--- title: "Ayıp nedir?" source: "https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/ayip" publisher: "Hukuksal Eğitim" language: "tr" type: "DefinedTerm" updated: "2026-10-21" --- # Ayıp **Kısaca:** Kiralananın sözleşmeye uygun kullanımını engelleyen veya azaltan durum. (TBK m.318) ## Kanunda nerede geçiyor ### Türk Borçlar Kanunu - TBK m.220 (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6098-sayili-turk-borclar-kanunu/madde-220): Satılanın sözleşmeye uygun olmayan, değerini veya kullanımını azaltan ya da sözleşmede taahhüt edilen niteliklerden yoksun bulunması durumudur. Madde ayıbın tanımını yapmaz; ayıp kavramı genel ayıba karşı tekeffül hükümlerinden alınır. - TBK m.223 (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6098-sayili-turk-borclar-kanunu/madde-223#f1): Satılanda satıcının sorumluluğunu doğuran nitelikte bulunan kusurdur. Sözleşmede kararlaştırılan veya beklenen niteliklerden sapma ile değer ve kullanım yararını azaltan durumlar bu kapsama girer. - TBK m.231 – 9. Zamanaşımı (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6098-sayili-turk-borclar-kanunu/madde-231#f1): Satılanın sözleşmeye uygun olmayan, değerini ya da kullanım amacına uygunluğunu azaltan durumudur. Bu maddede ayıbın kendisi değil, ayıptan doğan sorumluluğa ilişkin davanın zamanaşımı düzenlenmektedir. - TBK m.280 – 4. Zapttan ve ayıptan sorumluluk (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6098-sayili-turk-borclar-kanunu/madde-280): Satılanın sözleşmeye uygun olmayan niteliğidir. Madde, isteğe bağlı artırmada satıcının ayıp sorumluluğunu da kapsar; ayıp bakımından kurtulma aynı koşula bağlanmıştır. - TBK m.294 – D. Bağışlayanın sorumluluğu (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6098-sayili-turk-borclar-kanunu/madde-294): Bağışlanan şeyin sözleşmeye uygun olmayan niteliği veya kullanım değerini ortadan kaldıran kusurudur. Bağışlayanın ayıp sorumluluğu yalnız garanti verilmişse söz konusudur. - TBK m.306 (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6098-sayili-turk-borclar-kanunu/madde-306#f1): Kiralananın sözleşmeye uygun kullanımını engelleyen, sözleşmede kararlaştırılan niteliklerden ya da olağan kullanım amacından uzaklaşan durumdur. Ayıbın kiraya verenin kusuruna bağlı olması gerekmez. - TBK m.307 (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6098-sayili-turk-borclar-kanunu/madde-307): Kiralananın kullanımını etkileyen, kiralananın kullanım amacına uygun kullanılmasını engelleyen veya azaltan durumdur. Maddenin uygulanabilmesi için ayıbın kullanımı etkilemesi gerekir. - TBK m.318 – IV. Ayıpları kiraya verene bildirme borcu (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6098-sayili-turk-borclar-kanunu/madde-318) - TBK m.360 – I. Teslim borcu (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6098-sayili-turk-borclar-kanunu/madde-360): Kiralananın sözleşmede öngörülen kullanım amacına uygun niteliği taşımaması, yani sözleşmeye uygun durumda teslim edilmemesi halidir. Kullanım amacını ortadan kaldıran ya da derecesini azaltan kusurlar bu kapsamdadır. - TBK m.463 – III. İşçinin özel borçları — 1. İşin yapılması (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6098-sayili-turk-borclar-kanunu/madde-463): Yapılan işin sözleşmeye ya da amacına uygun olmaması hâlidir. Maddenin ikinci fıkrası bakımından ayıbın işçinin kusurundan kaynaklanması gerekir ve yalnızca giderilmesi mümkün olan ayıplar kapsamdadır. - TBK m.472 – 2. Malzeme bakımından (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6098-sayili-turk-borclar-kanunu/madde-472): Malzemenin ya da eserin, sözleşmede kararlaştırılan veya dürüstlük kuralına göre bulunması gereken niteliği taşımaması durumudur. - TBK m.476 (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6098-sayili-turk-borclar-kanunu/madde-476): Eserin sözleşmeye, amaca veya fen ve sanat kurallarına uygun olmamasıdır; eserin değerini veya kullanım yararını azaltan durumları ifade eder. ### Türk Ticaret Kanunu - TTK m.1124 – III- Giderler (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6102-sayili-turk-ticaret-kanunu/madde-1124): Geminin kiralama sözleşmesine uygun işletilmesine engel olan ya da kullanım değerini azaltan kusur ve arızadır. Maddenin uygulanması için ayıbın varlığı önkoşuldur; ayıbın tanımı bu maddede yapılmaz. ## Karıştırılan kavramlar - **Olağan ayıp / Gizli ayıp** (TBK m.223): Olağan bir gözden geçirmeyle ortaya çıkarılabilen ayıplarda alıcı, gözden geçirme sırasında ayıbı görmek ve uygun süre içinde bildirmek zorundadır. Olağan bir gözden geçirmeyle ortaya çıkarılamayan ayıplarda alıcı için ihmal kabulü uygulanmaz; ayıp sonradan anlaşıldığında hemen bildirim yapılır. Gizli ayıpta bildirim süresi kabul sonucunu doğurmaz; ancak ayıbın anlaşılmasından sonra gecikmeden bildirilmezse ayıplarla birlikte kabul edilmiş sayılır. - **Basit / gizli ayıp** (TBK m.231): Ayıbın açık ya da gizli olmasına bakılmaksızın süre, satılanın alıcıya devrinden başlar. Ayıbın alıcı tarafından fark edilmesi süreyi başlatan bir olay değildir; ayıbın görülmesi değil devir esas alınır. Gizli ayıp keşfedilmeden süre dolmuşsa dava zamanaşımına uğrar; alıcı ayıbı devirden iki yıl sonra öğrense bile sonuç değişmez. - **Bağışlama / Satış (zapt ve ayıp)** (TBK m.294): Satışta satıcı, sözleşmede ayrıca üstlenmese de zapt ve ayıp açısından kanundan doğan sorumluluk taşır. Bağışlamada bağışlayan, zapt ve ayıptan ancak açıkça garanti vermişse sorumlu olur. Garanti sözü bulunmayan bağışta zapt veya ayıp nedeniyle tazmin talebi kabul edilmez. - **Önemli ayıp / Önemsiz ayıp** (TBK m.306): Önemli ayıp, kiralananın öngörülen kullanıma elverişliliğini ortadan kaldırır ya da önemli ölçüde engeller. Önemsiz ayıp, kullanıma elverişliliği önemli ölçüde engellemeyen ayıptır. Önemli ayıpta kiracı sözleşmeyi feshedebilir. Önemsiz ayıpta fesih yoktur ancak giderme ve bedelden indirim hakkı yine doğar. - **Kullanımı etkileyen ayıp / kiracının kendi sorumluluğundaki ayıp** (TBK m.307): Kiraya verenin sorumluluk alanında kalan, kiralananın kullanımını etkileyen ayıp. Kiracının olağan kullanımından doğan veya kiracının gidermekle yükümlü olduğu küçük bakım ayıpları. Yalnız birinci grup ayıp m.307 kapsamında indirim doğurur; ikinci grup için indirim istenemez (m.317 ile bağlantılı). - **Kiracının gidermekle yükümlü olduğu ayıp / gidermekle yükümlü olmadığı ayıp** (TBK m.318): Kiracının kendi kullanımı sonucu oluşan ve kendisinin onarması gereken ayıplar (örneğin eskiyen musluk, kırılan fayans). Kiracının gidermekle yükümlü olmadığı ayıplar; kullanımdan bağımsız olanlar ya da kiraya verenin onarması gereken tesisat, çatı, su sızıntısı gibi ayıplar. Yalnız ikinci grup bildirim yükümlülüğüne girer. Birinci grupta bildirim yapılmaz, zarar kiracıya aittir. ## İlgili konular - Eser sözleşmesi ve hükümleri (Borçlar Hukuku Özel Hükümler): https://www.hukuksalegitim.com/konu/borclar-hukuku-ozel-hukumler/eser-sozlesmesi-ve-hukumleri - Genel hükümler ve kiraya verenin borçları (Borçlar Hukuku Özel Hükümler): https://www.hukuksalegitim.com/konu/borclar-hukuku-ozel-hukumler/genel-hukumler-ve-kiraya-verenin-borclari - Zapttan sorumluluk (Borçlar Hukuku Özel Hükümler): https://www.hukuksalegitim.com/konu/borclar-hukuku-ozel-hukumler/zapttan-sorumluluk - Açık artırma yoluyla satış ve mal değişim sözleşmesi (Borçlar Hukuku Özel Hükümler): https://www.hukuksalegitim.com/konu/borclar-hukuku-ozel-hukumler/acik-artirma-yoluyla-satis-ve-mal-degisim-sozlesmesi - Bağışlama sözleşmesi (Borçlar Hukuku Özel Hükümler): https://www.hukuksalegitim.com/konu/borclar-hukuku-ozel-hukumler/bagislama-sozlesmesi - Evde hizmet sözleşmesi (Borçlar Hukuku Özel Hükümler): https://www.hukuksalegitim.com/konu/borclar-hukuku-ozel-hukumler/evde-hizmet-sozlesmesi ## Örnek kararlar - 3. Hukuk Dairesi, 2025/122 E., 2025/5223 K., 04.11.2025 — ilgili: TBK m.306, TBK m.307 - İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 14. Hukuk Dairesi, 2023/527 E., 2026/13 K., 08.01.2026 — ilgili: TBK m.472, TBK m.476 - Hukuk Genel Kurulu, 2024/135 E., 2024/185 K., 17.04.2024 — ilgili: TBK m.231 ## İlgili terimler [Zapt](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/zapt) · [Ağır kusur](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/agir-kusur) · [Uygun süre](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/uygun-sure) · [Def'i hakkı](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/defi-hakki) · [Gizli ayıp](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/gizli-ayip) · [Malzeme](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/malzeme) · [Önemli ayıp](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/onemli-ayip) · [Gecikmeksizin bildirim](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/gecikmeksizin-bildirim) --- Hukuki tavsiye değildir. Güncel kanun metni için madde bağlantılarına bakın.