---
title: "Ders Ücreti nedir?"
source: "https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/ders-ucreti"
publisher: "Hukuksal Eğitim"
language: "tr"
type: "DefinedTerm"
updated: "2026-10-21"
---

# Ders Ücreti

**Kısaca:** Akademide verilen ders karşılığında ödenen para. Fıkralara göre miktarı, ilgilinin statüsüne ve sayılan ders saatine bağlı olarak belirlenir. (2802 s. K. ek m.2)

## Kanuni tanım

- **3843 s. K. m.3/1-e** (Yükseköğretim,kurumlarında İkili Öğretim Yapılması, 2547 Sayılı Yükseköğretim Kanununun Bazı Maddelerinin Değiştirilmesi ve Bu Kanuna Bir Ek Madde Eklenmesi Hakkında Kanun): İkinci öğretimde öğretim elemanlarına her ders için ödenecek ücreti — https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/3843-sayili-yuksekogretim-kurumlarinda-ikili-ogretim-yapilmasi-2547-sayili-yuksekogretim/madde-3#f1-e

## Kanunda nerede geçiyor

### Hakimler ve Savcılar Kanunu
- Hakimler ve Savcılar Kanunu ek m.2 – Türkiye Adalet Akademisinde ders ücreti (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2802-sayili-hakimler-ve-savcilar-kanunu/ek-madde-2#f1): Akademide verilen ders karşılığında ödenen para. Fıkralara göre miktarı, ilgilinin statüsüne ve sayılan ders saatine bağlı olarak belirlenir.

### Yükseköğretim,kurumlarında İkili Öğretim Yapılması, 2547 Sayılı Yükseköğretim Kanununun Bazı Maddelerinin Değiştirilmesi ve Bu Kanuna Bir Ek Madde Eklenmesi Hakkında Kanun
- Yükseköğretim,kurumlarında İkili Öğretim Yapılması, 2547 Sayılı Yükseköğretim Kanununun Bazı Maddelerinin Değiştirilmesi ve Bu Kanuna Bir Ek Madde Eklenmesi Hakkında Kanun m.10 – Ders Ücreti (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/3843-sayili-yuksekogretim-kurumlarinda-ikili-ogretim-yapilmasi-2547-sayili-yuksekogretim/madde-10#f1): Cumhurbaşkanınca belirlenen, ikinci öğretimde verilen her ders için ödenecek tutardır. Tutar, ek ders ücreti ve sınav ücretlerinin toplamının üç katını aşamaz.

## Karıştırılan kavramlar

- **Ders ücreti / Yazılı sınav kurulu ücreti** (2802 s. K. ek m.2): Akademide ders veren kişiye, ders karşılığı ücret ödenir. Yazılı sınav kurulunda görev alan kişiye, 2914 sayılı Kanun hükümlerine göre ücret ödenir. Sınav görevi için ders ücreti esasları uygulanmaz; ayrı ücret rejimi geçerlidir.
- **Ders ücreti / ek ders ücreti ve sınav ücretleri** (3843 s. K. m.10): İkinci öğretimde verilen dersin ücreti Cumhurbaşkanınca belirlenen ders ücretidir. Ek ders ücreti ve sınav ücretleri 2914 sayılı Kanun'un 11. maddesi çerçevesinde hesaplanan tutarlardır. Ders ücreti, ek ders ücreti ve sınav ücretlerinin toplamının üç katını aşamaz; bu ölçüt tavan olarak işler.
- **Öğrenci bursu / Öğretim elemanına ek ders ücreti** (2547 s. K. m.10): Programdan yararlanan öğrencilere verilen burs, 5102 sayılı Kanuna göre lisans bursunun üç katı ile sınırlıdır. Öğretim elemanına ödenen ek ders ücreti, 2914 sayılı Kanun m.11'deki unvan esasına göre belirlenen tutarın on katı ile sınırlıdır. İki ödemenin üst sınırı farklı kanunlara bağlıdır; burs için 5102, ücret için 2914 m.11 esas alınır.
- **Ek ders ücreti sınırı / Diğer mevzuat kısıtlamaları** (2547 s. K. m.10): Program kapsamında öğretim elemanına ödenen ek ders ücreti, 2914 sayılı Kanun ve ilgili diğer mevzuattaki kısıtlamalara bağlı tutulmaz. Ek ders ücretinin tutarı yine de on kat sınırını aşamaz. Diğer mevzuattaki genel kısıtlamalar bu ödeme için uygulanmaz, ancak on kat üst sınırı geçerlidir.
- **Ödenek / Ek ders ücreti** (2914 s. K. m.14): Geliştirme ödeneği, bu madde kapsamında yerel ve kurumsal koşullara bağlı bir ödemedir. Ek ders ücreti, 2914 m.11 kapsamında ayrı bir ödeme türüdür. İki ödeme birbirinden ayrı hukuki dayanağa sahiptir; biri diğerinin yerine geçmez.
- **Ek ders ücreti (j) / Öğrenci ve kursiyer (k)** (SGGSSK m.80): (j) kapsamında eğitim kurumunda ek ders karşılığı çalışanların gün sayısı otuz günle sınırlıdır ve brüt ek ders toplamı alt sınıra bölünür. (k) kapsamında staj, bursiyerlik ve kısmi zamanlı öğrenci çalışmasında aylık tutar sınırı ve alt sınır uygulanır; çıraklar ilgili kanununa göre hesaplanır. Her grup kendi hesap yöntemine tabidir ve genel (a) hesabıyla karıştırılamaz.

## Örnek kararlar

- 8. Daire, 2016/2914 E., 2020/6364 K., 31.12.2020 — ilgili: 3843 s. K. m.10

## İlgili terimler

[İkinci Öğretim](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/ikinci-ogretim) · [Ek ders ücreti](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/ek-ders-ucreti) · [Üst sınır](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/ust-sinir)

---
Hukuki tavsiye değildir. Güncel kanun metni için madde bağlantılarına bakın.