--- title: "Fon alacağı nedir?" source: "https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/fon-alacagi" publisher: "Hukuksal Eğitim" language: "tr" type: "DefinedTerm" updated: "2026-10-21" --- # Fon alacağı **Kısaca:** Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu'nun, Kanun uyarınca bir banka bakımından doğan ve tahsil edilmesi gereken alacağıdır. (5411 s. K. geç. m.16) ## Kanunda nerede geçiyor ### Bankacılık Kanunu - Bankacılık Kanunu m.108 – Banka kaynaklarının istismarı (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5411-sayili-bankacilik-kanunu/madde-108#f4): Faaliyet izni kaldırılan bankada, Fon tarafından verilen süre içinde iade ve tazmin edilemeyen tutarların kendiliğinden dönüştüğü kamu alacağıdır. 6183 sayılı Kanun hükümlerine göre takip ve tahsil edilir. - Bankacılık Kanunu m.132 – Fon alacaklarının takip ve tahsiline ilişkin yetki ve usûller (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5411-sayili-bankacilik-kanunu/madde-132#f8): Fonun 108, 130 ve 135 inci maddelerdeki alacakları ile 107 nci madde uyarınca devraldığı banka alacaklarıdır. Fon alacağı statüsü, alacağın usulünce devri ile oluşur; devri gerçekleşmemiş bir alacak bu statüde değerlendirilemez. - Bankacılık Kanunu m.136 – Fon alacaklarının yasal teminatı (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5411-sayili-bankacilik-kanunu/madde-136): Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu'nun 5411 sayılı Kanun çerçevesinde açtığı veya takip ettiği dava ve takiplerle tahsil etmeyi hedeflediği alacaktır. Alacağın kaynağı Fon'un bu Kanun'dan doğan yetkisine bağlıdır; Fon dışındaki bir alacaklının alacağı bu kavrama girmez. - Bankacılık Kanunu m.140 – Fon ve faaliyet izni kaldırılan bankalara ilişkin malî istisnalar (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5411-sayili-bankacilik-kanunu/madde-140#f4): Fonun veya Fon bankalarının, tasfiye sürecinde devraldığı alacaklardır. Maddenin birinci, üçüncü ve dördüncü fıkraları bu alacağın tahsiline ya da bu alacak karşılığında yapılan satın almaya bağlanmıştır. - Bankacılık Kanunu m.141 – Zamanaşımı (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5411-sayili-bankacilik-kanunu/madde-141): Bu Kanundan kaynaklanan, Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu'nun alacağı niteliğindeki talepler. Kaynağın Kanun olması gerekir; genel borç ilişkisinden doğan alacaklar bu kavrama girmez. - Bankacılık Kanunu m.167 – İnfaz (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5411-sayili-bankacilik-kanunu/madde-167): Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonuna olan borçtur. Hükümlünün banka zararını karşılamak üzere Fona ödemesi gereken tutarlardır. - Bankacılık Kanunu geç. m.13 (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5411-sayili-bankacilik-kanunu/gecici-madde-13): Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonunun, bankaların devrolunması, tasfiyesi veya yapılandırılması sırasında üstlendiği ya da aktarılan alacaklardır. Maddede bu alacakların tahsili için 5411 sayılı Kanunun belirtilen maddeleri uygulanır. - Bankacılık Kanunu geç. m.16 (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5411-sayili-bankacilik-kanunu/gecici-madde-16#f1): Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu'nun, Kanun uyarınca bir banka bakımından doğan ve tahsil edilmesi gereken alacağıdır. Maddenin kapsamı yalnızca Fon lehine düzenlenmiş olan hükümlerle sınırlıdır. - Bankacılık Kanunu geç. m.26 (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5411-sayili-bankacilik-kanunu/gecici-madde-26#f2-c): Fonun tasfiye işlemleri ile ilgili olarak, Fonun banka kaynağı kullandırımı, kurumsal kredi veya Fon gelirlerinden doğan alacaklarıdır; maddenin (a), (b) ve (c) bentleri bu alacakların türünü ve kanuni temsilci sorumluluğunun başlangıç anını belirler. ## Karıştırılan kavramlar - **Fon alacağı / devralınan alacak** (5411 s. K. m.132): 107 nci madde uyarınca devir gerçekleşmiş alacak, devir tarihi itibarıyla Fon alacağı olur. Usulünce devri gerçekleşmemiş alacak Fon alacağı statüsünde sayılmaz. Devir olmayan alacak hakkında fon alacağına ilişkin yetkiler (özellikle 6183 hükümleri ve iflas bürosu talebi) kullanılamaz. - **Devlet ve sosyal güvenlik alacakları / Fon alacağı** (5411 s. K. m.136): 6183 sayılı Kanun kapsamındaki amme ve sosyal güvenlik alacakları, teminat bedelinden önce karşılanır. Fon alacağı, bu alacaklardan sonra gelmek üzere imtiyazlı alacak olarak tahsil edilir. Teminat bedeli önce Devlet ve sosyal güvenlik kuruluşlarının alacaklarına ayrılır, bakiyeden Fon alacağı karşılanır. (23. Hukuk Dairesi, 2014/5579 E., 2015/3804 K., 15.05.2015) - **Fon alacağı / genel alacak** (5411 s. K. m.140): Fon alacaklarına ilişkin davalar. Diğer alacak davaları. Fon alacaklarına ilişkin davalarda seri muhakeme usulü uygulanır; diğer davalar genel usule tabidir. - **Fon alacağı / genel bankacılık alacağı** (5411 s. K. m.141): Bu Kanundan kaynaklanan Fon alacağı, Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu'nun Kanunun verdiği yetkilerle doğan talebidir. Bankanın müşteriyle kurduğu kredi, mevduat veya benzeri sözleşmelerden doğan alacaklar, Fon alacağı değildir. Fon alacağında süre 20 yıldır (m.141); genel bankacılık alacağında ise TBK'nın 10 yıllık genel veya 5 yıllık özel süreleri uygulanır. - **Portföy yönetim şirketi borcu / fon alacağı mahsubu** (6362 s. K. m.53): Portföy yönetim şirketinin üçüncü kişilere olan borç ve yükümlülükleri. Yatırım fonunun aynı üçüncü kişilerden olan alacakları. Bu iki kalem birbiriyle mahsup edilemez; şirketin borcu fonun alacağından düşülemez. ## Örnek kararlar - İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesi, 2020/651 E., 2023/2067 K., 14.11.2023 — ilgili: 5411 s. K. m.108, 5411 s. K. m.132, 5411 s. K. m.141 - Hukuk Genel Kurulu, 2019/327 E., 2019/1072 K., 17.10.2019 — ilgili: 5411 s. K. m.108 ## İlgili terimler [Fon](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/fon) · [Fona intikal](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/fona-intikal) · [Temettü hariç ortaklık hakları](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/temettu-haric-ortaklik-haklari) · [Vadeli satış](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/vadeli-satis) · [İmtiyazlı alacak](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/imtiyazli-alacak) · [Koşullu salıverilme](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/kosullu-saliverilme) · [Seri muhakeme usulü](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/seri-muhakeme-usulu) · [Yeniden yapılandırma](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/yeniden-yapilandirma) --- Hukuki tavsiye değildir. Güncel kanun metni için madde bağlantılarına bakın.