--- title: "Bedelsiz devir nedir?" source: "https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/bedelsiz-devir" publisher: "Hukuksal Eğitim" language: "tr" type: "DefinedTerm" updated: "2026-10-21" --- # Bedelsiz devir **Kısaca:** Bedelsiz devir, 10 kanunda 10 maddede geçen bir kavramdır; anlamı bağlama göre değişir. - 2863 s. K. m.47 · tesislerin devri: Tesis ve malzemenin mülkiyetinin, kazının sona ermesiyle birlikte karşılık alınmaksızın Kültür ve Turizm Bakanlığına geçmesi. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2863-sayili-kultur-ve-tabiat-varliklarini-koruma-kanunu/madde-47) - 2937 s. K. m.30 · istisna: Kamu kurumlarının kullanımındaki taşınır malzemenin bedel alınmadan MİT'e kalıcı olarak devredilmesidir. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2937-sayili-devlet-istihbarat-hizmetleri-ve-milli-istihbarat-teskilati-kanunu/madde-30) - 2960 s. K. m.4 · orman alanları: Kamu kurum ve kuruluşlarına ait taşınmazların bedel ödenmeden Hazineye geçirilmesidir. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2960-sayili-bogazici-kanunu/madde-4) ## Kanunda nerede geçiyor ### Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunu - Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunu m.47 – Tesislerin devri (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2863-sayili-kultur-ve-tabiat-varliklarini-koruma-kanunu/madde-47): Tesis ve malzemenin mülkiyetinin, kazının sona ermesiyle birlikte karşılık alınmaksızın Kültür ve Turizm Bakanlığına geçmesi. Devir için ayrıca bir bedel ödenmez. ### Devlet İstihbarat Hizmetleri ve Milli İstihbarat Teşkilatı Kanunu - Devlet İstihbarat Hizmetleri ve Milli İstihbarat Teşkilatı Kanunu m.30 – İstisna (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2937-sayili-devlet-istihbarat-hizmetleri-ve-milli-istihbarat-teskilati-kanunu/madde-30): Kamu kurumlarının kullanımındaki taşınır malzemenin bedel alınmadan MİT'e kalıcı olarak devredilmesidir. Geçici tahsisten farklı olarak mülkiyet ve kullanım MİT'e geçer. ### Boğaziçi Kanunu - Boğaziçi Kanunu m.4 – Orman alanları (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2960-sayili-bogazici-kanunu/madde-4): Kamu kurum ve kuruluşlarına ait taşınmazların bedel ödenmeden Hazineye geçirilmesidir. Özel mülkiyetteki taşınmazlar için bu yol değil kamulaştırma yolu öngörülmüştür. ### Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu - Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu m.45 – Taşınır ve taşınmaz edinme (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5018-sayili-kamu-mali-yonetimi-ve-kontrol-kanunu/madde-45): Kamu idaresinin ihtiyaç fazlası taşınırlarını veya taşınmazlarını karşılıksız olarak başka bir kamu idaresine geçirmesidir. Taşınmaz devrinde tapu kütüğüne, kullanım amacına aykırılıkta geri alınacağına dair şerh konulması şarttır. ### Bazı Kamu Kurum ve Kuruluşlarına Ait Sağlık Birimlerinin Sağlık Bakanlığına Devredilmesine Dair Kanun - Bazı Kamu Kurum ve Kuruluşlarına Ait Sağlık Birimlerinin Sağlık Bakanlığına Devredilmesine Dair Kanun m.4 – Sağlık birimlerinin Bakanlığa devri (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5283-sayili-bazi-kamu-kurum-ve-kuruluslarina-ait-saglik-birimlerinin-saglik-bakanligina/madde-4): Sosyal Sigortalar Kurumu dışındaki kamu kurum ve kuruluşlarına ait sağlık birimlerinin karşılıksız Bakanlığa geçmesidir. Bu hâlde bedel tespit edilmez. ### Kamu Kurum ve Kuruluşlarına Bağlı Okulların Milli Eğitim Bakanlığına Devredilmesi ile Bazı Kanunlarda ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun - Kamu Kurum ve Kuruluşlarına Bağlı Okulların Milli Eğitim Bakanlığına Devredilmesi ile Bazı Kanunlarda ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun m.4 – Okulların ve döner sermaye işletmelerinin devri (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5450-sayili-kamu-kurum-ve-kuruluslarina-bagli-okullarin-milli-egitim-bakanligina-devredilmesi/madde-4): Devreden kurumun karşılık almadan, taşınır ve taşınmazları ile hak ve yükümlülüklerini Bakanlığa geçirmesidir. Devir, komisyon kararına bağlıdır ve kanun gereği kendiliğinden gerçekleşir. ### Vakıflar Kanunu - Vakıflar Kanunu m.15 – Hayrat taşınmazların nitelikleri ve değerlendirilmesi (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5737-sayili-vakiflar-kanunu/madde-15): Aynı vakıf içinde taşınmazın dönüştürülmesi veya devri sırasında karşılık ödenmemesidir. Madde bu tür işlemlerde bedel ödenmeyeceğini öngörür. ### Olağanüstü Hal Kapsamında Alınan Tedbirlere İlişkin Kanun Hükmünde Kararnamenin Değiştirilerek Kabul Edilmesine Dair Kanun - Olağanüstü Hal Kapsamında Alınan Tedbirlere İlişkin Kanun Hükmünde Kararnamenin Değiştirilerek Kabul Edilmesine Dair Kanun m.2 – Kapatılan kurum ve kuruluşlara ilişkin tedbirler (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6749-sayili-olaganustu-hal-kapsaminda-alinan-tedbirlere-iliskin-kanun-hukmunde-kararnamenin/madde-2): Kapatılan kurumun mallarının karşılık ödenmeden devralana geçmesidir. Vakıflarda Vakıflar Genel Müdürlüğüne, diğer kuruluşlarda Hazineye devredilir; devir için ayrıca bir sözleşme veya bedel ödemesi aranmaz. ## Karıştırılan kavramlar - **Bedelsiz devir / bedelli devir** (2863 s. K. m.47): Madde 47 kapsamındaki tesis ve malzemeler, kazı sonunda bedelsiz olarak Bakanlığa geçer. Kanunun bu maddesinin dışında kalan ve bedel karşılığı yapılan devirler, madde kapsamına girmez. Bu kapsamdaki devir için ne kazı yapan kişiye ne de heyete bedel ödenir. - **Geçici tahsis / Bedelsiz devir** (2937 s. K. m.30): Geçici tahsiste malzeme MİT'e belirli süre kullanım amacıyla verilir ve mülkiyet kurum üzerinde kalır. Bedelsiz devirde malzemenin mülkiyeti ve kullanımı bedel alınmadan MİT'e geçer. Hangi yolun seçileceği ihtiyacın süreklilik derecesine göre değişir; devirde mülkiyet geçtiği için kurum açısından geri alınma imkânı kalmaz. - **Taşınmaz satın alma veya kamulaştırma / bedelsiz devir** (5018 s. K. m.45): Taşınmaz satın alma veya kamulaştırma, yetki devri ile başka bir kamu idaresi eliyle yürütülebilir. Bedelsiz devir, ihtiyaç fazlası taşınır veya taşınmazın başka bir kamu idaresine karşılıksız geçirilmesidir. Yetki devri yalnız yürütmeyi değiştirir; bedelsiz devirde ise taşınmaz tapuda devralan idareye ait kalır ve şerh zorunludur. - **Bedelsiz devir / rayiç altı devir / rayiç bedelle devir** (233 s. K. m.54): Atıl varlığın bedelsiz veya rayiç bedelin altında devri, maddenin fıkra 3 hükmü kapsamında yapılır. Devir rayiç bedel üzerinden yapılırsa, bu fıkranın bedel ayrıcalığına değil genel kurallara tabidir. Bedelsiz veya düşük bedelli devir yalnız atıl varlıklar için ve belirlenen makamların kararıyla mümkündür; devrin rayiç bedel tutarına göre bakan veya Cumhurbaşkanı yetkisi doğar. - **Bedelsiz devir / Bedelli kiralama** (652 s. K. m.23): Hazine taşınmazı bedelsiz devredilir ve tapuya şerh konulur. Taşınmaz kiralanır ve kira bedeli ödenir. Bedelsiz devirde taşınmazın amacı dışı kullanımı ve devri tapu şerhi ile sınırlanır; kiralamada bedel ve süre ayrıca tespit edilir. - **Hazine/kamu arazisi: bedelsiz devir / satış** (4562 s. K. m.4): 5084 sayılı Kanun'un 2. maddesi birinci fıkra (b) bendi kapsamındaki illerde arazi bedelsiz devredilir. Diğer illerde arazi harca esas değer üzerinden peşin veya taksitle satılır. Arazinin bulunduğu ile göre bedel ödenip ödenmeyeceği değişir. ## İlgili terimler [Ekli liste](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/ekli-liste) · [Kapatma](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/kapatma) · [Rayiç bedel](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/rayic-bedel) · [Arabuluculuk](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/arabuluculuk) · [Sağlık birimi](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/saglik-birimi) · [Boğaziçi İmar İdare Heyeti](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/bogazici-imar-idare-heyeti) · [Finansal kiralama](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/finansal-kiralama) · [Milli Güvenlik Kurulu kararı](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/milli-guvenlik-kurulu-karari) --- Hukuki tavsiye değildir. Güncel kanun metni için madde bağlantılarına bakın.