--- title: "Geri çevirme nedir?" source: "https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/geri-cevirme" publisher: "Hukuksal Eğitim" language: "tr" type: "DefinedTerm" updated: "2026-10-21" --- # Geri çevirme **Kısaca:** Geri çevirme, 3 kanunda 4 maddede geçen bir kavramdır; anlamı bağlama göre değişir. - HMK m.41 · ret talebinin geri çevrilmesi: Reddi istenen hâkimin, ret talebini mercie göndermeden ve esasını incelemeden, kanunda sayılan hâllerden birinin varlığı nedeniyle kabul etmeyerek reddetmesidir. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6100-sayili-hukuk-muhakemeleri-kanunu/madde-41) - CMK m.31 · ret isteminin geri çevrilmesi: Ret isteminin esasına girilmeden, belirli usul eksikliklerinden ya da amaçtan dolayı mahkemece işleme alınmadan reddedilmesidir. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5271-sayili-ceza-muhakemesi-kanunu/madde-31) - 6458 s. K. m.7 · türkiye’ye girişlerine izin verilmeyecek yabancılar: Kabul edilemeyen yolcunun sınır kapısından Türkiye'ye alınmadan çıkarılmasıdır. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6458-sayili-yabancilar-ve-uluslararasi-koruma-kanunu/madde-7) ## Kanunda nerede geçiyor ### Hukuk Muhakemeleri Kanunu - HMK m.40 – Ret talebini incelemeye yetkili merci (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6100-sayili-hukuk-muhakemeleri-kanunu/madde-40): Talebin süresinde yapılmaması, ret sebebinin gösterilmemesi ya da talebin davayı uzatmak amacıyla yapıldığının açıkça anlaşılması hâlinde, talebin esastan incelenmeden reddedilmesidir. Bu hâller m.41 kapsamındadır ve bu madde sadece merciyi belirler. - HMK m.41 – Ret talebinin geri çevrilmesi (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6100-sayili-hukuk-muhakemeleri-kanunu/madde-41): Reddi istenen hâkimin, ret talebini mercie göndermeden ve esasını incelemeden, kanunda sayılan hâllerden birinin varlığı nedeniyle kabul etmeyerek reddetmesidir. Bu karar, talebin esasına ilişkin bir hüküm değil, usule ilişkin bir işlemdir. ### Ceza Muhakemesi Kanunu - CMK m.31 – Ret isteminin geri çevrilmesi (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5271-sayili-ceza-muhakemesi-kanunu/madde-31): Ret isteminin esasına girilmeden, belirli usul eksikliklerinden ya da amaçtan dolayı mahkemece işleme alınmadan reddedilmesidir. Geri çevirme kararı ret isteminin kabul ya da reddi anlamına gelmez; esasa ilişkin bir değerlendirme yapılmaz. ### Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu - Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu m.7 – Türkiye’ye girişlerine izin verilmeyecek yabancılar (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6458-sayili-yabancilar-ve-uluslararasi-koruma-kanunu/madde-7): Kabul edilemeyen yolcunun sınır kapısından Türkiye'ye alınmadan çıkarılmasıdır. Sınır dışı etmeden farklıdır; geri çevirme yabancının Türkiye'de bulunmadığı, giriş talebinin reddedildiği bir işlemdir. ## Karıştırılan kavramlar - **Geri çevirme / Kabul veya ret kararı** (CMK m.31): Geri çevirme kararında istemin esasına girilmez; yalnızca usul ya da amaç yönünden işleme alınmaz. Kabul veya ret kararında istemin tarafsızlık sebebi esastan değerlendirilir. Geri çevirme kararına karşı itiraz yolu açıktır; esasa ilişkin ret kararı için bu madde değil m.28 ve m.29 uygulanır. - **Geri çevirme / esasa girerek karar verme** (HMK m.41): Geri çevirmede talep, sebebi ve delili, süresi ya da amacı bakımından kanunda sayılan üç hâlden birine dayanarak reddedilir. Esasa girerek karar verilmesinde talep, ret sebebinin varlığı yönünden incelenir ve kabul ya da red kararı, mercii tarafından verilir. Geri çevirmede reddedilen hâkim davaya devam eder ve esas hakkında işlem yapar; esasa girilen incelemede ise talep kabul edilirse hâkim dosyadan çekilir. - **Geri çevirme kararı / nihai karar** (HMK m.41): Geri çevirme kararı, hâkimin dosyadan elini çektirmediği için nihai bir karar değildir. Esas hakkındaki hüküm nihai karardır ve kanun yoluna konu olabilir. Geri çevirme kararına ayrı bir kanun yolu açılmaz; itiraz esas hükmün kanun yolunda ileri sürülür. - **Geri çevirme / sınır dışı etme** (6458 s. K. m.7): Geri çevirme, yabancının henüz Türkiye'ye alınmadığı sınır kapısındaki girişe ilişkin bir işlemdir. Sınır dışı etme, Türkiye'de bulunan yabancı hakkında 54. maddeye göre verilen bir karardır. Geri çevirme kararı sınır kapısında verilir ve tebligatla bildirilir; sınır dışı etme kararı ise farklı koşul ve usule tabidir. - **Vize talebi / Girişte vizesiz geri çevirme (m.7)** (6458 s. K. m.15): Bu maddede vize verilmemesi, vize başvurusu aşamasında uygulanır ve yabancının vize talebini kapsar. m.7 ise Türkiye sınırında giriş talebinin reddi ve geri çevirmeyi düzenler; vizesi bulunmayan veya vize muafiyeti kapsamında olup da bu şartları taşımayan yabancılar hakkında uygulanır. Vize başvurusunda reddedilen yabancı için m.15, sınırda geri çevrilen yabancı için m.7 uygulanır. Kanun m.7 üçüncü ilişki olarak m.15 birinci fıkra bentlerini de kapsar. ## İlgili konular - Hâkimin davaya bakmaktan yasaklılığı ve reddi (Medeni Usul Hukuku): https://www.hukuksalegitim.com/konu/medeni-usul-hukuku/hakimin-davaya-bakmaktan-yasakliligi-ve-reddi - Hâkimin davaya bakamaması ve reddi (Ceza Muhakemesi Hukuku): https://www.hukuksalegitim.com/konu/ceza-muhakemesi-hukuku/hakimin-davaya-bakamamasi-ve-reddi ## Örnek kararlar - Ceza Genel Kurulu, 2019/489 E., 2022/704 K., 08.11.2022 — ilgili: CMK m.31 - Ceza Genel Kurulu, 2020/73 E., 2022/254 K., 12.04.2022 — ilgili: CMK m.31 - Ceza Genel Kurulu, 2020/144 E., 2021/537 K., 09.11.2021 — ilgili: CMK m.31 ## İlgili terimler [Ret talebini incelemeye yetkili merci](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/ret-talebini-incelemeye-yetkili-merci) · [Ret sebebi](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/ret-sebebi) · [Vize muafiyeti](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/vize-muafiyeti) --- Hukuki tavsiye değildir. Güncel kanun metni için madde bağlantılarına bakın.