--- title: "Disiplin suçu nedir?" source: "https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/disiplin-sucu" publisher: "Hukuksal Eğitim" language: "tr" type: "DefinedTerm" updated: "2026-10-21" --- # Disiplin suçu **Kısaca:** Disiplin suçu, 4 kanunda 4 maddede geçen bir kavramdır; anlamı bağlama göre değişir. - DMK m.124 · disiplin amiri ve disiplin cezaları: Memurun, kanun, Cumhurbaşkanlığı kararnamesi veya yönetmelikle görev olarak emredilen bir ödevi yerine getirmemesi, uyulması zorunlu kılınan bir hususu yapmaması ya da yasaklanan bir işi yapmasıdır. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/657-sayili-devlet-memurlari-kanunu/madde-124) - CGTİHK m.37 · disiplin cezalarının niteliği ve uygulama koşulları: Hükümlünün kurumda düzenli yaşamı, güvenlik ve disiplin için kanun, yönetmelik veya idarenin uyulmasını emrettiği ya da gerekli kıldığı davranış ve tutumlardan birini kusurlu olarak ihlal etmesidir. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5275-sayili-ceza-ve-guvenlik-tedbirlerinin-infazi-hakkinda-kanun/madde-37) - 2547 s. K. m.54 · öğrencilerin disiplin işleri: Bentte yer almayan bir eylem, madde kapsamında disiplin suçu sayılmaz. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2547-sayili-yuksekogretim-kanunu/madde-54) ## Kanunda nerede geçiyor ### Devlet Memurları Kanunu - DMK m.124 – Disiplin amiri ve disiplin cezaları (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/657-sayili-devlet-memurlari-kanunu/madde-124): Memurun, kanun, Cumhurbaşkanlığı kararnamesi veya yönetmelikle görev olarak emredilen bir ödevi yerine getirmemesi, uyulması zorunlu kılınan bir hususu yapmaması ya da yasaklanan bir işi yapmasıdır. Yurt içinde veya dışında işlenmesi fark etmez. ### Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun - CGTİHK m.37 – Disiplin cezalarının niteliği ve uygulama koşulları (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5275-sayili-ceza-ve-guvenlik-tedbirlerinin-infazi-hakkinda-kanun/madde-37): Hükümlünün kurumda düzenli yaşamı, güvenlik ve disiplin için kanun, yönetmelik veya idarenin uyulmasını emrettiği ya da gerekli kıldığı davranış ve tutumlardan birini kusurlu olarak ihlal etmesidir. Eylemin hukuka aykırı olması tek başına yeterli değildir; kusur da aranır. ### Yükseköğretim Kanunu - Yükseköğretim Kanunu m.54 – Öğrencilerin disiplin işleri (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2547-sayili-yuksekogretim-kanunu/madde-54#f4-b): Maddenin birinci fıkrasının (a), (b), (c), (ç) ve (d) bentlerinde sayılan, öğrencilik ilişkisi içinde işlenen ve bu bentlerde belirli disiplin cezasına bağlanmış eylemlerdir. Bentte yer almayan bir eylem, madde kapsamında disiplin suçu sayılmaz. ### Adli Sicil Kanunu - Adli Sicil Kanunu m.5 – Adlî sicile kaydedilmeyecek bilgiler (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5352-sayili-adli-sicil-kanunu/madde-5): Kamu görevlilerinin ya da belli meslek gruplarının görev ihlali niteliğindeki fiilleridir. Madde, disiplin suçlarına ilişkin mahkûmiyet hükümlerini kayıt dışında tutar. ## Karıştırılan kavramlar - **Disiplin suçu mahkûmiyeti / adli suç mahkûmiyeti** (5352 s. K. m.5): Disiplin suçuna ilişkin mahkûmiyet, disiplin mevzuatında yer alan ihlallerden doğar. Adli suç mahkûmiyeti, Türk Ceza Kanunu ve özel ceza kanunlarındaki suçlardan doğar ve ASK m.4 kapsamında kaydedilir. Disiplin mahkûmiyeti kayda girmez; adli suç mahkûmiyeti girer. - **Disiplin cezasının mahiyeti / disiplin suçu tanımı** (211 s. K. m.18): Cezanın türü, ağırlığı ve verilme usulü özel kanundaki hallere göre belirlenir. Fiilin disiplin suçu sayılıp sayılmayacağı da özel kanuna bağlıdır; 18. madde tek başına ceza tipi veya suç tanımı oluşturmaz. Yalnızca 18. maddeye dayanılarak ceza verilemez; fiilin ve cezanın özel kanunda karşılığı bulunmalıdır. - **Disiplin suçu ya da adli suç nitelikli fiil / Diğer uygunsuz davranış (vekil için)** (HMK m.79): Vekilin fiili disiplin suçu ya da adli suç teşkil edecek nitelikte görülürse tutanak tutulur, duruşma ertelenir ve bildirim yapılır. Fiil disiplin ya da adli suç niteliği taşımazsa madde bu tutanak ve bildirim yaptırımını öngörmez. Yalnız nitelikli hallerde duruşma ertelenir ve baroya bildirim yapılır; diğer hallerde hâkimin uyarı ve genel düzen yetkisiyle yetinilir. ## Örnek kararlar - 2025/79 E., 2025/257 K., 11.12.2025 — ilgili: 2547 s. K. m.54 - İdare Dava Daireleri Kurulu, 2024/2841 E., 2025/1683 K., 17.09.2025 — ilgili: 2547 s. K. m.54 - İdare Dava Daireleri Kurulu, 2024/3114 E., 2025/1684 K., 17.09.2025 — ilgili: 2547 s. K. m.54 ## İlgili terimler [Disiplin amiri](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/disiplin-amiri) · [Çıkarma](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/cikarma) · [Disiplin hapsi](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/disiplin-hapsi) · [Tazyik hapsi](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/tazyik-hapsi) · [Disiplin soruşturması](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/disiplin-sorusturmasi) · [Kusur](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/kusur-kavrami) · [Tekerrür](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/tekerrur) · [Kurum](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/kurum) --- Hukuki tavsiye değildir. Güncel kanun metni için madde bağlantılarına bakın.