---
title: "Beyan yükümlülüğü nedir?"
source: "https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/beyan-yukumlulugu"
publisher: "Hukuksal Eğitim"
language: "tr"
type: "DefinedTerm"
updated: "2026-10-21"
---

# Beyan yükümlülüğü

**Kısaca:** Sigorta ettirenin sözleşme yapılırken sigortacıya riziko hakkında bildirmekle yükümlü olduğu hususları kapsayan yükümlülüktür. Bildirilmeyen ya da yanlış bildirilen olgu, sigortacının riziko değerlendirmesini etkileyebilecek nitelikte olmalıdır. (TTK m.1438)

## Kanunda nerede geçiyor

### Türk Ticaret Kanunu
- TTK m.1438 – ddd) Sigortacı tarafından gerçek durumun bilinmesi (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6102-sayili-turk-ticaret-kanunu/madde-1438#f1): Sigorta ettirenin sözleşme yapılırken sigortacıya riziko hakkında bildirmekle yükümlü olduğu hususları kapsayan yükümlülüktür. Bildirilmeyen ya da yanlış bildirilen olgu, sigortacının riziko değerlendirmesini etkileyebilecek nitelikte olmalıdır.
- TTK m.1439 – eee) Yaptırım (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6102-sayili-turk-ticaret-kanunu/madde-1439#f2): Sigorta ettirenin sözleşme kurulurken sigortacı için önemli olan hususları eksiksiz ve doğru biçimde bildirme borcudur. Yükümlülüğün kapsamı sigortacının önemli sayacağı hususlarla sınırlıdır, sigorta ettirenin kendi kanaatine göre belirlenmez.
- TTK m.1498 – 2. Sözleşmenin yapılması sırasındaki beyan yükümlülüğünün ihlali (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6102-sayili-turk-ticaret-kanunu/madde-1498#f1): Sigorta ettirenin sözleşmenin yapılması sırasında riskle ilgili bildiği hususları sigortacıya doğru ve eksiksiz bildirme yükümlülüğüdür. Yükümlülüğün ihlali, sözleşmenin yapılması sırasında gerçekleşmiş olmalıdır.
- TTK m.1499 – 3. Sözleşmenin devamı sırasındaki beyan yükümlülüğünün ihlali (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6102-sayili-turk-ticaret-kanunu/madde-1499#f1): Sigorta ettirenin sözleşme sırasında ve sonrasında riziko hakkında sigortacıya doğru bilgi vermesi yükümlülüğüdür. Madde bu yükümlülüğün ihlalini, riziko artışı bağlamında ele alır.

## Karıştırılan kavramlar

- **Daimi nezaretçi defteri yükümlülüğü / gerçek dışı beyan yükümlülüğü** (3213 s. K. m.10): Daimi nezaretçinin haftalık kayıt ve aynı gün kayıt yükümlülüğü, defterin tutulmaması veya imzalanmaması ile ilgilidir. Gerçek dışı beyan, beyanın içeriğine ilişkindir. Defter yükümlülüğünün ihlalinde daimi nezaretçiye 1.000 TL, ruhsat sahibine 31 TL idari para cezası; ikinci ihlalde daimi nezaretçiye 5.000 TL ve bir yıl beyan geçersizliği uygulanır.
- **Sözleşme öncesi beyan yükümlülüğü / sözleşme sonrası beyan yükümlülüğü** (TTK m.1443): Sözleşme kurulmadan önce, teklifin yapılması ile kabul arasında gerçekleşen değişikliklere ilişkin beyan yükümlülüğü. Sözleşme kurulduktan sonra sürmekte olan ve sözleşmenin devamı sırasında doğan beyan yükümlülüğü. Madde yalnızca birincisini düzenler; ikinci hal için kıyas yapılmaz. Gerekçede, sözleşme henüz kurulmamışken devamlılık yükümlülüğünün doğmadığı belirtilmiştir.

## İlgili terimler

[Prim farkı](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/prim-farki) · [Orantılı ödeme](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/orantili-odeme) · [Önemli husus](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/onemli-husus) · [İlliyet bağı](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/i-lliyet-bagi) · [Cayma](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/cayma) · [Cayma hakkı](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/cayma-hakki)

---
Hukuki tavsiye değildir. Güncel kanun metni için madde bağlantılarına bakın.