---
title: "Başvurma harcı nedir?"
source: "https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/basvurma-harci"
publisher: "Hukuksal Eğitim"
language: "tr"
type: "DefinedTerm"
updated: "2026-10-21"
---

# Başvurma harcı

**Kısaca:** Dava veya başvurunun açılması sırasında alınan ve yargılamanın sonucuna bağlı olmayan harçtır. (Harçlar K. m.56)

## Kanunda nerede geçiyor

### Harçlar Kanunu
- Harçlar K. m.55 – Harcın ödenmesi (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/492-sayili-harclar-kanunu/madde-55#f1): Dava açılırken davacıdan peşin olarak alınan maktu harçtır. Vergi yargısında dava dilekçesiyle birlikte ödenir ve makbuz karşılığı tahsil edilir.
- Harçlar K. m.56 – Harcın geri verilmesi (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/492-sayili-harclar-kanunu/madde-56#f1): Dava veya başvurunun açılması sırasında alınan ve yargılamanın sonucuna bağlı olmayan harçtır. Madde bu harcı iade kapsamının dışında tutar.

### Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun
- Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun m.52 (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5235-sayili-adli-yargi-ilk-derece-mahkemeleri-ile-bolge-adliye-mahkemelerinin-kurulus-gorev-ve/madde-52): Dava veya kanun yoluna başvuru sırasında ödenen harçtır. Bu maddeye göre, istinaf başvurusunda bu harcın bölge adliye mahkemelerini de kapsayacak şekilde ödenmesi öngörülmüştür.

## Karıştırılan kavramlar

- **Başvurma harcı / Nispi ve maktu harç** (Harçlar K. m.55): Başvurma harcı, dava dilekçesi verilirken makbuz karşılığında peşin ödenir. Nispi ve maktu harç ise ihbarname esasına göre ihbarnamenin tebliğinden itibaren bir ay içinde vergi dairesine ödenir. İki harç türünün ödeme zamanı ve ödeme yeri farklıdır; başvurma harcında dilekçe anı, diğerlerinde tebliğ tarihinden bir ay esas alınır.
- **Başvurma harcı / diğer harçlar** (Harçlar K. m.56): Başvurma harcı bu maddenin kapsamı dışındadır. Diğer nispi ve maktu harçlar iade kapsamındadır. Başvurma harcı için bu maddeye dayanılarak iade istenemez.
- **İstinaf başvurusunda başvurma harcı / karar ve ilam harcı** (5235 s. K. m.52): Başvurma harcı, istinaf dilekçesi verilirken ödenen harçtır. Karar ve ilam harcı, bölge adliye mahkemesinin kararı veya ilamı üzerinden alınan harçtır. İki harç farklı anlarda doğar; biri başvuru sırasında, diğeri karar aşamasında yükümlülük yaratır. Madde her ikisinde de bölge adliye mahkemelerine yer verilmesini sağlamaktadır.

## İlgili konular

- Vergi yargısı harçları (İcra Müdürlüğü Mevzuatı): https://www.hukuksalegitim.com/konu/icra-mudurlugu-mevzuati/vergi-yargisi-harclari

## Örnek kararlar

- Hukuk Genel Kurulu, 2022/106 E., 2023/69 K., 15.02.2023 — ilgili: Harçlar K. m.56
- Birinci Bölüm, 2016/72712 E., 08.09.2020 — ilgili: Harçlar K. m.56
- İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 43. Hukuk Dairesi, 2020/978 E., 2022/1015 K., 27.09.2022 — ilgili: 5235 s. K. m.52

## İlgili terimler

[Vergi yargısı harçları](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/vergi-yargisi-harclari) · [Karar ve ilam harcı](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/karar-ve-ilam-harci) · [Nihai karar](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/nihai-karar) · [Sayılı tarife](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/sayili-tarife) · [Mahsup](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/mahsup)

---
Hukuki tavsiye değildir. Güncel kanun metni için madde bağlantılarına bakın.