--- title: "Faaliyet izni nedir?" source: "https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/faaliyet-izni" publisher: "Hukuksal Eğitim" language: "tr" type: "DefinedTerm" updated: "2026-10-21" --- # Faaliyet izni **Kısaca:** Faaliyet izni, 7 kanunda 20 maddede geçen bir kavramdır; anlamı bağlama göre değişir. - 6361 s. K. m.40 · finansal Kurumlar Birliği: Şirketin Kurum tarafından faaliyette bulunmasına verilen izindir. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6361-sayili-finansal-kiralama-faktoring-finansman-ve-tasarruf-finansman-sirketleri-kanunu/madde-40) - 5411 s. K. m.12 · faaliyet izninin iptali veya sınırlandırılması: Bankanın bankacılık faaliyetine başlayabilmesi için Kurulun verdiği izindir. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5411-sayili-bankacilik-kanunu/madde-12) - 6362 s. K. m.39 · faaliyet izni alma zorunluluğu: Yatırım kuruluşunun yatırım hizmet ve faaliyetlerine başlayabilmesi için Kurulca verilen izindir. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6362-sayili-sermaye-piyasasi-kanunu/madde-39) ## Kanunda nerede geçiyor ### Finansal Kiralama, Faktoring, Finansman ve Tasarruf Finansman Şirketleri Kanunu - Finansal Kiralama, Faktoring, Finansman ve Tasarruf Finansman Şirketleri Kanunu m.7 – Faaliyet izni (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6361-sayili-finansal-kiralama-faktoring-finansman-ve-tasarruf-finansman-sirketleri-kanunu/madde-7#f1): Kuruluş izni alan şirketin faaliyete geçebilmesi için Kuruldan ayrıca almak zorunda olduğu izindir. Kurul bu izinleri Resmî Gazete'de yayımlar. - Finansal Kiralama, Faktoring, Finansman ve Tasarruf Finansman Şirketleri Kanunu m.40 – Finansal Kurumlar Birliği (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6361-sayili-finansal-kiralama-faktoring-finansman-ve-tasarruf-finansman-sirketleri-kanunu/madde-40#f1): Şirketin Kurum tarafından faaliyette bulunmasına verilen izindir. Birlik üyeliği yükümlülüğünün başlangıcını belirleyen tarihtir; izin tarihinden itibaren bir ay içinde üyelik gerçekleşmelidir. - Finansal Kiralama, Faktoring, Finansman ve Tasarruf Finansman Şirketleri Kanunu m.50 – Faaliyet izninin iptali (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6361-sayili-finansal-kiralama-faktoring-finansman-ve-tasarruf-finansman-sirketleri-kanunu/madde-50#f1): Şirketin finansal kiralama, faktoring veya finansman faaliyetini yürütebilmesi için Kurumdan alması gereken izindir. İznin iptali, şirketin bu faaliyetleri sürdürme hakkını ortadan kaldırır. - Finansal Kiralama, Faktoring, Finansman ve Tasarruf Finansman Şirketleri Kanunu geç. m.5 – İkrazatçılarla ilgili hükümler (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6361-sayili-finansal-kiralama-faktoring-finansman-ve-tasarruf-finansman-sirketleri-kanunu/gecici-madde-5): Kurulun, başvuruda bulunan ikrazatçıya faktoring, finansal kiralama veya finansman şirketi olarak faaliyet göstermesine verdiği izindir. Başvuru yapılmamış olması ya da izin alınamaması hâlinde mevcut ikrazatçılık izni başka bir işleme gerek kalmaksızın kendiliğinden sona erer. - Finansal Kiralama, Faktoring, Finansman ve Tasarruf Finansman Şirketleri Kanunu geç. m.6 – Faktoring şirketlerinin asgari ödenmiş sermayelerinin artırılması (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6361-sayili-finansal-kiralama-faktoring-finansman-ve-tasarruf-finansman-sirketleri-kanunu/gecici-madde-6): Faktoring şirketinin faktoring faaliyetini yürütebilmesi için sahip olması gereken izindir. Bu madde bakımından, süresinde sermaye artırılmazsa iptal edilecek izin budur. - Finansal Kiralama, Faktoring, Finansman ve Tasarruf Finansman Şirketleri Kanunu geç. m.8 – Finansal kiralama ve finansman şirketlerinin intibak süreci (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6361-sayili-finansal-kiralama-faktoring-finansman-ve-tasarruf-finansman-sirketleri-kanunu/gecici-madde-8): Şirketin finansal kiralama veya finansman faaliyetine başlayabilmesi için gereken idari izindir. Üçüncü fıkraya göre sermaye artırımı yapmayan şirketlerin bu izni iptal edilir. ### Bankacılık Kanunu - Bankacılık Kanunu m.10 – Faaliyet izni (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5411-sayili-bankacilik-kanunu/madde-10#f1): Kuruluş veya şube izni almış bankanın faaliyete geçebilmesi için Kuruldan ayrıca alması gereken izindir. Bir beyanname ile yapılan başvuru üzerine verilir ve aksi kararlaştırılmadıkça 4. maddedeki bütün faaliyetleri kapsar. - Bankacılık Kanunu m.11 – Kuruluş izninin iptali (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5411-sayili-bankacilik-kanunu/madde-11#f1-b): Kuruluş izni almış bankanın işe başlamasına imkân veren izindir. Kuruluş izni ile faaliyet izni ayrı aşamalardır ve birincisinin iptali ikincisini doğrudan kapsamaz. - Bankacılık Kanunu m.12 – Faaliyet izninin iptali veya sınırlandırılması (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5411-sayili-bankacilik-kanunu/madde-12#f1): Bankanın bankacılık faaliyetine başlayabilmesi için Kurulun verdiği izindir. Madde, bu iznin iptalinin hangi hallerde gerektiğini düzenler. - Bankacılık Kanunu m.79 – Türkiye Bankalar Birliği ve Türkiye Katılım Bankaları Birliği (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5411-sayili-bankacilik-kanunu/madde-79#f1): Bankanın Bankacılık Kanunu uyarınca bankacılık faaliyetine başlayabilmesi için aldığı izindir. Üyelik süresi bu iznin alındığı tarihten işlemeye başlar; izin tarihi, üyelik yükümlülüğünün başlangıç noktasını belirler. ### Sermaye Piyasası Kanunu - Sermaye Piyasası Kanunu m.39 – Faaliyet izni alma zorunluluğu (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6362-sayili-sermaye-piyasasi-kanunu/madde-39#f4): Yatırım kuruluşunun yatırım hizmet ve faaliyetlerine başlayabilmesi için Kurulca verilen izindir. Başvurular, eksiksiz belgenin sunulmasından itibaren azami altı ay içinde karara bağlanır. - Sermaye Piyasası Kanunu m.65 – Borsalar ve piyasa işleticileri (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6362-sayili-sermaye-piyasasi-kanunu/madde-65#f3): Kuruluş izni alınmış borsanın işleme başlamasına imkân veren Kurul kararıdır. Başvuru, başvuru sırasında aranan bilgi ve belgelerin eksiksiz sunulmasından itibaren altı ay içinde karara bağlanır. - Sermaye Piyasası Kanunu geç. m.11 – Kripto varlık hizmet sağlayıcılara ilişkin geçiş hükümleri (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6362-sayili-sermaye-piyasasi-kanunu/gecici-madde-11#f1): Kurul tarafından, 35/B ve 35/C maddeleri uyarınca çıkarılacak ikincil düzenlemelerde öngörülen şartların sağlanması üzerine verilen izindir. Mevcut faaliyetini sürdürmek isteyen kuruluşların bu izni almak için başvuru yapması gerekir. ### Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanun - Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanun m.5 – Faaliyet izni (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5188-sayili-ozel-guvenlik-hizmetlerine-dair-kanun/madde-5#f1): Şirketin özel güvenlik alanında faaliyette bulunabilmesi için İçişleri Bakanlığından alması gereken izindir. Bu izin olmadan şirket özel güvenlik faaliyeti yürütemez. - Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanun m.19 – Suçlar ve cezalar (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5188-sayili-ozel-guvenlik-hizmetlerine-dair-kanun/madde-19): Özel güvenlik şirketlerinin özel güvenlik alanında faaliyette bulunabilmesi için İçişleri Bakanlığından alması gereken izindir. Bu izin olmadan faaliyette bulunan şirketin kurucu ve yöneticileri b bendi uyarınca sorumlu olur. ### Banka Kartları ve Kredi Kartları Kanunu - Banka Kartları ve Kredi Kartları Kanunu m.5 – Faaliyet izninin iptali (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5464-sayili-banka-kartlari-ve-kredi-kartlari-kanunu/madde-5#f2): Kartlı sistem kurma, kart çıkarma, üye işyerleriyle anlaşma yapma ve bilgi alışverişi faaliyetlerini yürütebilmek için kuruluşa verilen yetkidir. İptal, bu iznin geleceğe dönük olarak sona erdirilmesi anlamına gelir. - Banka Kartları ve Kredi Kartları Kanunu m.27 – Denetim (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5464-sayili-banka-kartlari-ve-kredi-kartlari-kanunu/madde-27#f1): Kanun'un 4. maddesine göre belirli kuruluşlara verilen, bu Kanun çerçevesinde faaliyet yürütme yetkisidir. Maddenin denetim yetkisi yalnızca bu izni almış kuruluşlar bakımından işler. ### Ödeme ve Menkul Kıymet Mutabakat Sistemleri, Ödeme Hizmetleri ve Elektronik Para Kuruluşları Hakkında Kanun - Ödeme ve Menkul Kıymet Mutabakat Sistemleri, Ödeme Hizmetleri ve Elektronik Para Kuruluşları Hakkında Kanun m.15 – Faaliyet izni başvurusunun değerlendirilmesi (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6493-sayili-odeme-ve-menkul-kiymet-mutabakat-sistemleri-odeme-hizmetleri-ve-elektronik-para/madde-15#f1): Bankanın başvuruyu olumlu değerlendirmesi üzerine verilen ve Resmî Gazete'de yayımlanan izindir. İzin kararı yayımlanmadan izin hükmü doğmuş sayılmaz. - Ödeme ve Menkul Kıymet Mutabakat Sistemleri, Ödeme Hizmetleri ve Elektronik Para Kuruluşları Hakkında Kanun m.16 – Faaliyet izninin iptali (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6493-sayili-odeme-ve-menkul-kiymet-mutabakat-sistemleri-odeme-hizmetleri-ve-elektronik-para/madde-16): Banka tarafından ödeme kuruluşuna, ödeme hizmeti sunma yetkisini veren izin işlemidir. Madde, bu iznin iptalini düzenler; izni veren ve iptal eden makam Bankadır. ### Avda ve Sporda Kullanılan Tüfekler, Nişan Tabancaları ve Av Bıçaklarının Yapımı, Alımı, Satımı ve Bulundurulmasına Dair Kanun - Avda ve Sporda Kullanılan Tüfekler, Nişan Tabancaları ve Av Bıçaklarının Yapımı, Alımı, Satımı ve Bulundurulmasına Dair Kanun m.5 – Faaliyet izni (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2521-sayili-avda-ve-sporda-kullanilan-tufekler-nisan-tabancalari-ve-av-bicaklarinin-yapimi/madde-5#f1): Kurulan fabrika veya imalathanenin üretime başlayabilmesi için İçişleri Bakanlığınca verilen izindir. Kuruluş izninden ayrı bir izindir ve tesisin kuruluşunun tamamlanmasından sonra aranır. ## Karıştırılan kavramlar - **Kuruluş izni / Faaliyet izni** (2521 s. K. m.5): Kuruluş izni, tesisin kurulmasına imkân veren izindir ve madde metninde 'verilen kuruluş iznine göre kurulan' ifadesiyle anılır. Faaliyet izni, kurulmuş fabrika veya imalathanenin faaliyete geçmesi için İçişleri Bakanlığınca verilen izindir. İki izin ayrıdır. Kuruluş izni bulunsa da faaliyet izni olmadan üretime geçilemez; faaliyet izni için ayrıca 5. maddedeki onay koşulu aranır. - **Genel faaliyet izni / Sınırlı faaliyet izni** (5411 s. K. m.10): Aksi kararlaştırılmamışsa, beyanname üzerine verilen izin 4. maddedeki bütün faaliyetleri kapsar. Kurul, bir banka veya banka grubu için faaliyet konuları bazında sınırlama veya kısıtlama getirerek izin verebilir. Sınırlı izin alan banka, izin verilmeyen faaliyet konularında işlem yapamaz. - **Kuruluş izni iptali / faaliyet izni iptali** (5411 s. K. m.11): Bu madde yalnız kuruluş izninin, yani faaliyete geçmeden önceki ilk iznin iptalini düzenler. Faaliyet izninin iptali ayrı bir hükme tabidir ve bu maddenin kapsamı dışındadır. İptal sebebinin hangi izne ilişkin olduğu belirlenmeden işlem yapılamaz; her iki izin için ayrı değerlendirme gerekir. - **Faaliyet izni alınmış banka / henüz izin almamış kuruluş** (5411 s. K. m.79): Faaliyet izni alan banka için bir aylık üyelik süresi izin tarihinden başlar. Henüz faaliyet izni almamış kuruluş bakımından bu madde kapsamında üyelik yükümlülüğü doğmaz. Bir aylık süre yalnız izin alındıktan sonra işlemeye başlar; izin öncesinde yükümlülük ve süre yoktur. - **Kuruluş izni başvurusu / Faaliyet izni başvurusu** (6362 s. K. m.65): Kuruluş izni başvurusu borsa, piyasa işleticisi veya borsa adına piyasa işleticisi tarafından yapılabilir. Faaliyet izni başvurusu, kuruluş izni verilen borsanın Kurula yaptığı başvurudur. Faaliyet izni için süre kuruluş izninden itibaren bir yıldır; süre dolunca izin iptal olur. - **Eksiklik giderme yükümlülüğü / faaliyet izni iptali** (5188 s. K. m.22): Denetimde tespit edilen eksiklikler, ilgili kişi, kurum, kuruluş ve şirketlerce verilen süre içinde giderilir; bu bir yükümlülüktür. Amacı dışında faaliyet gösteren, suç kaynağına dönüşen veya terör örgütlerine aidiyeti, irtibatı ya da iltisakı tespit edilen şirketlerin faaliyet izni iptal edilir. Eksikliğin giderilmesi yeterli görülen hallerde izin korunur; sıralanan ağır hallerde ise eksiklik giderme değil doğrudan izin iptali söz konusudur. ## Örnek kararlar - 10. Daire, 2016/401 E., 2021/6000 K., 01.12.2021 — ilgili: 5464 s. K. m.5, 5464 s. K. m.27 - 10. Daire, 2016/403 E., 2021/6001 K., 01.12.2021 — ilgili: 5464 s. K. m.5, 5464 s. K. m.27 - 10. Daire, 2024/5451 E., 2025/1913 K., 09.04.2025 — ilgili: 6493 s. K. m.16 ## İlgili terimler [Kuruluş izni](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/kurulus-izni) · [Sisteme giriş payı](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/sisteme-giris-payi) · [Birlik](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/birlik) · [Kurum](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/kurum) · [Özel güvenlik malî sorumluluk sigortası](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/ozel-guvenlik-mali-sorumluluk-sigortasi) · [Faaliyet izninin iptali](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/faaliyet-izninin-iptali) · [İradi tasfiye](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/iradi-tasfiye) · [Kartlı sistem](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/kartli-sistem) --- Hukuki tavsiye değildir. Güncel kanun metni için madde bağlantılarına bakın.