--- title: "Değerlendirme nedir?" source: "https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/degerlendirme" publisher: "Hukuksal Eğitim" language: "tr" type: "DefinedTerm" updated: "2026-10-21" --- # Değerlendirme **Kısaca:** Değerlendirme, 7 kanunda 8 maddede geçen bir kavramdır; anlamı bağlama göre değişir. - GVK m.18 · serbest meslek kazançlarında: Eserin neşir, temsil, icra veya teşhir gibi yollarla kamuya sunulmasını ifade eder. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/193-sayili-gelir-vergisi-kanunu-gvk/madde-18) - 2802 s. K. m.27 · eserler: Eser ve yazıların, kademe ilerlemesi, derece yükselmesi ve birinci sınıfa ayırma işlemlerinde Hakimler ve Savcılar Yüksek Kurulunca incelenmesidir. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2802-sayili-hakimler-ve-savcilar-kanunu/madde-27) - 2863 s. K. m.3 · tanımlar ve kısaltmalar: Kültür ve tabiat varlıklarının teşhiri, tanzimi, kullanılması ve bilimsel yöntemlerle tanıtılmasıdır. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2863-sayili-kultur-ve-tabiat-varliklarini-koruma-kanunu/madde-3) ## Kanuni tanım - **6114 s. K. m.2/1-ç** (Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi Hizmetleri Hakkında Kanun): Ölçme sonucu ortaya çıkan verilerin uygun yöntemlerle çözümlemeye tâbi tutularak, adayların elde edilen sonuçlara göre sıralanmasını — https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6114-sayili-olcme-secme-ve-yerlestirme-merkezi-hizmetleri-hakkinda-kanun/madde-2#f1-cc ## Kanunda nerede geçiyor ### Gelir Vergisi Kanunu (GVK) - GVK m.7 – Kazanç veya iradın Türkiye'de elde edilmesi (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/193-sayili-gelir-vergisi-kanunu-gvk/madde-7#f3): Maddenin 3, 4, 5 ve 7. bentlerinde geçen ve ödemenin Türkiye'de yapılmasını, yabancı ülkede yapılmışsa Türkiye'deki ödeyenin veya onun hesabına ödeme yapılanın hesabına geçirilmesini ya da karından ayrılmasını ifade eden kavramdır. Ödemenin fiilen Türkiye'den yapılması yeterli değildir; ödemenin Türkiye'deki hesaplara intikali ya da karın ayrılması da aranır. - GVK m.18 – Serbest meslek kazançlarında (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/193-sayili-gelir-vergisi-kanunu-gvk/madde-18): Eserin neşir, temsil, icra veya teşhir gibi yollarla kamuya sunulmasını ifade eder. Bu yolla alınan bedel ve ücretler istisna kapsamındadır. ### Hakimler ve Savcılar Kanunu - Hakimler ve Savcılar Kanunu m.27 – Eserler (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2802-sayili-hakimler-ve-savcilar-kanunu/madde-27#f2): Eser ve yazıların, kademe ilerlemesi, derece yükselmesi ve birinci sınıfa ayırma işlemlerinde Hakimler ve Savcılar Yüksek Kurulunca incelenmesidir. Değerlendirme, ilgilinin meslekteki ilerleme durumuna bağlıdır. ### Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunu - Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunu m.3 – Tanımlar ve kısaltmalar (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2863-sayili-kultur-ve-tabiat-varliklarini-koruma-kanunu/madde-3#f6): Kültür ve tabiat varlıklarının teşhiri, tanzimi, kullanılması ve bilimsel yöntemlerle tanıtılmasıdır. ### Yurt Dışında Bulunan Türk Vatandaşlarının Yurt Dışında Geçen Sürelerinin Sosyal Güvenlikleri Bakımından Değerlendirilmesi Hakkında Kanun - Yurt Dışında Bulunan Türk Vatandaşlarının Yurt Dışında Geçen Sürelerinin Sosyal Güvenlikleri Bakımından Değerlendirilmesi Hakkında Kanun m.1 – Amaç ve kapsam (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/3201-sayili-yurt-disinda-bulunan-turk-vatandaslarinin-yurt-disinda-gecen-surelerinin-sosyal/madde-1): Yurt dışında geçen sürelerin Türkiye'deki sosyal güvenlik kuruluşlarına bağlanmasını ifade eder. Maddede sürelerin değerlendirilebilmesi, istek ve prim ödenmemiş olması koşuluna bağlanmıştır. ### Hazineye Ait Taşınmaz Malların Değerlendirilmesi ve Katma Değer Vergisi Kanununda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun - Hazineye Ait Taşınmaz Malların Değerlendirilmesi ve Katma Değer Vergisi Kanununda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun m.2 – Cumhurbaşkanı kararı ile tahsisin kaldırılması ve satış (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/4706-sayili-hazineye-ait-tasinmaz-mallarin-degerlendirilmesi-ve-katma-deger-vergisi-kanununda/madde-2#f3): Maddede taşınmazın satılması, kat/arsa karşılığı inşaat yaptırılması, üzerinde sınırlı ayni hak tesis edilmesi ya da diğer yöntemlerle ekonomik kullanıma açılmasını ifade eden genel terimdir. Yöntem ve işlemi yürütecek idare Cumhurbaşkanınca belirlenir. ### İl Özel İdaresi Kanunu - İl Özel İdaresi Kanunu m.61 – Toplatma ve yok etme (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5302-sayili-il-ozel-idaresi-kanunu/madde-61): Otuz gün içinde sahipleri tarafından teslim alınmayan ve sağlığa zararlı olmadığı anlaşılan malların il özel idaresince uygun biçimde elden çıkarılması veya kullanılmasıdır. Maddede değerlendirmenin yöntemi ayrıca belirtilmemiştir. ### Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi Hizmetleri Hakkında Kanun - Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi Hizmetleri Hakkında Kanun m.2 – Tanımlar (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6114-sayili-olcme-secme-ve-yerlestirme-merkezi-hizmetleri-hakkinda-kanun/madde-2#f1-a): Ölçme sonucu ortaya çıkan verilerin uygun yöntemlerle çözümlenmesi ve adayların elde ettikleri sonuçlara göre sıralanmasıdır. Ölçmenin puanlanmasından ayrı, sıralama aşamasını ifade eder. ## Karıştırılan kavramlar - **Ücret (hizmet ifası) / Ücret (değerlendirme)** (GVK m.7): Hizmetin Türkiye'de ifa edilmiş veya edilmekte olması hâli. Hizmetin yurt dışında ifa edilmesi ancak ücretin Türkiye'de değerlendirilmesi hâli. Her iki halde de ücret Türkiye'de elde edilmiş sayılır; ancak ikinci halde değerlendirmenin, yani ödemenin Türkiye'de yapılması ya da Türkiye'deki hesaba intikal ya da karından ayrılma koşullarının gerçekleşmiş olması gerekir. - **Üçüncü fıkra değerlendirme / özelleştirme (yedinci fıkra)** (4706 s. K. m.2): Üçüncü fıkra, kamu idaresinin sosyal tesislerinin değerlendirilmesini düzenler ve kararı Cumhurbaşkanı verir. Özelleştirme fıkrası, kamu iktisadi teşebbüslerinin ve yarısından fazlası kamuya ait kuruluşların taşınmazlarını, ilgili idarenin talebiyle 4046 sayılı Kanun kapsamına alır. Özelleştirme yolu 4046 sayılı Kanun usulüne bağlı olup gelirin kullanımı ve ödenek kaydı bu fıkrada ayrıca düzenlenmiştir. - **Ölçme / Değerlendirme** (6114 s. K. m.2): Ölçme, adayın bilgi ve yetenek seviyesinin sorulara verdiği cevapların puanlanmasıyla tespit edilmesidir. Değerlendirme, ölçme verilerinin çözümlenerek adayların sıralanmasıdır. Puanlama ile sıralama ayrı işlemler olarak kabul edilir; bir aşamadaki hata diğerini otomatik olarak etkilemez, her biri ayrıca değerlendirilir. - **Rapor değerlendirme komisyonu / Merkezi Rapor Değerlendirme Komisyonu** (VUK m.140): Genel komisyon raporu değerlendirir; incelemeyi yapan ile komisyon arasında uyuşmazlık çıkarsa uyuşmazlığa konu raporu üst değerlendirme mercii olarak Merkezi Rapor Değerlendirme Komisyonu değerlendirir. Merkezi komisyon, Maliye Bakanlığınca belirlenen tutarı aşan tarhiyat önerisi içeren raporları doğrudan inceler. Tutarı aşan raporlar merkezi komisyon tarafından doğrudan değerlendirilir; diğer raporlarda uyuşmazlık üst mercie gider. - **Temyiz veya istinaf incelemesindeki dosya / lehe değerlendirme yapılması gereken dosya** (VUK geç. m.34): Yayım tarihinde 359. maddeye giren suçlardan dolayı temyiz veya istinaf incelemesinde bulunan dosyalar değerlendirilir. Bu düzenlemeler nedeniyle lehe değerlendirme yapılması gereken dosyalar ayrılır. Lehe değerlendirme gereken dosyalarda bozma kararı verilir. - **Sağlık kurulu raporu / özel eğitim değerlendirme kurulu belgesi** (DMK ek m.39): Sağlık kurulu raporu yakının engel derecesini ve bakım bağımlılığını tespit eder. Özel eğitim değerlendirme kurulu belgesi yakının memuriyet mahalli dışında eğitim göreceğini belgeler. İki belgeden biri eksikse atama koşulu gerçekleşmez; her ikisi birlikte aranır. ## İlgili konular - Esnaf muaflığı, diğer muaflık ve istisnalar (Vergi ve Vergi Usul Hukuku): https://www.hukuksalegitim.com/konu/vergi-ve-vergi-usul-hukuku/esnaf-muafligi-ve-vergiden-muaf-ciftciler - Mükellefiyet (GVK) (Vergi ve Vergi Usul Hukuku): https://www.hukuksalegitim.com/konu/vergi-ve-vergi-usul-hukuku/mevzuu-ve-gelirin-unsurlari ## Örnek kararlar - 2012/100 E., 2013/84 K., 04.07.2013 — ilgili: 2802 s. K. m.27 - 2011/45 E., 2013/24 K., 31.01.2013 — ilgili: 6114 s. K. m.2 - Hukuk Genel Kurulu, 2022/138 E., 2023/82 K., 15.02.2023 — ilgili: 3201 s. K. m.1 ## İlgili terimler [Ölçme](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/olcme) · [Eşdeğer sınav](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/esdeger-sinav) · [Sınav](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/sinav) · [Kılavuz](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/kilavuz) · [Arızi kazanç](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/arizi-kazanc) · [Koruma amaçlı imar planı](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/koruma-amacli-imar-plani) · [Korunma alanı](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/korunma-alani) · [Yerleştirme](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/yerlestirme) --- Hukuki tavsiye değildir. Güncel kanun metni için madde bağlantılarına bakın.