---
title: "Ar-Ge merkezi nedir?"
source: "https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/ar-ge-merkezi"
publisher: "Hukuksal Eğitim"
language: "tr"
type: "DefinedTerm"
updated: "2026-10-21"
---

# Ar-Ge merkezi

**Kısaca:** Ar-Ge merkezi: Ar-Ge ve yenilik projelerini veya sözleşme çerçevesinde siparişe dayalı olarak yürütülen Ar-Ge ve yenilik faaliyetlerini gerçekleştirmek üzere kurulan ve dar mükellef kurumların Türkiye’deki işyerleri dahil, kanuni veya iş merkezi Türkiye’de bulunan sermaye şirketlerinin… (5746 s. K. m.2/1-c)

## Kanuni tanım

- **5746 s. K. m.2/1-c** (Araştırma, Geliştirme ve Tasarım Faaliyetlerinin Desteklenmesi Hakkında Kanun): Ar-Ge ve yenilik projelerini veya sözleşme çerçevesinde siparişe dayalı olarak yürütülen Ar-Ge ve yenilik faaliyetlerini gerçekleştirmek üzere kurulan ve dar mükellef kurumların Türkiye’deki işyerleri dahil, kanuni veya iş merkezi Türkiye’de bulunan sermaye şirketlerinin; organizasyon yapısı içinde ayrı bir birim şeklinde örgütlenmiş, münhasıran yurtiçinde araştırma ve geliştirme faaliyetlerinde bulunan ve en az elli tam zaman eşdeğer Ar-Ge personeli istihdam eden, yeterli Ar-Ge birikimi ve yeteneği olan birimleri — https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5746-sayili-arastirma-gelistirme-ve-tasarim-faaliyetlerinin-desteklenmesi-hakkinda-kanun/madde-2#f1-c

## Kanunda nerede geçiyor

### Araştırma, Geliştirme ve Tasarım Faaliyetlerinin Desteklenmesi Hakkında Kanun
- Araştırma, Geliştirme ve Tasarım Faaliyetlerinin Desteklenmesi Hakkında Kanun m.2 – Tanımlar (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5746-sayili-arastirma-gelistirme-ve-tasarim-faaliyetlerinin-desteklenmesi-hakkinda-kanun/madde-2#f1-c): Ar-Ge ve yenilik projelerini ya da sözleşmeye dayalı siparişle yürütülen Ar-Ge ve yenilik faaliyetlerini gerçekleştirmek üzere kurulan birimdir. Sermaye şirketinin organizasyon yapısında ayrı birim olarak örgütlenmesi, münhasıran yurt içinde Ar-Ge yapması ve en az elli tam zaman eşdeğer Ar-Ge personeli istihdam etmesi gerekir.

## Karıştırılan kavramlar

- **Ar-Ge merkezi / Tasarım merkezi** (5746 s. K. m.2): Ar-Ge merkezi, Ar-Ge ve yenilik projelerini yürütür ve en az elli tam zaman eşdeğer Ar-Ge personeli istihdam eder. Tasarım merkezi, tasarım projelerini yürütür ve en az on tam zaman eşdeğer tasarım personeli istihdam eder. Her iki birim için personel eşiği farklıdır; kuruluş koşulları ortak yapıdadır ancak eşik sayıları ayrıdır.
- **Teknoloji merkezi / Ar-Ge merkezi / tasarım merkezi** (5746 s. K. m.1): Teknoloji merkezleri 3624 sayılı Kanuna göre KOSGEB tarafından oluşturulan kuruluşlardır. Ar-Ge ve tasarım merkezleri Türkiye'deki Ar-Ge veya tasarım faaliyetini yürüten merkezlerdir. Kapsam hükmü üç kurumu ayrı ayrı sayar; her birinin kuruluş dayanağı farklıdır ve ayrı hükümlere tabidir.
- **Ar-Ge merkezi kendi faaliyeti / Siparişe dayalı faaliyet** (5746 s. K. m.3): Merkezin kendi Ar-Ge veya tasarım faaliyeti için yapılan harcamalar tamamen merkezce indirilir. Sözleşme çerçevesinde siparişe dayalı faaliyetlerin harcamasının yarısı merkezce, yarısı siparişi verenlerce indirilir. Sipariş verenin mükellefiyeti yoksa harcamanın tamamı merkezce indirilebilir. Sipariş verenler damga vergisi istisnası dışındaki teşvik ve destekten yararlanamaz.
- **Proje destekli buluş / Proje bazlı olmayan destek veya Ar-Ge merkezi çalışması** (SMK m.122): Kamu kurumu tarafından desteklenen bir proje kapsamında ortaya çıkan buluş. 5746 sayılı Kanun kapsamındaki Ar-Ge veya tasarım merkezleri ile 4691 sayılı Kanun kapsamındaki teknoloji geliştirme bölgelerinde, kamu desteği ile sözleşmeye dayalı olarak yürütülmeyen çalışmalar veya proje bazlı olmayan kamu destekleri kapsamındaki buluş. İkinci grupta bu madde hükümleri uygulanmaz; bildirim, hak sahipliği ve lisans hakları doğmaz.

## Örnek kararlar

- 8. Daire, 2021/5599 E., 2023/5153 K., 26.10.2023 — ilgili: 5746 s. K. m.2
- 8. Daire, 2021/5600 E., 2023/5154 K., 26.10.2023 — ilgili: 5746 s. K. m.2

## İlgili terimler

[Yenilik](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/yenilik)

---
Hukuki tavsiye değildir. Güncel kanun metni için madde bağlantılarına bakın.
