--- title: "Başkanlar Kurulu nedir?" source: "https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/baskanlar-kurulu" publisher: "Hukuksal Eğitim" language: "tr" type: "DefinedTerm" updated: "2026-10-21" --- # Başkanlar Kurulu **Kısaca:** Başkanlar Kurulu, 4 kanunda 11 maddede geçen bir kavramdır; anlamı bağlama göre değişir. - CMK m.308/A · bölge adliye mahkemesi Cumhuriyet başsavcılığının itiraz yetkisi: Dörtten fazla ceza dairesi bulunan bölge adliye mahkemelerinde, Hâkimler ve Savcılar Kurulunca daire başkanları arasından belirlenen ve dört üyeden oluşan kuruldur. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5271-sayili-ceza-muhakemesi-kanunu/madde-308a) - 2575 s. K. m.19 · başkanlar Kurulu: Danıştay Başkanının başkanlığında Başsavcı, başkanvekilleri ve daire başkanlarından oluşan organdır. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2575-sayili-danistay-kanunu/madde-19) - 2797 s. K. geç. m.3: Yargıtay'daki daire başkanlarından oluşan seçim organıdır. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2797-sayili-yargitay-kanunu/gecici-madde-3) ## Kanunda nerede geçiyor ### Danıştay Kanunu - Danıştay Kanunu m.5 – Karar organları (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2575-sayili-danistay-kanunu/madde-5#f1-g): Danıştay Başkanının çağrısıyla toplanan ve kendisine kanunla verilen görevleri yerine getiren karar organıdır. Görevleri arasında dairelerarası görev uyuşmazlıklarını karara bağlamak yer alır. - Danıştay Kanunu m.19 – Başkanlar Kurulu (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2575-sayili-danistay-kanunu/madde-19#f1): Danıştay Başkanının başkanlığında Başsavcı, başkanvekilleri ve daire başkanlarından oluşan organdır. Üyeler görevleri sıfatıyla kuruldadır; ayrıca seçimle belirlenmez. - Danıştay Kanunu m.52 – Başkanlar Kurulunun görevleri (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2575-sayili-danistay-kanunu/madde-52#f1-1): Danıştay Başkanının daveti üzerine toplanan, Danıştay daireleri arasındaki görev uyuşmazlıklarını ve belirli merci tayini işlerini karara bağlayan kuruldur. Kurulun görevleri madde metninde sınırlı olarak sayılmıştır. - Danıştay Kanunu m.84 – Sağlık bakımından görevin yerine getirilememesi (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2575-sayili-danistay-kanunu/madde-84#f1): Danıştay Başkanı ile daire başkanlarından oluşan ve görevin sona erdirilmesi kararını veren organdır. Karar, bu kurul tarafından verilir; Yüksek Disiplin Kurulu ya da başka bir organ bu kararı veremez. ### Yargıtay Kanunu - Yargıtay Kanunu m.9 – Başkanlar Kurulları (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2797-sayili-yargitay-kanunu/madde-9#f1-1): Birinci Başkan ile birinci başkanvekillerinden ve daire başkanlarından oluşan, Yargıtay'ın genel başkanlar organıdır. Kurulun üyeliği görev sıfatına bağlıdır. - Yargıtay Kanunu m.17 – Başkanlar Kurullarının görevleri (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2797-sayili-yargitay-kanunu/madde-17#f1-1): Yargıtay daire başkanlarından oluşan ve bu maddede sayılan görevleri yürüten karar organıdır. Kararları madde uyarınca kesindir. - Yargıtay Kanunu m.35 – Yönetim Kurulu Üyelerinin seçimi (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2797-sayili-yargitay-kanunu/madde-35#f1): Yönetim Kurulu üyelerini gizli oyla ve çoğunlukla seçen organdır. Seçim, başka kurullarda görev almamış üyeler arasından yapılır. - Yargıtay Kanunu geç. m.3 (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2797-sayili-yargitay-kanunu/gecici-madde-3#f1): Yargıtay'daki daire başkanlarından oluşan seçim organıdır. Bu madde uyarınca Yönetim Kurulu üyelerini seçer. ### Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun - Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun m.34 – Başkanın görevleri (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5235-sayili-adli-yargi-ilk-derece-mahkemeleri-ile-bolge-adliye-mahkemelerinin-kurulus-gorev-ve/madde-34#f1-2): Bölge adliye mahkemesi başkanı ile daire başkanlarından oluşan kuruldur. Başkan bulunmadığında kıdemli daire başkanı kurula başkanlık eder. Maddede geçen başkanlık görevi, bu kurulun toplantısını yönetmek ve aldığı kararları yürütmek anlamına gelir. - Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun m.35 – Başkanlar kurulunun görevleri (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5235-sayili-adli-yargi-ilk-derece-mahkemeleri-ile-bolge-adliye-mahkemelerinin-kurulus-gorev-ve/madde-35#f1): Bölge adliye mahkemesi başkanı ile ilgili daire başkanlarından oluşan kuruldur. Ceza ve hukuk daireleri için ayrı ayrı kurulur. Başkanın bulunmadığı hâllerde kıdemli daire başkanı kurulu yönetir. ### Ceza Muhakemesi Kanunu - CMK m.308/A – Bölge adliye mahkemesi Cumhuriyet başsavcılığının itiraz yetkisi (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5271-sayili-ceza-muhakemesi-kanunu/madde-308a#f1): Dörtten fazla ceza dairesi bulunan bölge adliye mahkemelerinde, Hâkimler ve Savcılar Kurulunca daire başkanları arasından belirlenen ve dört üyeden oluşan kuruldur. Yalnız itirazın dairece yerinde görülmemesi hâlinde incelemeyi yapar. ## Karıştırılan kavramlar - **Başkanlar Kurulu / Hukuk ve Ceza Daireleri Başkanlar Kurulları** (2797 s. K. m.9): Başkanlar Kurulu, tüm dairelerin başkanlarını ve tüm birinci başkanvekillerini kapsar. Hukuk ve Ceza Daireleri Başkanlar Kurulları yalnız kendi daire grubunun başkanlarından ve o gruptan seçilmiş birinci başkanvekilinden oluşur. Başkanlık hükümleri de farklıdır: Başkanlar Kurulunda kıdem sırası esas alınırken, Hukuk ve Ceza kurullarında önce ilgili grubun birinci başkanvekili başkanlık eder. - **Ceza daireleri Başkanlar Kurulu / Genel Başkanlar Kurulu (1/a)** (2797 s. K. m.17): 3. fıkra yalnızca ceza daireleri arasındaki görev ve iş bölümü uyuşmazlıklarını Ceza Daireleri Başkanlar Kuruluna verir. 1/a bendi ise hukuk ve ceza daireleri arasındaki uyuşmazlıkları Başkanlar Kurulunun (genel kurul düzeyindeki) yetkisine bağlar. Hukuk ile ceza daireleri arasındaki uyuşmazlıkta kurul 1/a uyarınca Başkanlar Kurulu, salt ceza daireleri arasındaki uyuşmazlıkta 3. fıkra uyarınca Ceza Daireleri Başkanlar Kurulu yetkilidir. - **Başkanlar kurulu / adalet komisyonu** (5235 s. K. m.34): Başkanlar kuruluna başkanlık edip kararlarını yürütme (2. bent). Adalet komisyonuna başkanlık edip kararlarını yürütme (2. bent). Başkan her iki organda başkanlık eder; kurulun bileşimi daire başkanlarından, komisyonun bileşimi ise asıl üye ve Cumhuriyet başsavcısından oluşur. - **Daire incelemesi / başkanlar kurulu incelemesi** (CMK m.308/A): Kararı veren daire itirazı yerinde görürse kendisi kararını düzeltir. Daire itirazı yerinde görmezse dosya başkanlar kuruluna gönderilir. İtirazın kabulü kararı kurulca verilir ve gereği için daireye gönderilir; kurulun kararları kesindir. - **Başkanlık Kurulu kararı / Başkanlar Kurulu kararı** (2575 s. K. m.52/A): Başkanlık Kurulunun bu maddedeki kararlarına karşı ilgililer, itiraz yoluna başvurabilir. İtiraz üzerine karar Başkanlar Kurulunca verilir ve bu karar kesindir. Başkanlık Kurulu kararına karşı yedi günlük itiraz süresi vardır; itiraz üzerine verilen karar aleyhine başka yargı merciine başvurulamaz. - **Birinci Başkanlık / Başkanlar Kurulu** (2797 s. K. m.4): Birinci Başkanlık, Birinci Başkan, birinci başkanvekilleri ve Genel Sekreterden oluşur. Başkanlar Kurulu, Danıştay Başkanı, Başsavcı, başkanvekilleri ve daire başkanlarından oluşur (Danıştay örneği; Yargıtay'da ayrı düzenleme bulunur). Birinci Başkanlığın üyeleri Başkanlar Kurulunun üyelerinden farklıdır; her kurulun oluşumu kendi maddesinden belirlenir. ## İlgili konular - Cumhuriyet başsavcısının itiraz yetkisi ve kanun yararına bozma (Ceza Muhakemesi Hukuku): https://www.hukuksalegitim.com/konu/ceza-muhakemesi-hukuku/cumhuriyet-bassavcisinin-itiraz-yetkisi-ve-kanun-yararina-bozma - Ceza kovuşturması ve görevin sona ermesi (İdari Yargılama Usulü): https://www.hukuksalegitim.com/konu/idari-yargilama-usulu/ceza-kovusturmasi-ve-gorevin-sona-ermesi - Daire ve kurullar (İdari Yargılama Usulü): https://www.hukuksalegitim.com/konu/idari-yargilama-usulu/daire-ve-kurullar - İdari işlere ilişkin idari uyuşmazlıklar ve görevler Birinci Daire ve İdari İşler Kurulunda (İdari Yargılama Usulü): https://www.hukuksalegitim.com/konu/idari-yargilama-usulu/idari-islere-iliskin-idari-uyusmazliklar-ve-gorevler-birinci-daire-ve-idari - Kuruluş, nitelik, seçim ve atanma (İdari Yargılama Usulü): https://www.hukuksalegitim.com/konu/idari-yargilama-usulu/kurulus-nitelik-secim-ve-atanma ## Örnek kararlar - 2011/113 E., 2012/108 K., 18.07.2012 — ilgili: 2575 s. K. m.5, 2575 s. K. m.19, 2575 s. K. m.52, 2575 s. K. m.84 - 2015/18 E., 2016/12 K., 10.02.2016 — ilgili: 2575 s. K. m.19, 2575 s. K. m.52 - İdare Dava Daireleri Kurulu, 2022/1627 E., 2022/3551 K., 07.12.2022 — ilgili: 2575 s. K. m.19, 2575 s. K. m.52 ## İlgili terimler [Kesin nitelikteki karar](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/kesin-nitelikteki-karar) · [Birinci Başkanlık Kurulu](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/birinci-baskanlik-kurulu) · [Yönetim Kurulu](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/yonetim-kurulu) · [Merci tayini](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/merci-tayini) · [Bağlantılı davalar](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/baglantili-davalar) · [Karar organı](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/karar-organi) · [Görev uyuşmazlığı](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/gorev-uyusmazligi) · [Başkanlık Kurulu](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/baskanlik-kurulu) --- Hukuki tavsiye değildir. Güncel kanun metni için madde bağlantılarına bakın.