici ile paylaşılmamasını düzenler; alıcının sağlık durumu bu maddede ayrıca değerlendirilmez. ### Elektronik Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanun - Elektronik Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanun m.6 – Ticari elektronik ileti gönderme şartı (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6563-sayili-elektronik-ticaretin-duzenlenmesi-hakkinda-kanun/madde-6#f1): Ticari elektronik iletinin gönderildiği kişidir. Maddenin ikinci fıkrası bakımından alıcının esnaf veya tacir olup olmadığı belirleyicidir. ## Karıştırılan kavramlar - **Kan/sıhri hısımlık veya yakın ilişki / yabancı alıcı-verici** (2238 s. K. m.7): Taraflar arasında kan veya sıhri hısımlık ya da yakın kişisel ilişki varsa isim açıklama yasağı uygulanmaz. Taraflar arasında bu ilişkilerden biri yoksa hekim alıcı ve vericinin isimlerini birbirine açıklamaz. Yakın ilişki bulunan tarafların isimlerinin paylaşılması hukuka aykırı sayılmaz; diğer hallerde paylaşım yasaktır. - **Yerleşim yeri Türkiye'de olan alıcı / yerleşim yeri yurt dışında olan alıcı** (TBK m.262): Alıcının yerleşim yeri Türkiye'dedir. Maddedeki yasak bu alıcı bakımından geçerlidir. Alıcının yerleşim yeri yurt dışındadır. Madde bu alıcıyı kapsamaz; taraflar yetki ve tahkim konusunda genel kurallar çerçevesinde serbesttir. Yerleşim yeri Türkiye'de olan alıcı için yetki feragati ve tahkim sözleşmesi geçersizdir; yurt dışında yerleşik alıcı için bu yasak uygulanmaz. - **Satıcı taşıması / alıcı taşıması** (VUK m.230): Malı alıcıya teslim için satıcı taşır veya taşıttırırsa, sevk irsaliyesini satıcı düzenler ve taşıtta bulundurur. Teslim edilen malı alıcı taşır veya taşıttırırsa, sevk irsaliyesini alıcı düzenler ve taşıtta bulundurur. Yükümlü taraf taşımayı kimin yaptığına göre değişir; irsaliye düzenleme yükü taşıyan tarafa aittir. - **Tüccar alıcı / alıcı çiftçi** (VUK m.235): Birinci ve ikinci sınıf tüccarlar ile basit usul kazanç tespiti yapılanlar. Defter tutmak mecburiyetinde olan çiftçiler. Her iki alıcı grubu da aynı makbuz yükümlülüğüne tabidir; madde her ikisini birlikte sayar. - **Kamu kurum ve kuruluşu / şahıs alıcı** (775 s. K. m.26): Kamu kurum ve kuruluşlarına yapılan satış ya da tahsis için de madde metninde emsal bedel esası geçerlidir. Şahıslara yapılan satış ya da tahsis için de aynı bedel esası ve yönetmelik düzenlemesi uygulanır. Alıcının kamu ya da özel kişi olması bedel esasını değiştirmez; esasları belirleyen yönetmelik her iki alıcı için ortaktır. - **Ortak alıcılar / tek alıcı** (İİK m.133): Birlikte pey süren ortaklardan biri payını ödemezse ve diğeri feragat etmezse, ihale kaldırılır. Tek alıcının ödemeyi yapması yeterlidir. Ortaklardan birinin ödememesi, sürenin diğer ortak için de işlemesine karşın ihalenin tamamının kaldırılmasına yol açar. ## İlgili konular - Kısmi ödemeli satışlar (Borçlar Hukuku Özel Hükümler): https://www.hukuksalegitim.com/konu/borclar-hukuku-ozel-hukumler/kismi-odemeli-satislar ## Örnek kararlar - İdare Dava Daireleri Kurulu, 2020/2484 E., 2021/1862 K., 14.10.2021 — ilgili: 6563 s. K. m.6 - İdare Dava Daireleri Kurulu, 2020/1880 E., 2021/1863 K., 14.10.2021 — ilgili: 6563 s. K. m.6 - İdare Dava Daireleri Kurulu, 2020/2023 E., 2021/1864 K., 14.10.2021 — ilgili: 6563 s. K. m.6 ## İlgili terimler [Tahkim sözleşmesi](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/tahkim-sozlesmesi) · [Ticari elektronik ileti](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/ticari-elektronik-ileti) · [Sıhri hısımlık](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/sihri-hisimlik) · [Taksitle satış sözleşmesi](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/taksitle-satis-sozlesmesi) · [Yerleşim yeri](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/yerlesim-yeri) · [Tutanak](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/tutanak) --- Hukuki tavsiye değildir. Güncel kanun metni için madde bağlantılarına bakın.