--- title: "Fer'î müdahil nedir?" source: "https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/feri-mudahil" publisher: "Hukuksal Eğitim" language: "tr" type: "DefinedTerm" updated: "2026-10-21" --- # Fer'î müdahil **Kısaca:** Davanın sonucunda hukuki yararı bulunan ve taraflardan birinin yanında davaya katılan üçüncü kişidir. (HMK m.158) ## Kanunda nerede geçiyor ### Hukuk Muhakemeleri Kanunu - HMK m.68 – Fer’î müdahilin durumu (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6100-sayili-hukuk-muhakemeleri-kanunu/madde-68): Davanın sonucunda hukuki yararı bulunan üçüncü kişinin, taraflardan birinin yanında ve onun yardımcısı olarak davaya katılan kişisidir. Davada taraf değildir ve kendi adına bağımsız bir takip yetkisi yoktur. - HMK m.69 – Fer’î müdahalenin etkisi (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6100-sayili-hukuk-muhakemeleri-kanunu/madde-69#f2): Kendi hakkını ileri sürmeden, davanın sonucunda menfaati bulunduğu için taraflardan birinin yanında davaya katılan üçüncü kişidir. Davanın tarafı değildir ve yanında katıldığı tarafa yardımcı olur. - HMK m.84 – Teminat gösterilecek hâller (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6100-sayili-hukuk-muhakemeleri-kanunu/madde-84): Davacı yanında, davanın sonucunda hukuki yararı bulunan ve davaya katılan üçüncü kişi. Maddenin birinci fıkrası ona da uygulanır; ancak yükümlülük müdahale giderleriyle sınırlıdır. - HMK m.86 – Teminat kararı (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6100-sayili-hukuk-muhakemeleri-kanunu/madde-86): Davaya taraflardan birini desteklemek amacıyla katılan üçüncü kişidir. Madde gereği müdahale talep eden kişi de teminat göstermekle yükümlü tutulabilir. - HMK m.158 – Tutanak örneği verilmesi (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6100-sayili-hukuk-muhakemeleri-kanunu/madde-158#f1): Davanın sonucunda hukuki yararı bulunan ve taraflardan birinin yanında davaya katılan üçüncü kişidir. Maddede tutanak örneği bakımından taraflarla aynı konumda sayılır (m.66 vd.). - HMK m.161 – Dosyanın taraflar ve ilgililerce incelenmesi (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6100-sayili-hukuk-muhakemeleri-kanunu/madde-161#f1): Davanın sonucuna hukuki menfaati bulunduğu için davaya katılmış üçüncü kişidir. Taraflarla aynı inceleme hakkına sahiptir ve ayrıca ispat ya da izin aranmaz. - HMK m.328 – Fer’î müdahale gideri (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6100-sayili-hukuk-muhakemeleri-kanunu/madde-328#f1): Fer'î müdahale talebi kabul edilerek davaya katılan üçüncü kişidir. Taraf sıfatı kazanmadığı için hakkında hüküm kurulamaz; yalnızca yanında katıldığı tarafın yargılamasına etki eder. ### İş Mahkemeleri Kanunu - İş Mah. K. m.4 – Sosyal Güvenlik Kurumuna başvuru zorunluluğu (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/7036-sayili-is-mahkemeleri-kanunu/madde-4#f2): Davanın bir tarafının yanında, kendi hakkı bulunmadan ama sonucundan etkilendiği için davaya katılan üçüncü kişidir. Madde metninde Kurum, davalı işveren yanında ferî müdahil olarak katılır ve yanında katıldığı tarafın başvurmasına bağlı olmaksızın kanun yoluna başvurabilir. ## Karıştırılan kavramlar - **Fer'i müdahil / Asli müdahil** (HMK m.68): Fer'i müdahil, taraflardan birinin yanında ve onun yardımcısı olarak katılır; kendi adına talep ileri süremez. Asli müdahil, kendi hakkını ileri süren ve davada taraf olan kişidir. Fer'i müdahil hakkında hüküm kurulamaz; bu madde yalnız fer'i müdahil bakımından uygulanır. - **Davacı / Fer'i müdahil** (HMK m.84): Asıl davacının teminat yükümlülüğü, davanın tamamını kapsar. Davaya katılan müdahilin yükümlülüğü, kendi müdahale hâlinde gerçekleşen koşullarla sınırlıdır. Müdahil bakımından teminat, yalnız müdahale giderleriyle sınırlı olarak istenir. - **Taraflar / fer'î müdahil** (HMK m.158): Taraflar örnek talep edebilir. Fer'î müdahil de örnek talep edebilir; maddede aynı talep hakkı açıkça sayılmıştır. Her iki grup da aynı usulle örnek alabilir; fer'î müdahil için ayrı bir izin şartı yoktur. - **Taraf ve fer'î müdahil / davayla ilgili üçüncü kişi** (HMK m.161): Taraflar ve fer'î müdahil, davadaki konumları nedeniyle dosyayı incelemeye doğrudan yetkilidir. Kendi hukuki ilgilerini ayrıca ispatlamaları gerekmez. Davayla ilgili üçüncü kişi, dosyayla ilgisini yaklaşık olarak ispatlamak ve hâkimin iznini almak zorundadır. Üçüncü kişinin incelemesi ispat ve izin koşuluna bağlanır; taraf ve fer'î müdahil için bu koşul aranmaz. - **Kurumun ferî müdahil olarak kanun yolu yetkisi / Yanında katıldığı tarafın yetkisi** (İş Mah. K. m.4): Kurum, yanında katıldığı işveren kanun yoluna başvurmasa bile kendi başına kanun yoluna başvurabilir. Ferî müdahil, asıl taraf olmadığından kendi başına bağımsız hak talebinde bulunamaz. Kurum, davalı işveren başvurmasa da temyiz ya da istinaf yoluna gidebilir; bu yetki ferî müdahil sıfatına dayanır. - **Asli müdahil / Feri müdahil** (HMK m.27): Asli müdahil, kendi hakkını ileri sürerek davaya katılır ve zaten taraf olarak değerlendirilir. Feri müdahil, taraflardan birinin yanında davaya katılır ve onun hukuki yararını destekler. Asli müdahil taraf gibi tam hakka sahipken, feri müdahil hakkını ilgili olduğu ölçüde kullanır; madde metninde müdahiller açıkça sayılmıştır. ## İlgili konular - Davanın ihbarı ve davaya müdahale (Medeni Usul Hukuku): https://www.hukuksalegitim.com/konu/medeni-usul-hukuku/davanin-ihbari-ve-davaya-mudahale - Teminat (Medeni Usul Hukuku): https://www.hukuksalegitim.com/konu/medeni-usul-hukuku/teminat - Tutanağın imzalanması ve imza atamayanların durumu (Medeni Usul Hukuku): https://www.hukuksalegitim.com/konu/medeni-usul-hukuku/tutanagin-imzalanmasi-ve-imza-atamayanlarin-durumu - Yargılama giderleri (Medeni Usul Hukuku): https://www.hukuksalegitim.com/konu/medeni-usul-hukuku/yargilama-giderleri ## Örnek kararlar - Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 21. Hukuk Dairesi, 2024/459 E., 2025/97 K., 14.02.2025 — ilgili: HMK m.68, HMK m.69 - Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 21. Hukuk Dairesi, 2024/389 E., 2024/800 K., 25.06.2024 — ilgili: HMK m.68, HMK m.69 - 2014/177 E., 2015/49 K., 14.05.2015 — ilgili: HMK m.328 ## İlgili terimler [Teminat](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/teminat) · [Rücu ilişkisi](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/rucu-iliskisi) · [Yardımcı olma](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/yardimci-olma) · [Fer'i müdahale](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/feri-mudahale) · [Onaylı örnek](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/onayli-ornek) · [Mutad mesken](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/mutad-mesken) · [Tasarruf işlemi](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/tasarruf-islemi) · [Re'sen karar](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/resen-karar) --- Hukuki tavsiye değildir. Güncel kanun metni için madde bağlantılarına bakın.