---
title: "Gecikme cezası ve gecikme zammı nedir?"
source: "https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/gecikme-cezasi-ve-gecikme-zammi"
publisher: "Hukuksal Eğitim"
language: "tr"
type: "DefinedTerm"
updated: "2026-10-21"
---

# Gecikme cezası ve gecikme zammı

**Kısaca:** Geç ödenen prim borçları için sosyal güvenlik mevzuatına göre hesaplanan ferî alacaklardır. (SGGSSK geç. m.24)

## Kanunda nerede geçiyor

### Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu
- SGGSSK m.52 – İsteğe bağlı sigorta primleri ve ödenmesi (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5510-sayili-sosyal-sigortalar-ve-genel-saglik-sigortasi-kanunu/madde-52#f3): Primin ait olduğu ay sonrasına kadar ödenmemesi halinde 89. maddenin ikinci fıkrasına göre hesaplanan ek ödeme kalemleridir. Bu kalemlerle birlikte ödenmeyen süreler sigortalılık süresinden sayılmaz.
- SGGSSK geç. m.24 – Sosyal güvenlik alacakları (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5510-sayili-sosyal-sigortalar-ve-genel-saglik-sigortasi-kanunu/gecici-madde-24#f2): Geç ödenen prim borçları için sosyal güvenlik mevzuatına göre hesaplanan ferî alacaklardır. Madde, başvuru tarihine kadar hesaplanan bu tutarın belirli oranlarda terkin edilmesine imkân tanır.
- SGGSSK geç. m.25 (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5510-sayili-sosyal-sigortalar-ve-genel-saglik-sigortasi-kanunu/gecici-madde-25#f2): Sosyal güvenlik mevzuatına göre gecikmiş ödemeler için hesaplanan fer'i borçlardır. Maddede bu kalemlerin bir kısmının terkin edilmesi öngörülür; hesaplama, başvurunun yapıldığı ayın sonu itibarıyla yapılır.

## Karıştırılan kavramlar

- **İlk üç ay / ilk üç aydan sonra gecikme cezası ve gecikme zammı** (SGGSSK m.89): Ödeme süresinin bitiminden itibaren ilk üç aylık süre içinde ödenmeyen kısım için her ay %3 gecikme cezası uygulanır. Üç aylık süre geçtikten sonra cezai artış uygulanmaz, yalnız gecikme zammı hesaplanmaya devam eder. Ödenmeyen borç için ilk üç ayda hem ceza hem zamm, sonrasında yalnız zamm işler.
- **Gecikme cezası ve gecikme zammı / Asıl prim alacağı** (SGGSSK m.93): Asıl prim alacağında zamanaşımı 2. fıkraya göre takvim yılı başından başlar. Gecikme cezası ve gecikme zammı, 89. madde uyarınca 88. maddedeki ödeme süresinin son gününü izleyen günden itibaren uygulanır. Faiz ve ceza kalemleri asıl alacaktan farklı bir tarihten işlemeye başlar.

## İlgili konular

- İsteğe bağlı sigorta hükümleri, kısa ve uzun vadeli sigorta kollarına ilişkin ortak hükümler (Sosyal Güvenlik Hukuku): https://www.hukuksalegitim.com/konu/sosyal-guvenlik-hukuku/istege-bagli-sigorta-hukumleri-kisa-ve-uzun-vadeli-sigorta-kollarina-iliskin

## Örnek kararlar

- 21. Hukuk Dairesi, 2017/4488 E., 2018/5668 K., 26.06.2018 — ilgili: SGGSSK m.52
- 10. Hukuk Dairesi, 2016/3124 E., 2017/6621 K., 10.10.2017 — ilgili: SGGSSK m.52

## İlgili terimler

[Yapılandırma](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/yapilandirma) · [Genel sağlık sigortası primi](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/genel-saglik-sigortasi-primi) · [Topluluk sigortası](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/topluluk-sigortasi) · [Terkin](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/terkin)

---
Hukuki tavsiye değildir. Güncel kanun metni için madde bağlantılarına bakın.
