--- title: "Bağlı kuruluşlar nedir?" source: "https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/bagli-kuruluslar" publisher: "Hukuksal Eğitim" language: "tr" type: "DefinedTerm" updated: "2026-10-21" --- # Bağlı kuruluşlar Diğer yazımlar: Bağlı kuruluş **Kısaca:** Bağlı kuruluşlar, 4 kanunda 5 maddede geçen bir kavramdır; anlamı bağlama göre değişir. - 5302 s. K. m.50 · gelecek yıllara yaygın hizmet yüklenmeleri: İl özel idaresine bağlı olarak faaliyet gösteren kurum ve kuruluşlardır. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5302-sayili-il-ozel-idaresi-kanunu/madde-50) - 124 s. K. m.2 · kapsam: Yükseköğretim Üst Kuruluşlarına bağlı olarak faaliyet gösteren kuruluşlardır. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/124-sayili-yuksek-ogretim-ust-kuruluslari-ile-yuksek-ogretim-kurumlarinin-idari-teskilati/madde-2) - 5283 s. K. m.2 · kapsam: Bakanlığa bağlı, tüzel kişiliği olan ve bakanlık denetimine tabi olan kuruluş anlamında kullanılan kavram. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5283-sayili-bazi-kamu-kurum-ve-kuruluslarina-ait-saglik-birimlerinin-saglik-bakanligina/madde-2) ## Kanuni tanım - **6713 s. K. m.2/1-a** (Kolluk Gözetim Komisyonu Kurulması Hakkında Kanun): Emniyet Genel Müdürlüğü, Jandarma Genel Komutanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığını — https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6713-sayili-kolluk-gozetim-komisyonu-kurulmasi-hakkinda-kanun/madde-2#f1-a ## Kanunda nerede geçiyor ### İl Özel İdaresi Kanunu - İl Özel İdaresi Kanunu m.20 – Meclis üyelerinin yükümlülükleri (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5302-sayili-il-ozel-idaresi-kanunu/madde-20#f1): İl özel idaresinin idari ve mali bakımdan bağlı bulunduğu kuruluşlardır. Yasak, il özel idaresiyle birlikte bu kuruluşları da kapsar. - İl Özel İdaresi Kanunu m.50 – Gelecek yıllara yaygın hizmet yüklenmeleri (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5302-sayili-il-ozel-idaresi-kanunu/madde-50#f1): İl özel idaresine bağlı olarak faaliyet gösteren kurum ve kuruluşlardır. Bu kuruluşlarda gördürme kararını il genel meclisi değil, o kuruluşun yetkili organı verir. ### Yüksek Öğretim Üst Kuruluşları ile Yüksek Öğretim Kurumlarının İdari Teşkilatı Hakkında Kanun Hükmünde Kararname - Yüksek Öğretim Üst Kuruluşları ile Yüksek Öğretim Kurumlarının İdari Teşkilatı Hakkında Kanun Hükmünde Kararname m.2 – Kapsam (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/124-sayili-yuksek-ogretim-ust-kuruluslari-ile-yuksek-ogretim-kurumlarinin-idari-teskilati/madde-2#f1): Yükseköğretim Üst Kuruluşlarına bağlı olarak faaliyet gösteren kuruluşlardır. Maddenin metni bunların hangi kuruluşlar olduğunu sayarak belirtmez; kapsam Kararnamenin bu kuruluşlara ilişkin hükümlerine göre belirlenir. ### Bazı Kamu Kurum ve Kuruluşlarına Ait Sağlık Birimlerinin Sağlık Bakanlığına Devredilmesine Dair Kanun - Bazı Kamu Kurum ve Kuruluşlarına Ait Sağlık Birimlerinin Sağlık Bakanlığına Devredilmesine Dair Kanun m.2 – Kapsam (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5283-sayili-bazi-kamu-kurum-ve-kuruluslarina-ait-saglik-birimlerinin-saglik-bakanligina/madde-2): Bakanlığa bağlı, tüzel kişiliği olan ve bakanlık denetimine tabi olan kuruluş anlamında kullanılan kavram. Maddede bakanlıkların bağlı, ilgili ve ilişkili kuruluşları ayrı ayrı sayılmış, kapsam bu üç kuruluş türüyle sınırlanmamıştır. ### Belediye Kanunu - Belediye Kanunu m.28 – Başkan ve meclis üyelerinin yükümlülükleri (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5393-sayili-belediye-kanunu/madde-28#f1): Belediyeye bağlı olarak faaliyet gösteren, belediyenin denetimi altındaki kuruluş ve işletmelerdir. Maddede tanımı yapılmamıştır; bu sınır, belediyenin ilgili mevzuatında belirlenir. ## Karıştırılan kavramlar - **Bakanlığa bağlı kuruluş / üniversite** (5283 s. K. m.2): Bakanlığın bağlı kuruluşu olan kamu kurumunun sağlık birimi kapsam içindedir. Üniversitenin sağlık birimi, üniversiteler kapsam dışında tutulduğu için devir kapsamında değildir. Aynı nitelikteki sağlık hizmetleri, sahibinin üniversite olup olmamasına göre devredilebilir ya da devredilemez. - **İl özel idaresi / Bağlı kuruluş** (5302 s. K. m.50): İl özel idaresinin kendi işlerinde gördürme kararı il genel meclisince verilir. Bağlı kuruluşlarda gördürme kararını o kuruluşun yetkili organı verir. Karar organı değişir; il genel meclisi kararı aranmadan bağlı kuruluş organı kendi yetkisiyle gördürme kararı alabilir. - **Zorunlu kuruluş / isteğe bağlı kuruluş** (618 s. K. m.8): İstanbul limanı için şirketin kurulması kanunla zorunlu kılınmıştır ve 1341 senesi sonuna kadar gerçekleştirilmelidir. Diğer limanlarda şirket kurulması Hükümetin takdirine bırakılmış bir yetkidir; kurulma zorunluluğu getirilmemiştir. İstanbul için süre aşılırsa kanunun öngördüğü kuruluş yükümlülüğü ihlal edilmiş olur; diğer limanlarda ise kurulmaması hukuka aykırılık oluşturmaz. - **Bakanlık bağlı kuruluş / dış kuruluş** (655 s. K. m.15): Bakanlık bağlı, ilgili veya ilişkili kuruluşlar devralan olamaz. Bunların dışındaki kuruluşlar devralan olabilir. Devir bu kuruluşlara yapılırsa madde kapsamında değildir ve protokol usulü uygulanamaz. - **Yükseköğretim kurumu / bağlı kuruluş ve birim** (2547 s. K. m.56): (a) ve (c) bentleri, yükseköğretim üst kuruluşları, yükseköğretim kurumları ile bunlara bağlı kuruluş ve birimleri kapsar. (b) bendinin ilk cümlesi yalnız üniversiteler ve yüksek teknoloji enstitüleri için, (d) bendi ise rektör ve üst kuruluş başkanları için düzenlenmiştir. Her bendin özne kapsamı aynı değildir; bağlı birimlerin hangi haklardan yararlanacağı bende göre ayrı belirlenir. - **Kuruma bağlı kuruluş / Kuruma bağlı olmayan kuruluş** (2828 s. K. m.4): Bu Kanunla kurulan Kuruma bağlı kuruluşlar, kuruluş bakımından madde metninde ayrıca izin koşuluna bağlanmamıştır. Kuruma bağlı olmayan sosyal hizmet kuruluşları, kurulmaları için izne tabidir. Kuruma bağlı olmayan kuruluşların kurulması izin gerektirir ve standartlara uyması denetime tabi tutulur. ## Örnek kararlar - 2005/13 E., 2009/141 K., 08.10.2009 — ilgili: 5283 s. K. m.2 - Ceza Genel Kurulu, 2014/500 E., 2018/336 K., 10.07.2018 — ilgili: 5393 s. K. m.28 - 1. Daire, 2008/1444 E., 2009/334 K., 18.02.2009 — ilgili: 5302 s. K. m.20 ## İlgili terimler [Temsilcilik](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/temsilcilik) · [Yükseköğretim üst kuruluşu](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/yuksekogretim-ust-kurulusu) · [Üçüncü şahıs](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/ucuncu-sahis) · [Mazbut vakıf](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/mazbut-vakif) --- Hukuki tavsiye değildir. Güncel kanun metni için madde bağlantılarına bakın.