--- title: "Devlet malı hükmü nedir?" source: "https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/devlet-mali-hukmu" publisher: "Hukuksal Eğitim" language: "tr" type: "DefinedTerm" updated: "2026-10-21" --- # Devlet malı hükmü **Kısaca:** Devlet malı hükmü, 14 kanunda 15 maddede geçen bir kavramdır; anlamı bağlama göre değişir. - 5411 s. K. m.82 · kuruluş ve bağımsızlık: Kurumun mallarının, kamu malına özgü hukuki rejime tabi olması anlamına gelir. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5411-sayili-bankacilik-kanunu/madde-82) - 209 s. K. m.12: Döner sermayeye ait malların, kanun gereği devlet malına ilişkin ceza hukuku hükümlerine tabi tutulması anlamına gelir. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/209-sayili-saglik-bakanligina-bagli-saglik-kurumlari-ile-esenlendirme-rehabilitasyon/madde-12) - 320 s. K. m.51 · devlet Malı Sayılma: İdareye ait malların, ceza hukuku bakımından Devlet malı sayılması anlamına gelir. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/320-sayili-milli-piyango-hakkinda-kanun-hukmunde-kararname/madde-51) ## Kanunda nerede geçiyor ### Bankacılık Kanunu - Bankacılık Kanunu m.82 – Kuruluş ve bağımsızlık (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5411-sayili-bankacilik-kanunu/madde-82): Kurumun mallarının, kamu malına özgü hukuki rejime tabi olması anlamına gelir. Bu malların haczedilmesi ve rehnedilmesi mümkün değildir. - Bankacılık Kanunu m.111 – Fonun kuruluş ve bağımsızlığı (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5411-sayili-bankacilik-kanunu/madde-111): Fonun mallarının kamu malı gibi korunması ve Devlet malına tanınan haciz ve rehin yasağının Fona da uygulanmasıdır. Mal, hak ve alacakların haczedilmesi ve rehnedilmesi mümkün değildir. ### Sağlık Bakanlığına Bağlı Sağlık Kurumları ile Esenlendirme (Rehabilitasyon) Tesislerine Verilecek Döner Sermaye Hakkında Kanun - Sağlık Bakanlığına Bağlı Sağlık Kurumları ile Esenlendirme (Rehabilitasyon) Tesislerine Verilecek Döner Sermaye Hakkında Kanun m.12 (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/209-sayili-saglik-bakanligina-bagli-saglik-kurumlari-ile-esenlendirme-rehabilitasyon/madde-12): Döner sermayeye ait malların, kanun gereği devlet malına ilişkin ceza hukuku hükümlerine tabi tutulması anlamına gelir. Malların mülkiyetinin devlete geçtiği anlamına gelmez; yalnızca korunma ve suç bakımından devlet malı gibi işlem görmelerini sağlar. ### Milli Piyango Hakkında Kanun Hükmünde Kararname - Milli Piyango Hakkında Kanun Hükmünde Kararname m.51 – Devlet Malı Sayılma (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/320-sayili-milli-piyango-hakkinda-kanun-hukmunde-kararname/madde-51): İdareye ait malların, ceza hukuku bakımından Devlet malı sayılması anlamına gelir. Maddenin yalnızca bu malları çalma, ihtilas, zimmet ve suistimal fiilleri bakımından etkili olduğu anlaşılmalıdır. ### Arsa Üretimi ve Değerlendirilmesi Hakkında Kanun - Arsa Üretimi ve Değerlendirilmesi Hakkında Kanun m.17 (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/1164-sayili-arsa-uretimi-ve-degerlendirilmesi-hakkinda-kanun/madde-17): Kanunun, Arsa Ofisi mallarına Devlet mallarına tanınan koruma rejimini bağlamasıdır. Bu hüküm, malların gerçekte Devlet malı olması anlamına gelmez; yalnızca belirli hukuki sonuçlar bakımından Devlet malı gibi işlem görmelerini sağlar. ### Atatürk’ün Doğumunun 100 Üncü Yılının Kutlanması ve "Atatürk Kültür Merkezi" Kurulması Hakkında Kanun - Atatürk’ün Doğumunun 100 Üncü Yılının Kutlanması ve "Atatürk Kültür Merkezi" Kurulması Hakkında Kanun m.12 – Fon varlığının niteliği (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2302-sayili-ataturk-un-dogumunun-100-uncu-yilinin-kutlanmasi-ve-ataturk-kultur-merkezi/madde-12): Fon hesabındaki varlıkların hukuken Devlet malı gibi işleme tabi tutulmasıdır. Bu, varlıkların gerçek anlamda Devlet malı olduğu anlamına gelmez; yalnızca o rejimin uygulanacağını ifade eder. ### Karayolları Genel Müdürlüğü Dışındaki Kuruluşların Erişme Kontrollü Karayolu (OTOYOL) Yapımı, Bakımı ve İşletilmesi ile Görevlendirilmesi Hakkında Kanun - Karayolları Genel Müdürlüğü Dışındaki Kuruluşların Erişme Kontrollü Karayolu (OTOYOL) Yapımı, Bakımı ve İşletilmesi ile Görevlendirilmesi Hakkında Kanun m.9 – Mülkiyet (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/3465-sayili-karayollari-genel-mudurlugu-disindaki-kuruluslarin-erisme-kontrollu-karayolu-otoyol/madde-9): Mülkiyeti Genel Müdürlüğe ait olan taşınmazların, Devlet malına ilişkin kurallara tabi tutulmasıdır. Hüküm, taşınmazın kamu malı niteliğiyle ilgili sonuçları doğurur; özel mülkiyet rejimine tabi değildir. ### Küçük ve Orta Ölçekli İşletmeleri Geliştirme ve Destekleme İdaresi Başkanlığı Teşvik ve Muafiyetleri Kanunu - Küçük ve Orta Ölçekli İşletmeleri Geliştirme ve Destekleme İdaresi Başkanlığı Teşvik ve Muafiyetleri Kanunu m.18 – Uygulanmayacak Hükümler ve Öncelik (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/3624-sayili-kucuk-ve-orta-olcekli-isletmeleri-gelistirme-ve-destekleme-idaresi-baskanligi/madde-18#f1): Başkanlığın mallarının kamu malı gibi değerlendirilmesi, yani bu mallar üzerinde işlenen fiillerin kamu malına karşı işlenmiş sayılmasıdır. Mallar gerçekte Devlet malı olmasa da bu hüküm, ceza hukuku bakımından Devlet malı statüsü tanır. ### Rekabetin Korunması Hakkında Kanun - Rekabetin Korunması Hakkında Kanun m.60 – Kurumun Para, Evrak ve Malları Üzerinde İşlenen Suçlar (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/4054-sayili-rekabetin-korunmasi-hakkinda-kanun/madde-60): Kurumun para, evrak ve her çeşit mallarının kamu malı gibi değerlendirilmesi anlamına gelir. Bu mallar üzerinde özel hukuk mülkiyeti değil, kamu malına ilişkin koruma ve kullanım rejimi uygulanır. Maddenin metni kamu malı rejiminin ayrıntısını belirlemez. ## Karıştırılan kavramlar - **Devlet malı hükmü / özel mülkiyet rejimi** (4054 s. K. m.60): Kurumun para, evrak ve mallarına bu madde uyarınca Devlet malı hükmü uygulanır. Kurum dışındaki teşebbüslerin ve kişilerin malları özel mülkiyet rejimine tabidir. Kurumun malları üzerinde işlem yapılırken kamu malı rejimi gözetilir; bu mallar aynı zamanda ceza hukuku bakımından korunur. - **Kurumun mallarının Devlet malı hükmü / Özel hukuk mallarına ilişkin rejim** (5411 s. K. m.82): Kurumun malları Devlet malı hükmündedir, haczedilemez ve rehnedilemez. Kurumun özel hukuk ilişkilerinden doğan ve mal varlığına konu olmayan alacakları ise bu korumadan yararlanmaz. Kurumun malları üzerinde icra yoluyla haciz veya rehin tesisi mümkün değildir; malların korunması Kanunda doğrudan düzenlenmiştir. - **Devlet malı hükmü / gerçek Devlet malı** (6200 s. K. m.51): Maddeye göre Genel Müdürlük ve işletmelerinin malları Devlet malı hükmündedir; bu, mülkiyetin doğrudan Devlete ait olmasını gerektirmez. Gerçek Devlet malı, doğrudan Hazineye ait ve Devlet adına tescil edilmiş mallardır. Kuruluş mallarında hukuki nitelik maddeye dayanır; mülkiyet tescili ayrı bir sorudur ve suç bakımından maddenin koruması yeterlidir. - **Devlet malı hükmü / Diğer kamu malı** (4904 s. K. m.1): Kurum malları icra ve iflas ile Türk Ceza Kanunu bakımından Devlet malı hükmündedir. Diğer kamu tüzel kişilerinin malları, kendi kuruluş kanunlarındaki hükümlere tabidir. Kurum mallarına yönelik fiiller Devlet malına karşı suçlar kapsamında değerlendirilir; bu durumda ceza hükümleri Devlet malı hükmüne göre uygulanır. ## Örnek kararlar - Hukuk Genel Kurulu, 2017/274 E., 2020/896 K., 17.11.2020 — ilgili: 1164 s. K. m.17 ## İlgili terimler [Yerindelik Denetimi](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/yerindelik-denetimi) · [İdari ve mali özerklik](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/idari-ve-mali-ozerklik) · [Cibâyet](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/cib-yet) · [Mülkiyet](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/mulkiyet) · [Akreditasyon](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/akreditasyon) · [Fon hesabı](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/fon-hesabi) · [İhtilas](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/ihtilas) · [Kamulaştırma yetkisi](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/kamulastirma-yetkisi) --- Hukuki tavsiye değildir. Güncel kanun metni için madde bağlantılarına bakın.