--- title: "Bilgilendirme nedir?" source: "https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/bilgilendirme" publisher: "Hukuksal Eğitim" language: "tr" type: "DefinedTerm" updated: "2026-10-21" --- # Bilgilendirme **Kısaca:** Bilgilendirme, 4 kanunda 4 maddede geçen bir kavramdır; anlamı bağlama göre değişir. - CMK m.59 · tanığa söylenecek şeyler ve sorulacak sorular: Tanık dinlenmeden önce mahkeme başkanı veya hâkim tarafından, hakkında tanıklık yapacağı olayla ilgili olarak yapılan bilgi verme işlemidir. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5271-sayili-ceza-muhakemesi-kanunu/madde-59) - TTK m.1489 · sözleşmeden cayma: Sigortacının sigorta ettirene cayma hakkını kullanabileceğini bildirmesi işlemidir. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6102-sayili-turk-ticaret-kanunu/madde-1489) - CGTİHK m.22 · hükümlüler ile yakınları ve ilgililerin bilgilendirilmesi: Kurum yöneticilerinin hükümlüye, kuruma girişte belirli konuları hem sözlü olarak anlatması hem de yazılı olarak tebliğ etmesi işlemidir. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5275-sayili-ceza-ve-guvenlik-tedbirlerinin-infazi-hakkinda-kanun/madde-22) ## Kanunda nerede geçiyor ### Ceza Muhakemesi Kanunu - CMK m.59 – Tanığa söylenecek şeyler ve sorulacak sorular (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5271-sayili-ceza-muhakemesi-kanunu/madde-59): Tanık dinlenmeden önce mahkeme başkanı veya hâkim tarafından, hakkında tanıklık yapacağı olayla ilgili olarak yapılan bilgi verme işlemidir. Tanığın hangi olay hakkında konuşacağını bilmesini sağlar. ### Türk Ticaret Kanunu - TTK m.1489 – III - Sözleşmeden cayma (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6102-sayili-turk-ticaret-kanunu/madde-1489#f1): Sigortacının sigorta ettirene cayma hakkını kullanabileceğini bildirmesi işlemidir. Cayma süresinin başlangıcı bu bildirime bağlanmıştır; bildirimin yapıldığını ispat yükü sigortacıdadır. ### Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun - CGTİHK m.22 – Hükümlüler ile yakınları ve ilgililerin bilgilendirilmesi (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5275-sayili-ceza-ve-guvenlik-tedbirlerinin-infazi-hakkinda-kanun/madde-22): Kurum yöneticilerinin hükümlüye, kuruma girişte belirli konuları hem sözlü olarak anlatması hem de yazılı olarak tebliğ etmesi işlemidir. Sözlü anlatım tek başına yeterli değildir; yazılı tebliğ de gerekir. ### İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu - İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu m.16 – Çalışanların bilgilendirilmesi (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6331-sayili-is-sagligi-ve-guvenligi-kanunu/madde-16): Çalışanların ve çalışan temsilcilerinin işyerindeki sağlık ve güvenlik risklerini, tedbirleri ve kendi haklarını öğrenmesini sağlayan işverence yapılan bilgi aktarımıdır. Maddenin tanımladığı bilgi konuları sınırlıdır ve bu konular dışında kalan genel bilgi verme bu kapsamda değerlendirilmez. ## Karıştırılan kavramlar - **Bilgilendirme / ek soru** (CMK m.59): Bilgilendirme, dinlemeden önce yapılan zorunlu işlemdir ve tanığın hangi olay hakkında konuşacağını kapsar. Ek soru, tanık anlatımından sonra yöneltilebilen ve ikinci fıkrada sınırlanmış bir sorgulama aracıdır. Bilgilendirme eksikliği dinlemenin usulüne ilişkindir; ek soru ise tanığın anlatımını denetlemeye yöneliktir ve yalnız fıkrada belirtilen amaçlarla sınırlıdır. - **Bilgilendirme yapılmış / bilgilendirme yapılmamış** (TTK m.1489): Sigortacının cayma hakkını kullanabileceğini sigorta ettirene bildirdiği hal, cayma süresi bu bildirimden itibaren başlar. Sigortacının bildirimde bulunmadığı hal, cayma süresi işlemeye başlamaz ve hak ilk primin ödenmesinden bir ay sonra sona erer. Bilgilendirme yapıldığında on beş günlük süre, yapılmadığında ilk primden itibaren bir aylık süre geçerlidir. Bilgilendirmenin yapıldığı ispat yükü sigortacıdadır. - **Genel bilgilendirme / ciddi ve yakın tehlike bilgilendirmesi** (6331 s. K. m.16): Birinci fıkra kapsamındaki genel bilgilendirme, işyerinin özelliklerine göre ve tüm çalışanlara yönelik yapılır. İkinci fıkra a bendindeki bilgilendirme yalnız ciddi ve yakın tehlikeye maruz kalan ya da kalma riski olan çalışanlara yöneliktir. İkinci bentteki bilgilendirme derhal yapılmak zorundadır; genel bilgilendirmede ise zamansal bir sınır öngörülmemiştir. - **Tebliğ / bilgilendirme yazısı** (VUK m.21): Hüküm ifade eden, muhatabın hukuki durumunu değiştiren yazılı bildirim tebliğ niteliğindedir. Yalnızca bilgi veren ya da hukuki sonuç doğurmayan yazışmalar bu maddedeki tebliğ kavramına girmez. Yalnızca tebliğ niteliğindeki işlemler 21. madde kapsamında tebliğ hükümlerine tabi olur ve tebliğ tarihi, süre başlangıcı gibi sonuçlar doğurur. - **Yazılı bildirim / sözlü bilgilendirme** (Av. K. m.137): Maddenin aradığı biçim, isnadın avukata yazılı olarak bildirilmesidir. Sözlü olarak ya da dolaylı biçimde yapılan bilgilendirme, yazılılık koşulunu karşılamaz. Yazılı bildirim yapılmamışsa savunma hakkı güvencesi eksik kalır ve kovuşturma işlemi usul yönünden sakat sayılabilir. - **Bilgilendirme ilanı / reklam** (1262 s. K. m.13): Tarifname ve gazetelerde yalnızca hastalık adı ile kullanım faydasını bildiren ilan, maddenin açıkça izin verdiği sınırlı bir tanıtım biçimidir. Öğme, şifa hassası atfı veya şifai etkiyi büyüten her tanıtım ise reklam sayılır ve yasaktır. Yalnızca ilk türdeki ilanlar yapılabilir; ikinci türde içerik maddeye aykırı olur. ## İlgili konular - Tanığa görevinin önemini anlatma ve tanıklara yemin verilmesi (Ceza Muhakemesi Hukuku): https://www.hukuksalegitim.com/konu/ceza-muhakemesi-hukuku/taniga-gorevinin-onemini-anlatma-ve-taniklara-yemin-verilmesi ## Örnek kararlar - Birinci Bölüm, 2022/104416 E., 11.02.2026 — ilgili: CGTİHK m.22 ## İlgili terimler [Ciddi ve yakın tehlike](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/ciddi-ve-yakin-tehlike) · [Konsolosluğa bildirim](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/konsolosluga-bildirim) · [Destek elemanı](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/destek-elemani) · [Çalışan temsilcisi](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/calisan-temsilcisi) · [Cayma hakkı](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/cayma-hakki) · [Sigorta ettiren](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/sigorta-ettiren) --- Hukuki tavsiye değildir. Güncel kanun metni için madde bağlantılarına bakın.