--- title: "Cumhurbaşkanı kararı nedir?" source: "https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/cumhurbaskani-karari" publisher: "Hukuksal Eğitim" language: "tr" type: "DefinedTerm" updated: "2026-10-21" --- # Cumhurbaşkanı kararı **Kısaca:** Cumhurbaşkanı kararı, 18 kanunda 21 maddede geçen bir kavramdır; anlamı bağlama göre değişir. - DMK m.217 · devlet memurları eğitimi genel planı: Planın yürürlüğe girmesi için gerekli yetkili işlem şeklidir. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/657-sayili-devlet-memurlari-kanunu/madde-217) - İİK m.330 · icra takiplerinin durdurulması halleri: Takiplerin durdurulmasını doğuran tek yetkili işlemdir. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2004-sayili-icra-ve-iflas-kanunu/madde-330) - TTK m.46 · ekler: 'Türk', 'Türkiye', 'Cumhuriyet' ve 'Millî' kelimelerinin ticaret unvanına konulabilmesi için gereken yetkili onaydır. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6102-sayili-turk-ticaret-kanunu/madde-46) ## Kanunda nerede geçiyor ### Taşıt Kanunu - Taşıt Kanunu m.5 (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/237-sayili-tasit-kanunu/madde-5#f1): Kurumların birer hizmet arabası bulundurma yetkisinin verilmesi için gerekli olan idari onay işlemidir. Kararın verilmemesi halinde kurumun hizmet arabası bulundurma hakkı doğmaz. - Taşıt Kanunu m.10 (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/237-sayili-tasit-kanunu/madde-10#f2): Bütçe cetvelinde yer almayan kurum ve kuruluşların taşıt edinebilmesi için önceden alınması gereken yetki kararıdır. Kararda edinilecek taşıtın cinsi, adedi, hizmeti ve kaynağı gösterilir. - Taşıt Kanunu m.15 – Bu Kanun hükümlerinin uygulanmıyacağı haller (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/237-sayili-tasit-kanunu/madde-15): Olağanüstü hâllerin maddenin uygulanabilmesi için resmen yürürlüğe konulmasını sağlayan yetkili karardır. Kararın verilmesi, istisnanın işlemesinin ön koşuludur. ### Devlet Memurları Kanunu - DMK m.89 – Ders görevi (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/657-sayili-devlet-memurlari-kanunu/madde-89#f2): Ücretle okutulacak ders saatinin sayısını, ders görevi alacakların niteliklerini ve diğer hususları belirleyen düzenleyici işlemdir. Maddenin ayrıntısı bu kararla tamamlanır. - DMK m.217 – Devlet memurları eğitimi genel planı (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/657-sayili-devlet-memurlari-kanunu/madde-217#f1): Planın yürürlüğe girmesi için gerekli yetkili işlem şeklidir. Plan, kurum içi bir talimatla değil, Cumhurbaşkanınca çıkarılan kararla yürürlüğe girer. ### İcra ve İflas Kanunu - İİK m.330 – II – FEVKALADE HALLERDE TATİL — İcra takiplerinin durdurulması halleri: (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2004-sayili-icra-ve-iflas-kanunu/madde-330): Takiplerin durdurulmasını doğuran tek yetkili işlemdir. Kararda hangi bölgeye veya hangi iktisadi zümreye ilişkin olduğu ve hangi süre için geçerli olduğu belirtilir. Karar olmadan madde kendiliğinden uygulanmaz. ### Türk Ticaret Kanunu - TTK m.46 – 3. Ekler (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6102-sayili-turk-ticaret-kanunu/madde-46#f3): 'Türk', 'Türkiye', 'Cumhuriyet' ve 'Millî' kelimelerinin ticaret unvanına konulabilmesi için gereken yetkili onaydır. Bu kelimeler, bu karar olmadan unvanda kullanılamaz. ### İş Kanunu - İş K. m.43 – Olağanüstü hallerde fazla çalışma (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/4857-sayili-is-kanunu/madde-43): Günlük çalışma süresini artıran yetkili makamın işlemidir. Bu karar olmadan olağanüstü hal fazla çalışması yapılamaz. ### Vergi Usul Kanunu - VUK m.48 – Tasdik ve ilan (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/213-sayili-vergi-usul-kanunu/madde-48#f1): Zirai kazanç ölçülerinin yürürlüğe girmesi için gereken yetkili işlemdir. Ölçüler bu karar ile onaylanmadan yürürlük kazanmaz. ### Kamu İktisadi Teşebbüsleri Personel Rejiminin Düzenlenmesi ve 233 Sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin Bazı Maddelerinin Yürürlükten Kaldırılmasına Dair Kanun Hükmünde Kararname - Kamu İktisadi Teşebbüsleri Personel Rejiminin Düzenlenmesi ve 233 Sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin Bazı Maddelerinin Yürürlükten Kaldırılmasına Dair Kanun Hükmünde Kararname m.4 – Personel İhtiyacı (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/399-sayili-kamu-iktisadi-tesebbusleri-personel-rejiminin-duzenlenmesi-ve-233-sayili-kanun/madde-4#f1): Pozisyon unvan ve sayılarının tespiti ile yeni kadro ve pozisyonların ihdası, iptal ve değişikliklerinin yapılacağı düzenleyici işlemdir. Madde bu yetkiyi açıkça Cumhurbaşkanına verir. ### Emlak Vergisi Kanunu - Emlak Vergisi Kanunu m.12 – Mevzu (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/1319-sayili-emlak-vergisi-kanunu/madde-12#f3): Belediye sınırları içinde veya dışında bulunan parsellenmemiş arazinin arsa sayılacağı hâlleri belirleyen düzenleyici işlemdir. Kararın belirlediği hâller dışındaki parsellenmemiş arazi arsa sayılmaz. ## Karıştırılan kavramlar - **Cumhurbaşkanı kararı / meclis kararı** (237 s. K. m.10): Diğer kurum ve kuruluşlar için Cumhurbaşkanı kararı gerekir. İl özel idareleri, belediyeler, bağlı kuruluşları ve mahallî idare birlikleri kendi meclis kararı ile taşıt edinir. Yerel yönetim kuruluşları Cumhurbaşkanı kararı olmadan, meclis kararıyla edinim yapabilir. - **Cumhurbaşkanı Kararı kapsamındaki yatırım / Kararın kapsamı dışındaki ihale** (3996 s. K. m.14): Cumhurbaşkanı Kararına göre gerçekleştirilen yatırımlar, bu maddeye göre 2886 sayılı Kanun dışındadır. Kararda yer almayan ve 3996 sayılı Kanun kapsamına girmeyen işler, genel ihale mevzuatına tabi kalmayı sürdürür. Yalnız kararla kapsamına alınan yatırımlar 2886 sayılı Kanun'un dışında kalır; kararın kapsamı dışındaki işlerde istisna uygulanamaz. - **Antlaşma / Cumhurbaşkanı kararı** (4566 s. K. m.36): Antlaşma, devletler arası bir düzenleme ve mevzuat çerçevesinde yapılır. Cumhurbaşkanı kararı, antlaşma bulunmayan hâllerde kabulü sağlayan idari işlemdir. Her iki yol da yabancı öğrenci kabulü için alternatif olarak öngörülmüştür; hangisinin kullanılacağı maddede ayrıca bağlanmamıştır. - **Cumhurbaşkanı kararı / TBMM onayı** (244 s. K. m.7): Tedbir Cumhurbaşkanı kararıyla yürürlüğe girer ve uygulanır. Aynı tedbir sonradan TBMM'ye sunulur ve onaylanmak üzere Meclisin denetimine bırakılır. Tedbir yürürlükte kalır; Meclis sunuma karşı işlem yapmazsa veya reddederse hukuki sonucu ayrıca değerlendirilir, bu madde o sonucu düzenlemez. - **Merkez ve iller / Cumhurbaşkanı kararı** (642 s. K. m.1): Başkanlıkların merkezleri ve kapsadıkları iller ekli cetvelde gösterilmiştir. Bu merkez ve illerin değiştirilmesi Cumhurbaşkanının yetkisindedir. Cetvel değişikliği kanun değişikliği olmadan Cumhurbaşkanı işlemiyle yapılabilir. - **Olağan süre / Cumhurbaşkanı Kararı ile kısaltılmış süre** (DMK m.62): Olağan hâlde yukarıdaki süreler aynen uygulanır. Savaş ve olağanüstü hâllerde süreler Cumhurbaşkanı Kararı ile kısaltılabilir. Kısaltma ancak karar çıkarılmışsa geçerlidir; karar yoksa kanundaki süreler uygulanır. ## İlgili konular - Fevkalade hallerde mühlet ve tatil (İcra ve İflas Hukuku): https://www.hukuksalegitim.com/konu/icra-ve-iflas-hukuku/fevkalade-hallerde-muhlet-ve-tatil - Olağanüstü hallerde fazla çalışma (İş Hukuku): https://www.hukuksalegitim.com/konu/is-hukuku/olaganustu-hallerde-fazla-calisma - Ticaret unvanı ve işletme adı (Ticaret Hukuku): https://www.hukuksalegitim.com/konu/ticaret-hukuku/ticaret-unvani-ve-isletme-adi - Tahrire dayanan tarh ve götürü matrahların tespiti (Vergi ve Vergi Usul Hukuku): https://www.hukuksalegitim.com/konu/vergi-ve-vergi-usul-hukuku/tahrire-dayanan-tarh-ve-ortalama-kar-hadlerinin-tespiti ## Örnek kararlar - 2023/67 E., 2024/175 K., 17.10.2024 — ilgili: 2873 s. K. m.11 - 2018/111 E., 2020/47 K., 24.09.2020 — ilgili: 2923 s. K. m.2 ## İlgili terimler [Seferberlik](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/seferberlik) · [Devlet memurları eğitimi genel planı](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/devlet-memurlari-egitimi-genel-plani) · [Olağanüstü hallerde fazla çalışma](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/olaganustu-hallerde-fazla-calisma) · [Seferberlik Hali](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/seferberlik-hali) · [Arsa](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/arsa) · [Mübâdele](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/mub-dele) · [Ek](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/ek) · [Yabancı ülke öğrencisi](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/yabanci-ulke-ogrencisi) --- Hukuki tavsiye değildir. Güncel kanun metni için madde bağlantılarına bakın.