---
title: "Çalışma izni nedir?"
source: "https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/calisma-izni"
publisher: "Hukuksal Eğitim"
language: "tr"
type: "DefinedTerm"
updated: "2026-10-21"
---

# Çalışma izni

**Kısaca:** Çalışma izni, 6 kanunda 8 maddede geçen bir kavramdır; anlamı bağlama göre değişir.

- 5188 s. K. m.11 · çalışma izni: Güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması olumlu sonuçlanan ve özel güvenlik temel eğitimini başarıyla bitiren kişiye valilikçe verilen izindir. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5188-sayili-ozel-guvenlik-hizmetlerine-dair-kanun/madde-11)
- 5580 s. K. m.8 · kurumlarda çalıştırılacak personel: Valilikçe, gerekli şartları taşıyan personel için düzenlenen ve kurumda çalışmanın hukuki dayanağını oluşturan izindir. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5580-sayili-ozel-ogretim-kurumlari-kanunu/madde-8)
- 2547 s. K. m.34 · yabancı uyruklu öğretim elemanları: Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığınca verilen, yabancının Türkiye'de çalışmasına imkân tanıyan izindir. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2547-sayili-yuksekogretim-kanunu/madde-34)

## Kanuna göre anlamı

- **5262 s. K. m.3/1-o** (Organik Tarım Kanunu): Bu Kanuna göre çalışacak kontrolör, sertifikerler ile yetkilendirilmiş kuruluşlara Bakanlık tarafından verilen izni — https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5262-sayili-organik-tarim-kanunu/madde-3#f1-o
- **6735 s. K. m.3/1-c** (Uluslararası İşgücü Kanunu): Bakanlıkça resmî bir belge şeklinde düzenlenen ve geçerlilik süresi içinde yabancıya Türkiye’de çalışma ve ikamet hakkı veren izni — https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6735-sayili-uluslararasi-isgucu-kanunu/madde-3#f1-c

## Kanunda nerede geçiyor

### Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanun
- Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanun m.11 – Çalışma izni (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5188-sayili-ozel-guvenlik-hizmetlerine-dair-kanun/madde-11#f1): Güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması olumlu sonuçlanan ve özel güvenlik temel eğitimini başarıyla bitiren kişiye valilikçe verilen izindir. Eğitim şartı yerine getirilmeden izin verilemez.
- Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanun m.19 – Suçlar ve cezalar (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5188-sayili-ozel-guvenlik-hizmetlerine-dair-kanun/madde-19#f1-c): Kişinin özel güvenlik görevlisi olarak çalışabilmesi için 5188 sayılı Kanun'un 11. maddesine göre verilen izindir. Bu izin verilmemiş kişinin görevlendirilmesi c bendinde suç olarak düzenlenmiştir.

### Özel Öğretim Kurumları Kanunu
- Özel Öğretim Kurumları Kanunu m.8 – Kurumlarda çalıştırılacak personel (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5580-sayili-ozel-ogretim-kurumlari-kanunu/madde-8#f8): Valilikçe, gerekli şartları taşıyan personel için düzenlenen ve kurumda çalışmanın hukuki dayanağını oluşturan izindir. Valilik izni alınmadan işe başlatılamaz ve iptali yine valilikçe yapılır.
- Özel Öğretim Kurumları Kanunu m.10 – Çalışma izninin iptali ve geçici görevlendirme (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5580-sayili-ozel-ogretim-kurumlari-kanunu/madde-10#f1): Özel öğretim kurumunda yönetici, öğretmen, uzman öğretici ve usta öğretici olarak görev yapabilmek için izin veren makamca verilen yetkidir. Madde bu iznin iptalini düzenler; iznin verilmesi maddenin kapsamı dışındadır.

### Yükseköğretim Kanunu
- Yükseköğretim Kanunu m.34 – Yabancı uyruklu öğretim elemanları (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2547-sayili-yuksekogretim-kanunu/madde-34#f2): Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığınca verilen, yabancının Türkiye'de çalışmasına imkân tanıyan izindir. Madde, bu izni Yükseköğretim Kurulunun ön iznini izleyen aşama olarak öngörür.

### Organik Tarım Kanunu
- Organik Tarım Kanunu m.5 – Yetkilendirilmiş kuruluşlar (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5262-sayili-organik-tarim-kanunu/madde-5#f4): Bakanlığın yetkilendirilmiş kuruluşlara, kontrolör ve sertifikerlere verdiği, süreli ve devredilemez izindir. İzin süresi ve uzatımı yönetmelikle belirlenir.

### Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu
- Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu m.27 – Çalışma izninin ikamet izni sayılması (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6458-sayili-yabancilar-ve-uluslararasi-koruma-kanunu/madde-27#f1): Yabancının Türkiye'de belirli bir işverene bağlı olarak belirli bir işte çalışmasına izin veren belgedir. Bu madde bakımından geçerli çalışma izni, süresi devam eden ve geçerliliğini yitirmemiş izni ifade eder.

### Uluslararası İşgücü Kanunu
- Uluslararası İşgücü Kanunu m.6 – Çalışma izninde yetki ve yükümlülük (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6735-sayili-uluslararasi-isgucu-kanunu/madde-6#f1): Yabancının Türkiye'de çalışabilmesi için Bakanlıkça verilen izindir. Madde, bu iznin olmadan çalışmayı ve çalıştırmayı kural olarak yasaklar; izin türleri ve süreleri bu maddede değil, izleyen maddelerde düzenlenir.

## Karıştırılan kavramlar

- **Çalışma izni / Muafiyet teyit belgesi** (6458 s. K. m.27): Geçerli çalışma izni, yabancının belirli bir işverene bağlı çalışma iznidir ve doğrudan ikamet izni sayılır. Muafiyet teyit belgesi, 4817 sayılı Kanun m.10 uyarınca çalışma izni almasına gerek olmayan yabancıya verilen belgedir ve ikinci cümle mülga olmakla birlikte ilk cümle uyarınca ikamet izni sayılır. Her iki belge de madde metni uyarınca ikamet izni yerine geçer; ancak muafiyet belgesinin ikamet izni sayılması, geçerli bir çalışma izniyle birlikte bulunmasına bağlıdır.
- **Çalışma izni verilmesi / Çalışma izni uzatılması** (6458 s. K. m.27): İlk verilişte yabancının 7. madde kapsamına girmediği aranır. Uzatma başvurusunda da aynı şart aranır. Her iki durumda da 7. madde kapsamı kontrolü zorunludur; uzatmada ayrı bir muafiyet tanınmamıştır.
- **Çalışma izni / 5901 sayılı Kanun m.28 kapsamındaki çalışma hakkı** (6735 s. K. m.6): Çalışma izni, Bakanlıkça 4. maddedeki politikaya göre verilen idari izindir. 5901 sayılı Kanun m.28 kapsamında bulunanların çalışma hakkı, izin rejiminden ayrı olarak saklıdır. Bu kapsamdaki kişiler için çalışma izni rejimi uygulanmaz; çalışma hakkı izin şartına bağlanmadan korunur.
- **İkamet tezkeresi, çalışma izni ve muafiyet / diğer harçlandırılan işlemler** (Harçlar K. m.90): Madde, ikamet tezkeresi, çalışma izni ve çalışma izni muafiyeti belgelerini açıkça sayar. Bu belgeler dışında kalan idari işlemler için madde kendi başına bir harç oranı öngörmez. Maddedeki oranlar yalnızca sayılan üç belge türüne uygulanır; diğer işlemler için ilgili tarife aranır.
- **Vatandaş / süresiz oturma ve çalışma izni sahibi** (652 s. K. m.31): İlgili ülkenin vatandaşı olan kişi, istihdam için yeterli bir statü taşır. Vatandaş olmayan ancak süresiz oturma ve çalışma izni bulunan kişi de aynı şekilde kapsama girer. İki grup da aynı şartlarla istihdam edilebilir; vatandaşlık tek başına zorunlu koşul değildir, ülkede süresiz çalışma hakkı yeterlidir.
- **Madde kapsamındaki izin / Yabancılara genel çalışma izni** (2527 s. K. m.3): Bu maddeye göre izin, Türk soylu yabancıya özel nitelikli bir izin olarak verilir ve özel kanunlardaki nitelik ile yükümlülükler aranır. Genel çalışma izni, 6735 sayılı Kanun çerçevesinde ve maddeye konu olmayan genel koşullarla verilir. Bu maddeye dayanılarak yapılan başvuruda 6735 sayılı Kanun'un genel koşulları değil, bu maddede sayılan koşullar değerlendirilir.

## Örnek kararlar

- 2021/44 E., 2024/172 K., 17.10.2024 — ilgili: 2547 s. K. m.34
- 2024/65 E., 2024/163 K., 24.09.2024 — ilgili: 5188 s. K. m.11
- 2018/117 E., 2023/212 K., 07.12.2023 — ilgili: 2547 s. K. m.34

## İlgili terimler

[Özel güvenlik malî sorumluluk sigortası](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/ozel-guvenlik-mali-sorumluluk-sigortasi) · [Özel güvenlik izni](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/ozel-guvenlik-izni) · [Yetkilendirilmiş kuruluş](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/yetkilendirilmis-kurulus) · [Sertifikasyon](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/sertifikasyon) · [Ön izin](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/on-izin) · [İkamet izni](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/ikamet-izni) · [Kontrol](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/kontrol) · [Geçici görevlendirme](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/gecici-gorevlendirme)

---
Hukuki tavsiye değildir. Güncel kanun metni için madde bağlantılarına bakın.
