--- title: "Geri gönderme nedir?" source: "https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/geri-gonderme" publisher: "Hukuksal Eğitim" language: "tr" type: "DefinedTerm" updated: "2026-10-21" --- # Geri gönderme **Kısaca:** Geri gönderme, 4 kanunda 6 maddede geçen bir kavramdır; anlamı bağlama göre değişir. - Anayasa m.89 · kanunların Cumhurbaşkanınca yayımlanması: Cumhurbaşkanının kanunu yayımlamayarak, gerekçesiyle birlikte TBMM'ye bir daha görüşülmek üzere iade etmesidir. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/1982-anayasasi/madde-89) - Av. K. m.8 · redde veya kovuşturma sonuna kadar beklenmesine dair karara itiraz: Adalet Bakanlığının uygun bulmadığı kararı gerekçesiyle birlikte Türkiye Barolar Birliğine yeniden görüşülmek üzere iade etmesidir. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/1136-sayili-avukatlik-kanunu/madde-8) - 2575 s. K. geç. m.25: Dosyanın Başsavcılık görüşü alınmadan, ilgili daire veya kurula iade edilmesidir. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2575-sayili-danistay-kanunu/gecici-madde-25) ## Kanunda nerede geçiyor ### Türkiye Cumhuriyeti Anayasası - Anayasa m.89 – C. Kanunların Cumhurbaşkanınca yayımlanması (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/1982-anayasasi/madde-89): Cumhurbaşkanının kanunu yayımlamayarak, gerekçesiyle birlikte TBMM'ye bir daha görüşülmek üzere iade etmesidir. Kısmen veya tamamen uygun bulmama hallerinde kullanılabilir; bütçe kanunları bakımından kullanılamaz. - Anayasa geç. m.9 (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/1982-anayasasi/gecici-madde-9): Cumhurbaşkanının, TBMM'nin kabul ettiği Anayasa değişikliği kanununu yeniden görüşülmek üzere Meclise iade etmesidir. Bu yetki yalnızca geçici 9. maddede öngörülen altı yıllık dönemde ve yalnızca Anayasa değişikliklerinde kullanılabilir. ### Avukatlık Kanunu - Av. K. m.8 – Redde veya kovuşturma sonuna kadar beklenmesine dair karara itiraz (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/1136-sayili-avukatlik-kanunu/madde-8#f6): Adalet Bakanlığının uygun bulmadığı kararı gerekçesiyle birlikte Türkiye Barolar Birliğine yeniden görüşülmek üzere iade etmesidir. Türkiye Barolar Birliği Yönetim Kurulunun üçte iki çoğunluğu aynen kabul ederse karar onaylanmış sayılır. - Av. K. m.182 – Yönetmelik (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/1136-sayili-avukatlik-kanunu/madde-182): Adalet Bakanlığının uygun bulmadığı yönetmeliği gerekçesiyle birlikte Birliğe iade etmesidir. Geri gönderme, yönetmeliğin bir daha görüşülmek üzere Birliğe döndürülmesi anlamına gelir. ### Danıştay Kanunu - Danıştay Kanunu geç. m.25 (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2575-sayili-danistay-kanunu/gecici-madde-25): Dosyanın Başsavcılık görüşü alınmadan, ilgili daire veya kurula iade edilmesidir. Burada iade herhangi bir görüş bildirilmeksizin yapılır. ### Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu - Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu m.4 – Geri gönderme yasağı (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6458-sayili-yabancilar-ve-uluslararasi-koruma-kanunu/madde-4): Bir kişinin, hayatının veya hürriyetinin tehdit altında olduğu bir ülkeye ya da yere gönderilmesi anlamına gelir. Maddenin yasakladığı, yalnızca sınır dışı etme değil her türlü gönderme işlemidir. ## Karıştırılan kavramlar - **Uygun bulma / Uygun bulmama (geri gönderme)** (Av. K. m.182): Bakanlığın yönetmeliği uygun bulması; yönetmelik onay için yeterlidir. Bakanlığın uygun bulmaması; yönetmelik gerekçesiyle birlikte Birliğe geri gönderilir. Geri gönderilen yönetmelik ancak Birlikçe üçte iki çoğunlukla aynen kabul edilirse yürürlüğe girer; kabul edilmezse onaylanmamış sayılır. - **Yayımlama / Geri gönderme** (Anayasa m.89): Cumhurbaşkanı kanunu on beş gün içinde Resmi Gazetede yayımlar. Cumhurbaşkanı aynı süre içinde kanunu gerekçesiyle birlikte Meclise geri gönderir. Yayımlanmayan kanun yürürlüğe girmez; geri gönderme Meclisi yeniden görüşmeye zorlar. - **Tam geri gönderme / Kısmen uygun bulmama** (Anayasa m.89): Cumhurbaşkanı kanunu tamamen uygun bulmadığında Meclis kanunun tamamını yeniden görüşebilir. Cumhurbaşkanı kanunu kısmen uygun bulmadığında Meclis yalnızca uygun bulunmayan maddeleri görüşebilir. Kısmi uygun bulmamada Meclisin görüş alanı daralır; ders anlatımında da belirtildiği gibi kanunun bir kısmı yayımlanıp diğer kısmı geri gönderilemez. - **Yayımlama süresi / Geri gönderme süresi** (Anayasa m.89): Yayımlama işleminin on beş gün içinde yapılması gerekir. Geri gönderme de aynı on beş günlük süre içinde yapılmalıdır. Süre geçtikten sonra yapılan geri gönderme veya yayımlama bu maddeye uygun sayılmaz. - **Geri gönderme / Yasa geri gönderme** (Anayasa geç. m.9): Bu maddede geri gönderme konusu bir Anayasa değişikliği kanunudur. Olağan kanunların Cumhurbaşkanınca geri gönderilmesi, ayrı bir maddede düzenlenen farklı bir yetkidir. Olağan yasalar için bu maddedeki dörtte üç şartı ve altı yıllık süre sınırı uygulanmaz. - **Geri gönderme yasağı / Hariçte tutulma** (6458 s. K. m.4): Bu maddede düzenlenen geri gönderme yasağı, kişinin gönderileceği yerdeki riske bakar. Hariçte tutulma halleri, kişinin davranışına ve geçmişine bakar ve ayrı bir madde ile düzenlenir. Hariçte tutulma hâli, geri gönderme yasağının işletilmesini ortadan kaldırmaz; hariçte tutulma ayrı bir sonuç doğurur. ## İlgili konular - Türkiye Büyük Millet Meclisinin görev ve yetkileri, Türkiye Büyük Millet Meclisinin faaliyetleri ile ilgili hükümler (Anayasa Hukuku): https://www.hukuksalegitim.com/konu/anayasa-hukuku/turkiye-buyuk-millet-meclisinin-gorev-ve-yetkileri-turkiye-buyuk-millet - Avukatlık ve avukat, avukatlık mesleğine kabul, yasak haller (Avukatlık Hukuku): https://www.hukuksalegitim.com/konu/avukatlik-hukuku/avukatlik-kanunu-avukatlik-meslegine-kabul-ve-yasak-haller - Çeşitli hükümler (Avukatlık Hukuku): https://www.hukuksalegitim.com/konu/avukatlik-hukuku/cesitli-hukumler ## Örnek kararlar - Ceza Genel Kurulu, 2020/209 E., 2023/50 K., 01.02.2023 — ilgili: 6458 s. K. m.4 - Ceza Genel Kurulu, 2018/408 E., 2021/531 K., 04.11.2021 — ilgili: 6458 s. K. m.4 - İdare Dava Daireleri Kurulu, 2025/205 E., 2025/1908 K., 13.10.2025 — ilgili: Av. K. m.8 ## İlgili terimler [Üye tamsayısının salt çoğunluğu](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/uye-tamsayisinin-salt-cogunlugu) · [Yönetmelik](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/yonetmelik) --- Hukuki tavsiye değildir. Güncel kanun metni için madde bağlantılarına bakın.