---
title: "Çekişmeli hak nedir?"
source: "https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/cekismeli-hak"
publisher: "Hukuksal Eğitim"
language: "tr"
type: "DefinedTerm"
updated: "2026-10-21"
---

# Çekişmeli hak

**Kısaca:** Çekişmeli hak, 3 kanunda 3 maddede geçen bir kavramdır; anlamı bağlama göre değişir.

- TMK m.1010: Taşınmaz üzerindeki bir hakkın varlığı ya da kapsamı hakkında taraflar arasında süren uyuşmazlıktır. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/4721-sayili-turk-medeni-kanunu/madde-1010)
- İİK m.245 · münazaalı hakların talep eden alacaklılara temliki: İflas masasının aktifine ilişkin olup müflisin üçüncü kişilere karşı ileri sürebileceği, ancak borçlu üçüncü kişinin inkâr ettiği alacak veya masaya ait sayılan malvarlığı haklarıdır. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2004-sayili-icra-ve-iflas-kanunu/madde-245)
- Av. K. m.47 · çekişmeli hakları edinme yasağı: Avukatın el koyduğu işte taraflar arasında uyuşmazlık konusu olan, dava veya icra yoluyla ileri sürülebilecek hak ve alacaklar. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/1136-sayili-avukatlik-kanunu/madde-47)

## Kanunda nerede geçiyor

### Türk Medeni Kanunu
- TMK m.1010 (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/4721-sayili-turk-medeni-kanunu/madde-1010)

### İcra ve İflas Kanunu
- İİK m.245 – Münazaalı hakların talep eden alacaklılara temliki (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2004-sayili-icra-ve-iflas-kanunu/madde-245): İflas masasının aktifine ilişkin olup müflisin üçüncü kişilere karşı ileri sürebileceği, ancak borçlu üçüncü kişinin inkâr ettiği alacak veya masaya ait sayılan malvarlığı haklarıdır. Üçüncü kişi borcunu kabul ederse hak çekişmeli sayılmaz ve iflas idaresi tahsil eder.

### Avukatlık Kanunu
- Av. K. m.47 – Çekişmeli hakları edinme yasağı (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/1136-sayili-avukatlik-kanunu/madde-47): Avukatın el koyduğu işte taraflar arasında uyuşmazlık konusu olan, dava veya icra yoluyla ileri sürülebilecek hak ve alacaklar. Avukatın yalnızca vekâlet ilişkisi içinde gördüğü, uyuşmazlığa konu olmayan haklar bu kapsamda değerlendirilmez.

## Karıştırılan kavramlar

- **Çekişmeli hak / ücret alacağı** (Av. K. m.47): Taraflar arasında uyuşmazlık konusu olan, dava veya icra ile ileri sürülebilecek hak ve alacaklar bu yasağın konusudur. Avukatlık ücreti ve bu ücretin ödenmesine ilişkin haklar ayrı bir rejime tabidir ve madde 164 hükmü saklıdır. Ücret ilişkisine dayanan talepler madde 47 kapsamında değerlendirilmeden önce madde 164 hükmüne göre ayrıca incelenmelidir.
- **Çekişmeli hak / çekişmesiz alacak** (İİK m.245): Borçlu üçüncü kişi borcunu kabul etmiş ya da iflas idaresinin istemi üzerine ödemiştir; alacak çekişmesizdir. Borçlu borcu inkâr etmiştir; alacak çekişmelidir. Çekişmesiz alacağı iflas idaresi doğrudan tahsil eder. m.245 yalnız çekişmeli hak için devre girer.
- **Çekişmeli hak şerhi / Haciz, iflas veya konkordato şerhi** (TMK m.1010): Birinci fıkra 1. bent kapsamında mahkeme kararına dayanan şerhtir. Taşınmaz üzerindeki çekişmeli hakkın korunmasını sağlar. Haciz, iflas kararı veya konkordato ile verilen süreye dayanan şerhtir. Hak sahibinin tasarruf yetkisinin iflas ya da haciz nedeniyle sınırlandığını alenileştirir. Çekişmeli hak şerhi tasarruf yetkisini kurucu biçimde kısıtlar; iflas şerhi ise yalnızca mevcut kısıtlamayı kaydeder. Hukuki etkileri bakımından iki şerh birbirinden ayrılır.

## İlgili konular

- Avukatların birlikte veya avukatlık ortaklığı şeklinde çalışmaları (Avukatlık Hukuku): https://www.hukuksalegitim.com/konu/avukatlik-hukuku/avukatlarin-birlikte-veya-avukatlik-ortakligi-seklinde-calismalari
- Masanın tasfiyesi (İcra ve İflas Hukuku): https://www.hukuksalegitim.com/konu/icra-ve-iflas-hukuku/masanin-tasfiyesi

## İlgili terimler

[Artmirasçı](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/artmirasci) · [İkinci alacaklılar toplantısı](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/ikinci-alacaklilar-toplantisi) · [Aile yurdu](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/aile-yurdu) · [Elkoyma](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/elkoyma)

---
Hukuki tavsiye değildir. Güncel kanun metni için madde bağlantılarına bakın.