---
title: "Eda davası nedir?"
source: "https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/eda-davasi"
publisher: "Hukuksal Eğitim"
language: "tr"
type: "DefinedTerm"
updated: "2026-10-21"
---

# Eda davası

**Kısaca:** Davalının bir şeyi vermeye, yapmaya veya yapmamaya mahkum edilmesini isteyen dava türüdür. Eda davasının açılabildiği hallerde tespit davasında güncel yarar kural olarak bulunmaz. (HMK m.106)

## Kanunda nerede geçiyor

### Hukuk Muhakemeleri Kanunu
- HMK m.105 – Eda davası (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6100-sayili-hukuk-muhakemeleri-kanunu/madde-105#f1): Davacının, davalının bir şeyi vermeye, bir işi yapmaya veya yapmamaya mahkûm edilmesini talep ettiği dava türüdür. Mahkemeden istenen koruma türüne göre sınıflandırılır.
- HMK m.106 – Tespit davası (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6100-sayili-hukuk-muhakemeleri-kanunu/madde-106): Davalının bir şeyi vermeye, yapmaya veya yapmamaya mahkum edilmesini isteyen dava türüdür. Eda davasının açılabildiği hallerde tespit davasında güncel yarar kural olarak bulunmaz.

### Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Kanunu
- Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Kanunu m.53 – Yorum davası ve eda davasında faiz (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6356-sayili-sendikalar-ve-toplu-is-sozlesmesi-kanunu/madde-53): Bir borcun yerine getirilmesini, yani aynen ifa ya da tazminat ödenmesini isteyen davadır. Bu maddede yalnızca toplu iş sözleşmesine dayanan eda davaları için faiz hükmü bulunur.

## Karıştırılan kavramlar

- **Eda davası / tespit davası** (HMK m.105): Eda davasında davacı, davalıdan bir edanın yerine getirilmesini ister. Hüküm icraya konulabilir nitelik taşır. Tespit davasında davacı yalnız bir hakkın ya da hukuki ilişkinin varlığını veya yokluğunu belirletmek ister. Kararın icrası söz konusu olmaz. Eda davası kabul edildiğinde hüküm icra kabiliyeti taşır (İİK m.32 atfı). Tespit davasında hüküm yalnız kesin delil niteliği taşır. Eda davası açılabiliyorsa tespit davası açılamaz.
- **Şahsi hak / aynî hak temelli eda davası** (HMK m.105): Şahsi hak temelli eda davasında, örneğin satış bedelinin ödenmesi talep edilir. Aynî hak temelli eda davasında, örneğin istihkak davasında mülkiyet hakkına dayanılarak malın iadesi istenir. İki durumda da eda davası niteliği aynıdır. Maddenin uygulanması için hakkın türü belirleyici değildir.
- **Tespit davası / Eda davası** (HMK m.106): Tespit davası yalnızca hukuki ilişkinin varlığını veya yokluğunu belirler; davalıyı bir edaya mahkum etmez. Eda davasında hüküm, davalıyı bir şeyi vermeye, yapmaya veya yapmamaya mahkum eder. Eda davası açılabiliyorsa tespit davasında güncel yarar kural olarak bulunmaz; tespit davası eda davasının öncüsü sayılır.
- **Yorum davası / eda davası** (6356 s. K. m.53): Yorum davası, sözleşmenin hükmünün anlamını tespit eder ve tarafların açabileceği bir tespit davasıdır. Eda davası, sözleşmeden doğan bir borcun yerine getirilmesini ister ve alacak niteliğindedir. Yalnızca eda davalarında faiz hükmü uygulanır; yorum davasında ise madde bir faiz düzenlemez. Yorum davasında karar süresi iki ay, eda davasında ise faiz işler.

## İlgili konular

- Dava çeşitleri, dava şartları ve ilk itirazlar (Medeni Usul Hukuku): https://www.hukuksalegitim.com/konu/medeni-usul-hukuku/dava-cesitleri-dava-sartlari-ve-ilk-itirazlar
- Toplu iş uyuşmazlıklarının çözümü, yüksek hakem kurulunun kuruluşu ve çalışma esasları (İş Hukuku): https://www.hukuksalegitim.com/konu/is-hukuku/toplu-is-uyusmazliklarinin-cozumu-yuksek-hakem-kurulunun-kurulusu-ve-calisma

## Örnek kararlar

- Hukuk Genel Kurulu, 2023/654 E., 2024/530 K., 23.10.2024 — ilgili: HMK m.106
- Hukuk Genel Kurulu, 2018/926 E., 2021/983 K., 14.09.2021 — ilgili: HMK m.106
- Hukuk Genel Kurulu, 2015/3238 E., 2019/29 K., 29.01.2019 — ilgili: HMK m.105

## İlgili terimler

[Edim](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/edim) · [Menfi tespit davası](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/menfi-tespit-davasi) · [Tespit davası](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/tespit-davasi)

---
Hukuki tavsiye değildir. Güncel kanun metni için madde bağlantılarına bakın.
