---
title: "Gerçek karşılık nedir?"
source: "https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/gercek-karsilik"
publisher: "Hukuksal Eğitim"
language: "tr"
type: "DefinedTerm"
updated: "2026-10-21"
---

# Gerçek karşılık

**Kısaca:** Gerçek karşılık, 3 kanunda 7 maddede geçen bir kavramdır; anlamı bağlama göre değişir.

- Anayasa m.47 · devletleştirme ve Özelleştirme: Devletleştirmede ödenecek bedelin ölçüsüdür. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/1982-anayasasi/madde-47)
- 3082 s. K. m.6 · değer tespit ve takdiri: Devletleştirmede bedelin hesaplandığı değerdir. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/3082-sayili-kamu-yararinin-zorunlu-kildigi-hallerde-kamu-hizmeti-niteligi-tasiyan-ozel/madde-6)
- 2644 s. K. m.15: Kurutulmadan önce bataklık hâlindeki taşınmazın değeridir. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2644-sayili-tapu-kanunu/madde-15)

## Kanunda nerede geçiyor

### Kamu Yararının Zorunlu Kıldığı Hallerde, Kamu Hizmeti Niteliği Taşıyan Özel Teşebbüslerin Devletleştirilebilmesi Usul ve Esasları Hakkında Kanun
- Kamu Yararının Zorunlu Kıldığı Hallerde, Kamu Hizmeti Niteliği Taşıyan Özel Teşebbüslerin Devletleştirilebilmesi Usul ve Esasları Hakkında Kanun m.1 – Amaç ve kapsam (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/3082-sayili-kamu-yararinin-zorunlu-kildigi-hallerde-kamu-hizmeti-niteligi-tasiyan-ozel/madde-1): Devletleştirme bedelinin hesaplanmasında esas alınan değerdir. Devletleştirme kararının Resmi Gazete'de ilan edildiği tarihteki değer üzerinden belirlenir.
- Kamu Yararının Zorunlu Kıldığı Hallerde, Kamu Hizmeti Niteliği Taşıyan Özel Teşebbüslerin Devletleştirilebilmesi Usul ve Esasları Hakkında Kanun m.3 – Devletleştirme kararı, kararın ilan ve tebliği (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/3082-sayili-kamu-yararinin-zorunlu-kildigi-hallerde-kamu-hizmeti-niteligi-tasiyan-ozel/madde-3): Devletleştirme kararının Resmi Gazete'de ilan edildiği tarihteki teşebbüsün gerçek değeridir. Hesaplama tarzı ve usulü kanunla belirlenir.
- Kamu Yararının Zorunlu Kıldığı Hallerde, Kamu Hizmeti Niteliği Taşıyan Özel Teşebbüslerin Devletleştirilebilmesi Usul ve Esasları Hakkında Kanun m.4 – Devletleştirme karşılığı (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/3082-sayili-kamu-yararinin-zorunlu-kildigi-hallerde-kamu-hizmeti-niteligi-tasiyan-ozel/madde-4): Devletleştirmenin bedelinin esas alındığı ölçüttür. Hesaplanması bu madde yerine Kanunun ilgili maddelerinde düzenlenir.
- Kamu Yararının Zorunlu Kıldığı Hallerde, Kamu Hizmeti Niteliği Taşıyan Özel Teşebbüslerin Devletleştirilebilmesi Usul ve Esasları Hakkında Kanun m.6 – Değer tespit ve takdiri (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/3082-sayili-kamu-yararinin-zorunlu-kildigi-hallerde-kamu-hizmeti-niteligi-tasiyan-ozel/madde-6#f1-b): Devletleştirmede bedelin hesaplandığı değerdir. Taşınmaz ve irtifak hakları için Kamulaştırma Kanunu m.11, diğer unsurlar için VUK servet değerleme esasları uygulanır.

### Türkiye Cumhuriyeti Anayasası
- Anayasa m.46 – D. Kamulaştırma (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/1982-anayasasi/madde-46): Taşınmazın piyasa değerine denk düşen bedeldir. Sembolik bir bedel ya da vergi değeri üzerinden hesaplanan tutar bu kavrama girmez.
- Anayasa m.47 – E. Devletleştirme ve Özelleştirme (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/1982-anayasasi/madde-47): Devletleştirmede ödenecek bedelin ölçüsüdür. Madde metni bu karşılığın hesaplanma tarzını ve usullerini kanuna bırakır; karşılığın tutarına ilişkin ayrıntılar bu kanunda belirlenir.

### Tapu Kanunu
- Tapu Kanunu m.15 (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2644-sayili-tapu-kanunu/madde-15): Kurutulmadan önce bataklık hâlindeki taşınmazın değeridir. Arazinin kurutanın mülkiyetine geçmesi halinde sahibine ödenecek bedelin tespitinde esas alınır ve bedel 6830 sayılı Kanun'un istimlak hükümlerine göre belirlenir.

## İlgili konular

- Sosyal ve ekonomik haklar ve ödevler, kamu yararı (Anayasa Hukuku): https://www.hukuksalegitim.com/konu/anayasa-hukuku/sosyal-ve-ekonomik-haklar-ve-odevler-kamu-yarari

## Örnek kararlar

- 1985/2 E., 1985/16 K., 27.08.1985 — ilgili: 3082 s. K. m.3, 3082 s. K. m.1
- 1994/49 E., 1994/45 K., 07.07.1994 — ilgili: 3082 s. K. m.4

## İlgili terimler

[Kamu hizmeti niteliği taşıyan özel teşebbüs](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/kamu-hizmeti-niteligi-tasiyan-ozel-tesebbus) · [Devletleştirme](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/devletlestirme) · [Devletleştirme karşılığı](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/devletlestirme-karsiligi) · [Özelleştirme](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/ozellestirme) · [Küçük çiftçi](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/kucuk-ciftci) · [Net aktif değeri](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/net-aktif-degeri) · [Taksitlendirme](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/taksitlendirme) · [Kamu iktisadi teşebbüsü](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/kamu-iktisadi-tesebbusu)

---
Hukuki tavsiye değildir. Güncel kanun metni için madde bağlantılarına bakın.