---
title: "Faaliyet nedir?"
source: "https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/faaliyet"
publisher: "Hukuksal Eğitim"
language: "tr"
type: "DefinedTerm"
updated: "2026-10-21"
---

# Faaliyet

**Kısaca:** Kamu kurum ve kuruluşlarının kamusal görevlerini yerine getirirken yürüttükleri işlem ve eylemlerdir. Kanun, bu faaliyetler üzerinden uygulanır; faaliyet dışı özel nitelikli ilişkiler madde kapsamında değerlendirilmez. (4982 s. K. m.2)

## Kanuni tanım

- **5686 s. K. m.3/1** (Jeotermal Kaynaklar ve Doğal Mineralli Sular Kanunu): Jeotermal kaynakların aranması, geliştirilmesi, işletilmesi ve terk edilmesi ile jeotermal ve doğal mineralli suların kullanılması hususundaki işlemleri — https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5686-sayili-jeotermal-kaynaklar-ve-dogal-mineralli-sular-kanunu/madde-3#f1-27

## Kanunda nerede geçiyor

### Bilgi Edinme Hakkı Kanunu
- Bilgi Edinme Hakkı Kanunu m.2 – Kapsam (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/4982-sayili-bilgi-edinme-hakki-kanunu/madde-2): Kamu kurum ve kuruluşlarının kamusal görevlerini yerine getirirken yürüttükleri işlem ve eylemlerdir. Kanun, bu faaliyetler üzerinden uygulanır; faaliyet dışı özel nitelikli ilişkiler madde kapsamında değerlendirilmez.

### Türkiye Maarif Vakfı Kanunu
- Türkiye Maarif Vakfı Kanunu m.2 – Türkiye Maarif Vakfının faaliyetleri (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6721-sayili-turkiye-maarif-vakfi-kanunu/madde-2#f1): Vakfın 1. maddede belirtilen amaçlarını gerçekleştirmek için yapacağı işlemleri ifade eder. Maddede sayılan faaliyetler sınırlı sayıdadır ve bunların dışındaki işler için 2. madde değil, Vakfın amaç ve yetkisine ilişkin diğer hükümler esas alınır.

## Karıştırılan kavramlar

- **Tek başına faaliyet / ortaklık ile faaliyet** (6721 s. K. m.2): Vakıf faaliyeti kendi kaynağı ve örgütüyle tek başına yürütebilir. Vakıf faaliyeti tüzel veya gerçek kişilerle ortaklaşa yürütür ya da yalnızca tanıtım amacıyla katılır, destekler. İkinci fıkraya göre bu seçeneklerin her biri ayrı ayrı kullanılabilir; ortaklık yapılırken yasal sınırlara uyulması gerekir.
- **Doğrudan faaliyet / şirket aracılığıyla faaliyet** (6721 s. K. m.2): Vakıf faaliyeti kendi adına ve kendi örgütüyle gerçekleştirir. Vakıf, özel hukuk tüzel kişiliğini haiz şirketler kurar veya devralır ve faaliyetleri bu şirketler üzerinden yürütür. Şirket yoluyla yapılan faaliyette faaliyetin tamamı ya da bir kısmı şirket üzerinden yürütülebilir; ihtiyaç hâli bu yolun seçilmesi için aranır.
- **Kişisel muafiyet / bağlılık arz eden faaliyet** (GVK m.9): Kendi nam ve hesabına çalışan esnaf muafiyetten yararlanır. Gelir veya kurumlar vergisi mükelleflerine bağlılık arz edecek şekilde yapılan işler muafiyet dışındadır. Bağlılık arz eden faaliyetten doğan kazanç muafiyete girmez.
- **Faaliyete geçmeden önceki dönem / faaliyet dönemi** (GVK m.20): Kurumun faaliyete geçmediği vergilendirme dönemlerinde istisna başlamaz. Kurumun faaliyete geçtiği vergilendirme döneminden itibaren istisna başlar. Başlangıç anı, süreyi doğrudan belirler; faaliyet öncesi dönemde elde edilen kazanç bu istisnadan yararlanmaz.
- **Madde 37 bentleri / Genel ticari ve sınai faaliyet** (GVK m.37): Birinci fıkradaki genel ölçüt her türlü ticari ve sınai faaliyeti kapsar. İkinci fıkradaki bentler sayılmış faaliyetleri kapsar ve bu bentler dışındaki faaliyetleri kapsamaz. Bentlerde sayılmayan bir faaliyetten doğan kazancın ticari kazanç sayılabilmesi için birinci fıkradaki genel ölçütün karşılanması ve kazancın ticari veya sınai faaliyetten doğması gerekir.
- **Zirai faaliyet / sınai faaliyet** (GVK m.52): Arazi, su ya da doğrudan tabiat üzerinde üretim, yetiştirme, avlanma ya da mahsulün zirai istihsale bağlı işlenmesi zirai faaliyettir. Ham, yarı veya tam yapılmış maddelerin işlenmesi ve bina, yol, enerji gibi işler maddedeki sınai ve ticari işler listesinde sayılan faaliyetlerdir. Bir işin zirai faaliyet mi yoksa sınai faaliyet mi olduğu, faaliyetin niteliği ile belirlenir; sınai nitelikteki işleme kazancı zirai kazanç olarak değerlendirilemez.

## Örnek kararlar

- 2018/36 E., 2018/63 K., 31.05.2018 — ilgili: 6721 s. K. m.2
- 2013/114 E., 2014/184 K., 04.12.2014 — ilgili: 4982 s. K. m.2
- 10. Daire, 2024/5491 E., 2025/567 K., 17.02.2025 — ilgili: 4982 s. K. m.2

## İlgili terimler

[Dilekçe hakkı](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/dilekce-hakki) · [Mütemmim cüz](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/mutemmim-cuz) · [Kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşu](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/kamu-kurumu-niteligindeki-meslek-kurulusu)

---
Hukuki tavsiye değildir. Güncel kanun metni için madde bağlantılarına bakın.