--- title: "Dış ilişki nedir?" source: "https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/dis-iliski" publisher: "Hukuksal Eğitim" language: "tr" type: "DefinedTerm" updated: "2026-10-21" --- # Dış ilişki **Kısaca:** Dış ilişki, 3 kanunda 5 maddede geçen bir kavramdır; anlamı bağlama göre değişir. - TBK m.61: Zarar gören ile müteselsil sorumlular arasındaki ilişkidir. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6098-sayili-turk-borclar-kanunu/madde-61) - HMK m.81 · vekilin azli ve istifasının şekli: Azil ya da istifanın mahkeme ve karşı taraf bakımından doğurduğu sonuçlardır. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6100-sayili-hukuk-muhakemeleri-kanunu/madde-81) - TTK m.557 · teselsül ve başvuru: Zarar görenle sorumlular arasındaki ilişkidir. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6102-sayili-turk-ticaret-kanunu/madde-557) ## Kanunda nerede geçiyor ### Türk Borçlar Kanunu - TBK m.61 (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6098-sayili-turk-borclar-kanunu/madde-61): Zarar gören ile müteselsil sorumlular arasındaki ilişkidir. Bu madde dış ilişkiyi düzenler. - TBK m.382 – III. Müteselsil sorumluluk (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6098-sayili-turk-borclar-kanunu/madde-382): Müteselsil borçluların alacaklıya karşı olan ilişkisidir. Bu ilişkide her borçlu borcun tamamından sorumludur ve alacaklının talebi kendi aralarındaki paylaşıma bağlı değildir. ### Türk Ticaret Kanunu - TTK m.317 – A) Uygulanacak hükümler (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6102-sayili-turk-ticaret-kanunu/madde-317): Şirketin ya da ortakların üçüncü kişilerle kurduğu hukuki ilişkilerdir. Madde yalnızca bu alanı kapsar; ortaklar arasındaki iç ilişkiler bu kavramın dışındadır. - TTK m.557 – III - Teselsül ve başvuru (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6102-sayili-turk-ticaret-kanunu/madde-557): Zarar görenle sorumlular arasındaki ilişkidir. Bu ilişkide sorumlular zarar görene karşı müteselsilen sorumlu olur ve zarar görenin tazminatı sorumlulardan dilediğine talep etmesi mümkündür. ### Hukuk Muhakemeleri Kanunu - HMK m.81 – Vekilin azli ve istifasının şekli (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6100-sayili-hukuk-muhakemeleri-kanunu/madde-81): Azil ya da istifanın mahkeme ve karşı taraf bakımından doğurduğu sonuçlardır. Bu ilişkide hüküm ifade etme yalnız m.81'de öngörülen şekle uyulmasıyla mümkün olur. ## Karıştırılan kavramlar - **Dış ilişki / İç ilişki** (TBK m.61): Zarar gören ile sorumlular arasındaki ilişkidir ve bu maddede düzenlenir. Sorumlular arasındaki rücu ve pay ilişkisidir; m.62'de düzenlenir. Zarar gören, müteselsil sorumlulardan dilediğine başvurabilir; sorumlular arasındaki paylaşım ise m.62 uyarınca ayrıca belirlenir. - **Paydaşlar arası iç ilişki / Üçüncü kişiye karşı dış ilişki** (TMK m.694): Paydaşların birbirine karşı gider katılma ve rücu ilişkisi. Paylı malla ilgili borçlardan dolayı üçüncü kişiye karşı sorumluluk. Madde yalnız iç ilişkiyi düzenler; dış ilişkide sözleşmeden doğan borçlarda pay oranına göre sorumluluk, sebep sorumluluğu hallerinde müteselsil sorumluluk doğabilir. - **İç ilişki / dış ilişki** (TBK m.623): Emek ortağının zarardan muafiyeti ortaklar arasında, iç ilişkide geçerlidir. Ortaklığın üçüncü kişilere (alacaklılara) karşı sorumluluğu bakımından emek ortağı diğer ortaklar gibi sorumludur. Alacaklılar emek ortağından da alacaklarını talep edebilir; muafiyet onları bağlamaz. - **İç ilişki / Dış ilişki (üçüncü kişiler)** (TTK m.229): Zarardan muafiyet hükmü ortaklar arasında, yani iç ilişkide geçerlidir. Şirket alacaklılarına karşı bu hüküm bağlayıcı değildir. Emek ortağı, alacaklılara karşı müteselsil ve sınırsız sorumluluğunu sürdürür; ödediği miktarı diğer ortaklardan rücu yoluyla isteyebilir. - **Sermaye taahhüdü / sorumluluğun genişletilmesi (sözleşme içi ve dış ilişki)** (TTK m.307): Komanditer, sermaye miktarının üstünde bir sorumluluğu şirket sözleşmesi değişikliğiyle üstlenebilir; bu, bütün ortakların oybirliği ile yapılır ve tescil edilir. Komanditer, taahhüt ettiği sermayenin üstünde bir tutarı yazılı bildirim veya ilanla üçüncü kişilere karşı üstlenebilir. Yazılı bildirim veya ilan yalnızca dış ilişkide sorumluluğu genişletir; iç ilişkide rücu hakkı doğar. Ayrıntılar için ilgili maddeye bakılmalıdır. - **Paydaşlar arasındaki iç ilişki / şirkete karşı dış ilişki** (TTK m.599): Paydaşlar arasında pay sahipliği sebebiyle doğan iç ilişkide, ortak temsilci ve haklar bakımından paydaşlar ortak hareket eder. Şirketin paydaşlara karşı ilişkisinde ise her paydaş ek ödeme ve yan edim yükümlülüğünden şirkete karşı müteselsilen sorumludur. Şirket, ek ödeme veya yan edim alacağını paydaşlardan dilediğine, tamamına karşı ileri sürebilir; haklar ise ortak temsilci aracılığıyla kullanılır. ## İlgili konular - Sorumluluk sebeplerinin çokluğu ve hukuka aykırılığı kaldıran hâller (Borçlar Hukuku Genel Hükümler): https://www.hukuksalegitim.com/konu/borclar-hukuku-genel-hukumler/sorumluluk-sebeplerinin-coklugu-ve-hukuka-aykiriligi-kaldiran-haller - Ödünç sözleşmeleri (Borçlar Hukuku Özel Hükümler): https://www.hukuksalegitim.com/konu/borclar-hukuku-ozel-hukumler/odunc-sozlesmeleri - Davaya vekâlet (Medeni Usul Hukuku): https://www.hukuksalegitim.com/konu/medeni-usul-hukuku/davaya-vekalet - Hukuki sorumluluk ve cezai sorumluluk (Ticaret Hukuku): https://www.hukuksalegitim.com/konu/ticaret-hukuku/hukuki-sorumluluk-ve-cezai-sorumluluk ## Örnek kararlar - Hukuk Genel Kurulu, 2024/201 E., 2025/551 K., 24.09.2025 — ilgili: HMK m.81 - Hukuk Genel Kurulu, 2022/652 E., 2023/643 K., 21.06.2023 — ilgili: HMK m.81 - Hukuk Genel Kurulu, 2021/299 E., 2022/1166 K., 27.09.2022 — ilgili: TBK m.61 ## İlgili terimler [İç ilişki](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/ic-iliski) · [Müteselsil Sorumluluk](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/muteselsil-sorumluluk) · [İstifa](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/istifa) · [Azil](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/azil) · [Yollama](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/yollama) --- Hukuki tavsiye değildir. Güncel kanun metni için madde bağlantılarına bakın.