---
title: "Cebrî nedir?"
source: "https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/cebr"
publisher: "Hukuksal Eğitim"
language: "tr"
type: "DefinedTerm"
updated: "2026-10-21"
---

# Cebrî

**Kısaca:** Zorla yapılan; zor kullanarak yaptırılan; zor altında; güç kullanarak

## Kanunda nerede geçiyor

### Umumi Hıfzıssıhha Kanunu
- Umumi Hıfzıssıhha Kanunu m.73 (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/1593-sayili-umumi-hifzissihha-kanunu/madde-73#f2)
- Umumi Hıfzıssıhha Kanunu m.83 (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/1593-sayili-umumi-hifzissihha-kanunu/madde-83#f1)
- Umumi Hıfzıssıhha Kanunu m.107 (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/1593-sayili-umumi-hifzissihha-kanunu/madde-107#f1)
- Umumi Hıfzıssıhha Kanunu m.129 (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/1593-sayili-umumi-hifzissihha-kanunu/madde-129#f1)

### İcra ve İflas Kanunu
- İİK m.24 – Taşınır teslimi (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2004-sayili-icra-ve-iflas-kanunu/madde-24#f2)
- İİK m.31/A – Gemilere ve bunlarla ilgili aynî haklara ilişkin ilamların icrası (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2004-sayili-icra-ve-iflas-kanunu/madde-31a#f3)
- İİK m.32 – İcra emri ve muhtevası (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2004-sayili-icra-ve-iflas-kanunu/madde-32#f1)

### Emlak Vergisi Kanunu
- Emlak Vergisi Kanunu m.30 – Ödeme süresi (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/1319-sayili-emlak-vergisi-kanunu/madde-30#f7)
- Emlak Vergisi Kanunu geç. m.13 (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/1319-sayili-emlak-vergisi-kanunu/gecici-madde-13#f1)

### Avukatlık Kanunu
- Av. K. m.166 – Avukatın hapis hakkı ve avukatlık ücretinin rüçhanlı bulunması (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/1136-sayili-avukatlik-kanunu/madde-166#f3)

## Karıştırılan kavramlar

- **Değer kaybı / normalden fazla aşınma (cebri çalışma)** (VUK m.317): Birinci ve ikinci bentlerde kıymetin değeri ya da verimi düşer. Üçüncü bentte kıymet değer kaybetmeden, fazla kullanım nedeniyle normalden hızlı aşınır. Fiziksel aşınma ve yıpranma esas alınarak ayrı bir nispet belirlenir; değer kaybı ispatı aranmaz.
- **Yargı uyuşmazlığı / cebri kovuşturma** (1319 s. K. geç. m.13): Dava ve uyuşmazlık, yargı yoluyla yürüyen süreci ifade eder. Cebri kovuşturma, icra yoluyla alacağın zorla tahsiline yönelik işlemlerdir. Madde her iki alanda da sonuç doğurur: yargı uyuşmazlığı geri alınır, cebri kovuşturma işlemleri kaldırılır.
- **Devir-rehin-kira yasağı / cebri icra yasağı** (TMK m.391): Birinci fıkra, malikin taşınmaz üzerindeki tasarruflarını (devir, rehin, kira) doğrudan kısıtlar. İkinci fıkra, alacaklının cebri icra yoluyla taşınmaza ulaşmasını engeller. Birinci fıkra malikin iradesine dayalı işlemleri, ikinci fıkra alacaklının icra yoluyla hak aramasını sınırlar; birbirinden bağımsız iki koruma alanı oluşur.
- **Cebrî artırma / gönüllü satış** (TMK m.733): Cebrî artırmayla yapılan satış, icra veya mahkeme eliyle gerçekleşir. Paydaşın kendi iradesiyle yaptığı satış, gönüllü satıştır. Cebrî artırmada önalım hakkı kullanılamaz; gönüllü satışta hak kullanılabilir.
- **Ödeme için müracaat / Müracaat olmadan cebri icra** (5502 s. K. m.36): Alacaklı ya da vekili müracaat yaptığında otuz günlük ödeme süresi işlemeye başlar. Otuz gün geçmeden Kurum aleyhine cebri icra yollarına başvurulamaz. Süre geçmeden yapılan icra takibi yasaya aykırıdır; süre geçtikten sonra ödeme yapılmazsa alacak genel hükümlere göre tahsil edilir.
- **Gönüllü satış / Cebri satış** (5846 s. K. m.45): Satış sahibinin iradesiyle, sergide, açık artırmada veya mağazada gerçekleşen satışlardır. Alacaklının başvurusu üzerine icra yoluyla yapılan satışlardır. Cebri satışta pay, diğer alacaklar tamamen ödendikten sonra ödenir; gönüllü satışta bu öncelik yoktur.

---
Hukuki tavsiye değildir. Güncel kanun metni için madde bağlantılarına bakın.