--- title: "Bölge adliye mahkemesi nedir?" source: "https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/bolge-adliye-mahkemesi" publisher: "Hukuksal Eğitim" language: "tr" type: "DefinedTerm" updated: "2026-10-21" --- # Bölge adliye mahkemesi **Kısaca:** Adli yargıda ilk derece mahkemeleri ile Yargıtay arasında istinaf denetimini yapan mahkemedir. (5235 s. K. m.25) ## Kanunda nerede geçiyor ### Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun - Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun m.1 – Amaç ve kapsam (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5235-sayili-adli-yargi-ilk-derece-mahkemeleri-ile-bolge-adliye-mahkemelerinin-kurulus-gorev-ve/madde-1): Adlî yargıda ilk derece mahkemelerinin verdiği kararların istinaf yoluyla incelendiği üst derece mahkemesidir. Yargıtaydan önce gelen ikinci derece yargı merciidir ve kendi yargı çevresi içinde kurulur. - Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun m.3 – Bölge adliye mahkemeleri (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5235-sayili-adli-yargi-ilk-derece-mahkemeleri-ile-bolge-adliye-mahkemelerinin-kurulus-gorev-ve/madde-3): Adlî yargıda ikinci derece mahkemesi olarak kurulan mahkemedir. Kuruluşu ve yargı çevreleri Adalet Bakanlığınca belirlenir; bu ayrıntılar maddenin kendisinde yer almaz. - Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun m.25 – Kuruluş (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5235-sayili-adli-yargi-ilk-derece-mahkemeleri-ile-bolge-adliye-mahkemelerinin-kurulus-gorev-ve/madde-25): Adli yargıda ilk derece mahkemeleri ile Yargıtay arasında istinaf denetimini yapan mahkemedir. Kuruluşu ve yargı çevresi bu maddeye göre belirlenir. ### Hukuk Muhakemeleri Kanunu - HMK m.98 – Talep ve inceleme mercii (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6100-sayili-hukuk-muhakemeleri-kanunu/madde-98#f2): İstinaf yoluna başvuru hakkı düştüğünde eski hâle getirme talebinin yöneltildiği mahkemedir. Yetki, istinaf hakkının düşmesi hâlindeki kanun yolu esasına bağlıdır. ## Karıştırılan kavramlar - **Bölge adliye mahkemesi / Bölge idare mahkemesi** (5235 s. K. m.3): Bölge adliye mahkemesi, adlî yargıda ikinci derece mahkemesidir ve ilk derece adliye mahkemelerinin kararlarını inceler. Bölge idare mahkemesi, idari yargıda ikinci derece mahkemesidir ve idare mahkemelerinin kararlarını inceler. Kanun dayanağı 2576 sayılı Kanun'dur. Bir uyuşmazlıkta hangi ikinci derece mahkemesine başvurulacağı, uyuşmazlığın adli veya idari yargı niteliğine göre belirlenir. Yanlış mahkemeye yapılan başvuru görev yönünden reddedilir ya da mahkemesine gönderilir. - **Asliye ticaret mahkemesi kararı / Bölge adliye mahkemesi kararı** (İİK m.164): Asliye ticaret mahkemesinin nihai kararına karşı başvuru yolu istinaftır. Bölge adliye mahkemesinin istinaf kararına karşı başvuru yolu temyizdir. Her iki aşamada da başvuru süresi tebliğden itibaren iki haftadır. - **Kapanma kararına karşı istinaf / bölge adliye mahkemesi kararına karşı temyiz** (İİK m.254): İlk derece mahkemesinin kapanma kararına karşı istinaf yoluna başvurulur. Bölge adliye mahkemesinin kararına karşı temyiz yoluna başvurulur. Her iki yol için tebliğden itibaren iki haftalık süre öngörülmüştür; HMK hükümleri uygulanır. - **Asliye ticaret (ilk derece) kararı / bölge adliye mahkemesi kararı** (İİK m.293): İlk derece mahkemesinin konkordato talebinin reddi kararına karşı istinaf açıktır. Bölge adliye mahkemesinin verdiği karar kesindir. Bölge adliye mahkemesi ilk derece kararını kaldırıp mühlet verirse dosya ilk derece mahkemesine döner; bu hâlde kesin kararın kendisi için yeni bir kanun yolu açılmaz. - **İcra mahkemesi / bölge adliye mahkemesi** (İİK m.328): Kararı ilk derece olarak icra mahkemesi verir. Başvuru üzerine bölge adliye mahkemesi aynı usulle inceleme yapar. Her iki mercii de aynı şartlar ve aynı usulle hareket eder. - **Bölge adliye mahkemesi kararı / ilk derece icra mahkemesi kararı** (İİK m.364): Bu madde bölge adliye mahkemesi hukuk dairesinin istinaf sonrası kararlarını düzenler. İlk derece icra mahkemesi kararlarına karşı kanun yolu İİK m.363 ve m.366 ile HMK'ya göre belirlenir. Hangi kararın temyiz edildiği ayrılmazsa yanlış kanun yolu seçilir. ## İlgili konular - Süreler, eski hâle getirme ve adli tatil (Medeni Usul Hukuku): https://www.hukuksalegitim.com/konu/medeni-usul-hukuku/sureler-eski-hale-getirme-ve-adli-tatil ## Örnek kararlar - 2025/54 E., 2025/50 K., 06.03.2025 — ilgili: 5235 s. K. m.1 - Ceza Genel Kurulu, 2022/360 E., 2025/158 K., 09.04.2025 — ilgili: 5235 s. K. m.3 - Ceza Genel Kurulu, 2023/357 E., 2024/144 K., 27.03.2024 — ilgili: 5235 s. K. m.3 ## İlgili terimler [Yargıtay](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/yargitay) · [İstinaf](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/istinaf) · [Olumlu görüş](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/olumlu-gorus) · [Bölge](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/bolge) · [Eski hâle getirme](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/eski-hale-getirme) · [Kuruluş](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/kurulus) · [Yetki](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/yetki) · [Yargı çevresi](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/yargi-cevresi) --- Hukuki tavsiye değildir. Güncel kanun metni için madde bağlantılarına bakın.