---
title: "Evlenmenin butlanı nedir?"
source: "https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/evlenmenin-butlani"
publisher: "Hukuksal Eğitim"
language: "tr"
type: "DefinedTerm"
updated: "2026-10-21"
---

# Evlenmenin butlanı

**Kısaca:** Evliliğin kanunda öngörülen geçerlilik koşullarından birinin eksikliği nedeniyle geçersiz sayılmasıdır. (TMK m.154)

## Kanunda nerede geçiyor

### Türk Medeni Kanunu
- TMK m.154 – I. Bekleme süresine uymama (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/4721-sayili-turk-medeni-kanunu/madde-154#f1): Evliliğin kanunda öngörülen geçerlilik koşullarından birinin eksikliği nedeniyle geçersiz sayılmasıdır. Bu madde kapsamındaki bekleme süresi ihlali bu sonucu doğurmaz.
- TMK m.158 – 2. Eşler yönünden (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/4721-sayili-turk-medeni-kanunu/madde-158#f1): Evlenmenin baştan itibaren hükümsüz sayılmasına yol açan, mahkeme kararıyla saptanan durum. Kararın etkisi geriye etkilidir ve evlilik hiç kurulmamış sayılır.
- TMK m.159 – E. Mirasçıların dava hakkı (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/4721-sayili-turk-medeni-kanunu/madde-159#f1): Kanunda öngörülen ağır şekil ve esas noksanlıkları sebebiyle evliliğin baştan itibaren hükümsüz sayılmasıdır. Mutlak butlan ile nisbi butlan ayrılır ve madde bu iki türde farklı sonuç doğurur.
- TMK m.160 – F. Yetki ve yargılama usulü (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/4721-sayili-turk-medeni-kanunu/madde-160#f1): Kanunda öngörülen sebeplerden birinin varlığı nedeniyle evliliğin baştan itibaren hükümsüz sayılmasını sağlayan dava türüdür. Hükmün kapsamı, butlan sebeplerinin kendisi değil, bu davanın yetki ve yargılama usulüdür.

### Türk Vatandaşlığı Kanunu
- Türk Vatandaşlığı Kanunu m.16 – Türk vatandaşlığının evlenme yoluyla kazanılması (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5901-sayili-turk-vatandasligi-kanunu/madde-16#f3): Evliliğin geçersizliğine hükmedilmesidir. Bu durumda iyiniyetli eşin Türk vatandaşlığı korunur.

## Karıştırılan kavramlar

- **Evlenmenin butlanı sebebi / Ölüme bağlı tasarruf** (TMK m.159): Butlan kararı geriye yürümediği için, evlilik geçerli iken ölen eşin mirasçılığı önlenmiş olur. Lehine ölüme bağlı tasarruf yapılmış eş, bu tasarrufla sağlanan hakları madde gereği kaybeder. Kötü niyetli eşin hem miras payı hem de ölüme bağlı tasarruftan doğan hakkı birlikte sona erer.
- **Evlenmenin butlanı davası / Boşanma davası** (TMK m.160): Butlan davası evliliğin baştan hükümsüz olduğunu ileri sürer ve evlilik bağının kurulmamış sayılmasını ister. Boşanma davası geçerli bir evlilik bağının sona erdirilmesini ister. Dava türleri farklı olsa da bu madde gereği yetki ve yargılama usulü bakımından boşanma hükümleri uygulanır; görev ve dava sebebi farklılığı sürer.

## İlgili konular

- Butlanı gerektirmeyen sebepler, butlan kararı ve sonuçları (Medeni Hukuk): https://www.hukuksalegitim.com/konu/medeni-hukuk/butlani-gerektirmeyen-sebepler-butlan-karari-ve-sonuclari

## Örnek kararlar

- İkinci Bölüm, 2019/33669 E., 27.02.2025 — ilgili: TMK m.158, TMK m.160
- 5. Hukuk Dairesi, 2025/14226 E., 2026/3646 K., 02.03.2026 — ilgili: TMK m.160
- 2. Hukuk Dairesi, 2024/912 E., 2024/6536 K., 26.09.2024 — ilgili: TMK m.158

## İlgili terimler

[İyiniyet](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/iyiniyet) · [Nisbi butlan](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/nisbi-butlan) · [Mutlak butlan](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/mutlak-butlan) · [Yargılama usulü](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/yargilama-usulu) · [Bekleme süresi](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/bekleme-suresi) · [Yetki](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/yetki) · [Ölüme bağlı tasarruf](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/olume-bagli-tasarruf)

---
Hukuki tavsiye değildir. Güncel kanun metni için madde bağlantılarına bakın.