---
title: "Beklenmedik hâl nedir?"
source: "https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/beklenmedik-hal"
publisher: "Hukuksal Eğitim"
language: "tr"
type: "DefinedTerm"
updated: "2026-10-21"
---

# Beklenmedik hâl

**Kısaca:** Tarafların kusuru dışında gelişen ve öngörülmesi mümkün olmayan olaydır. Yayımcının ya da eser sahibinin kusuruyla oluşan kayıp bu kapsamda değerlendirilmez. (TBK m.499)

## Kanunda nerede geçiyor

### Türk Borçlar Kanunu
- TBK m.119 (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6098-sayili-turk-borclar-kanunu/madde-119#f1): Dar anlamda olağan olarak öngörülemeyen olayları ve mücbir sebebi kapsayan, geniş anlamda umulmayan olaydır. Kaynakta bu ayrım, hem dar anlamdaki umulmayan hâli hem de mücbir sebebi içine aldığı biçiminde açıklanmaktadır.
- TBK m.228 (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6098-sayili-turk-borclar-kanunu/madde-228): Tarafların öngöremediği ve kendi kusurları dışında gelişen olağanüstü olayı ifade eder. Mücbir sebepten ayrı olarak 228. maddeye ayrıca eklenmiştir ve kural olarak ayıbın bildirilmesi imkânı bulunmayan kısa zaman içinde gerçekleşen olayları kapsar.
- TBK m.498 – I. Eserin yok olması (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6098-sayili-turk-borclar-kanunu/madde-498#f1): Eser sahibinin kusuru olmaksızın, onun dışında gelişen ve öngörülmesi mümkün olmayan olaydır. Eserin çalınması, yanması veya sel nedeniyle kaybolması buna örnek gösterilir.
- TBK m.499 – II. Basılanın yok olması (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6098-sayili-turk-borclar-kanunu/madde-499#f1): Tarafların kusuru dışında gelişen ve öngörülmesi mümkün olmayan olaydır. Yayımcının ya da eser sahibinin kusuruyla oluşan kayıp bu kapsamda değerlendirilmez.
- TBK m.527 – II. Sorumluluk (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6098-sayili-turk-borclar-kanunu/madde-527#f2): Öngörülemeyen, kaçınılmaz nitelikte olayı ifade eder. İkinci fıkrada, yasağa aykırı iş görenin bu olaydan da sorumlu olması için kullanılır; sorumluluktan kurtulma ise zararın işgörenin müdahalesi olmasa da meydana geleceğinin ispatına bağlıdır.
- TBK m.563 – III. Saklayanın borçları — 1. Kullanım yasağı (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6098-sayili-turk-borclar-kanunu/madde-563): Kullanım sırasında saklananın yok olmasına, hasar görmesine veya bozulmasına yol açan, öngörülmeyen olaydır. Saklayan, bu zararın kullanmamış olsa da doğacağını ispat ederse sorumluluktan kurtulur.

## Karıştırılan kavramlar

- **Beklenmedik hâl veya mücbir sebep / alıcıya yüklenebilen sebep** (TBK m.228): Satılanın ayıp, beklenmedik hâl veya mücbir sebepten yok olması ya da ağır zarar görmesi; alıcının bu olaylarda sorumluluğu yoktur. Satılanın alıcıya yüklenebilen bir sebeple yok olması, devredilmesi ya da biçim değiştirmesi; alıcının kusuru veya kusur dışı etkisi söz konusudur. İlk hâlde alıcı dönme hakkını kullanır ve elinde kalanı geri verir; ikinci hâlde dönme yerine yalnızca değerindeki eksiklik karşılığı satış bedelinden indirilebilir.
- **Mücbir sebep ile beklenmedik hâl** (TBK m.228): Mücbir sebep, dış ve öngörülemeyen olaydır. Beklenmedik hâl, tarafların öngörmediği olağanüstü olaydır; kanun koyucu 818 sayılı Kanun'daki 'kaza' ibaresinin eksikliğini gidermek için bu hâli ayrıca eklemiştir. Her iki hâl de aynı hükmün kapsamına girer; biri diğerinin yerine geçmez, ikisi birlikte sayılmıştır.

## İlgili konular

- Yayım sözleşmesi (Borçlar Hukuku Özel Hükümler): https://www.hukuksalegitim.com/konu/borclar-hukuku-ozel-hukumler/yayim-sozlesmesi
- Borçların ifa edilmemesinin sonuçları (Borçlar Hukuku Genel Hükümler): https://www.hukuksalegitim.com/konu/borclar-hukuku-genel-hukumler/borclarin-ifa-edilmemesinin-sonuclari
- Genel saklama sözleşmesi ve saklayanın borçları (Borçlar Hukuku Özel Hükümler): https://www.hukuksalegitim.com/konu/borclar-hukuku-ozel-hukumler/genel-saklama-sozlesmesi-ve-saklayanin-borclari
- Satıcının ağır kusurunun sonuçları, alıcının borçları ve alıcının temerrüdü (Borçlar Hukuku Özel Hükümler): https://www.hukuksalegitim.com/konu/borclar-hukuku-ozel-hukumler/saticinin-agir-kusurunun-sonuclari-alicinin-borclari-ve-alicinin-temerrudu
- Vekâletsiz işgörme (Borçlar Hukuku Özel Hükümler): https://www.hukuksalegitim.com/konu/borclar-hukuku-ozel-hukumler/vekaletsiz-isgorme

## İlgili terimler

[Aşırı masraf](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/asiri-masraf) · [Parça borcu](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/parca-borcu) · [Saklama sözleşmesi](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/saklama-sozlesmesi) · [Kurtuluş kanıtı](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/kurtulus-kaniti) · [Kullanma izni](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/kullanma-izni) · [Temerrüt](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/temerrut) · [Bedel](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/bedel) · [Mücbir sebep](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/mucbir-sebep)

---
Hukuki tavsiye değildir. Güncel kanun metni için madde bağlantılarına bakın.