--- title: "Görevden uzaklaştırma nedir?" source: "https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/gorevden-uzaklastirma" publisher: "Hukuksal Eğitim" language: "tr" type: "DefinedTerm" updated: "2026-10-21" --- # Görevden uzaklaştırma **Kısaca:** Görevden uzaklaştırma, 21 kanunda 41 maddede geçen bir kavramdır; anlamı bağlama göre değişir. - DMK ek m.22: Sözleşmeli personelin disipline aykırı fiil ve hallerinin gerçekleşmesi durumunda uygulanabilen geçici görevden uzaklaştırma tedbiridir. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/657-sayili-devlet-memurlari-kanunu/ek-madde-22) - 243 s. K. m.6: Sözleşmeli personelin disiplinine aykırı fiil ve hallerin gerçekleşmesi durumunda başvurulan geçici uzaklaştırma tedbiridir. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/243-sayili-memurlar-ve-diger-kamu-gorevlileri-ile-ilgili-bazi-kanunlarda-degisiklik-yapilmasi/madde-6) - 281 s. K. m.6: Sözleşmeli personelin disiplin soruşturması veya disiplin sürecinde görevinden geçici olarak ayrılmasıdır. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/281-sayili-memurlar-ve-diger-kamu-gorevlileri-ve-kamu-kurum-ve-kuruluslari-ile-ilgili-bazi/madde-6) ## Kanunda nerede geçiyor ### Devlet Memurları Kanunu - DMK m.137 – Görevden uzaklaştırma (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/657-sayili-devlet-memurlari-kanunu/madde-137#f1): Devlet kamu hizmetinin gerektirdiği hallerde, görevi başında kalmasında sakınca görülen memur hakkında alınan ihtiyati tedbirdir. Bir disiplin cezası ya da mahkûmiyet niteliği taşımaz; memurun kadrosu ve statüsü devam eder, yalnızca fiilen görevden ayrılır. - DMK m.138 – Yetkililer (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/657-sayili-devlet-memurlari-kanunu/madde-138#f1): Kamu hizmetinin zorunlu kıldığı durumlarda, görevinde kalmasının sakıncalı görüldüğü memur hakkında uygulanan idari nitelikte ihtiyati tedbirdir. Bir disiplin cezası niteliği taşımaz. - DMK m.139 – Görevden uzaklaştıran amirin sorumluluğu (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/657-sayili-devlet-memurlari-kanunu/madde-139#f1): Hakkında soruşturma veya kovuşturma yürütülen memurun, görevinde kalmasında sakınca görüldüğünde uygulanan ihtiyati ve idari nitelikte tedbirdir. Bir disiplin cezası niteliği taşımaz. - DMK m.140 – Ceza kovuşturması sırasında görevden uzaklaştırma (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/657-sayili-devlet-memurlari-kanunu/madde-140): Hakkında soruşturma veya kovuşturma yürütülen memurun, görevinin başında kalmasında sakınca görüldüğünde uygulanan ihtiyati ve idari nitelikte bir tedbirdir. Bir disiplin cezası niteliği taşımaz. - DMK m.141 – yükümlülüğü (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/657-sayili-devlet-memurlari-kanunu/madde-141): Devlet kamu hizmetlerinin gerektirdiği hallerde, görevi başında kalmasında sakınca görülen memur hakkında yetkili amirce uygulanan, idari nitelikte ihtiyati bir tedbirdir. Memurluk sıfatını sona erdirmez; memur kadrosu ile ilişiği kesilmeden görevden fiilen uzak tutulur. - DMK m.145 – Süre (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/657-sayili-devlet-memurlari-kanunu/madde-145#f1): Memurun, hakkında açılan bir disiplin veya ceza kovuşturması sırasında görevinden geçici olarak uzaklaştırılmasıdır. Tedbir bir ceza ya da disiplin cezası niteliğinde değildir; soruşturma ya da kovuşturmanın sürdüğü süre boyunca uygulanan geçici bir önlemdir. - DMK m.186 – Silah altına alınmazdan önce kadrolarından açıkta bulunanların aylıkları (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/657-sayili-devlet-memurlari-kanunu/madde-186): Memurun görevinden geçici olarak ayrılmasıdır. Görevden uzaklaştırılan memur memurluk statüsünü korur ancak bazı haklarından yararlanamaz. - DMK ek m.1 – EK MADDELER (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/657-sayili-devlet-memurlari-kanunu/ek-madde-1): Sözleşmeli personelin disiplin soruşturması ya da kovuşturması sırasında görevinden geçici olarak alıkonulmasıdır. Madde metninde bu kavramın koşulları ayrıca düzenlenmemiştir. - DMK ek m.2 (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/657-sayili-devlet-memurlari-kanunu/ek-madde-2): Sözleşmeli personel hakkında disiplin soruşturması sırasında veya disiplin gerektiren fiil nedeniyle görevine son verilmeden önce ya da geçici olarak görevinden ayrılması anlamındadır. Maddede disiplin cezası ile birlikte anılan bir tedbirdir. - DMK ek m.16 (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/657-sayili-devlet-memurlari-kanunu/ek-madde-16): Disiplinle ilgili fiil ve hâllerin gerçekleşmesi durumunda sözleşmeli personelin geçici olarak görevinden uzaklaştırılmasını ifade eden işlem; ayrıntıları ilgili disiplin hükümlerinde yer alır. - DMK ek m.22 (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/657-sayili-devlet-memurlari-kanunu/ek-madde-22): Sözleşmeli personelin disipline aykırı fiil ve hallerinin gerçekleşmesi durumunda uygulanabilen geçici görevden uzaklaştırma tedbiridir. Maddenin birinci fıkrası bu durumda disiplin cezaları ve disiplin kurullarına ilişkin olarak Devlet memurlarına ilişkin hükümlerin uygulanacağını öngörür. - DMK ek geç. m.22 (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/657-sayili-devlet-memurlari-kanunu/ek-gecici-madde-22): Sözleşmeli personelin görevine son verilmesi anlamında, madde metninde disiplin hükümleri bağlamında geçen bir işlemdir. Madde, bu işlemin hangi hallerde uygulanacağını ayrıca düzenlemez. - DMK ek geç. m.32 (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/657-sayili-devlet-memurlari-kanunu/ek-gecici-madde-32): Sözleşmeli personelin hizmet ilişkisinin sürdüğü dönemde, disiplin ve ceza soruşturmasına bağlı olarak görevden uzaklaştırılmasıdır. Maddede bu konu disiplin hükümleriyle birlikte anılır. - DMK ek geç. m.45 – İntibak işlemlerini yapacak mercii (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/657-sayili-devlet-memurlari-kanunu/ek-gecici-madde-45): Sözleşmeli personelin disiplinine aykırı fiil ve hallerinin gerçekleşmesi durumunda uygulanabilen, disiplin işlemiyle birlikte yürütülen önlem niteliğindeki uygulamadır. - DMK ek geç. m.56 (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/657-sayili-devlet-memurlari-kanunu/ek-gecici-madde-56): Sözleşmeli personelin disiplinle ilgili fiil ve hallerin gerçekleşmesi durumunda çalıştığı görevden ayrılmasıdır. Madde bu durumda disiplin cezası ve usulüne ilişkin Devlet memurlarına ait hükümlerin uygulanacağını öngörür. - DMK ek geç. m.58 (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/657-sayili-devlet-memurlari-kanunu/ek-gecici-madde-58): Memurun görevinden geçici olarak uzaklaştırılmasıdır ve maddenin uygulanmasının ön koşuludur. Uzaklaştırılan memur, bu süre içinde görevini yapmaz. ### Memurlar ve Diğer Kamu Görevlileri ile İlgili Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun Hükmünde Kararname - Memurlar ve Diğer Kamu Görevlileri ile İlgili Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun Hükmünde Kararname m.1 (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/243-sayili-memurlar-ve-diger-kamu-gorevlileri-ile-ilgili-bazi-kanunlarda-degisiklik-yapilmasi/madde-1): Sözleşmeli personelin disiplin soruşturması veya yargılaması sürerken görevinden geçici olarak uzaklaştırılması işlemidir; maddede kavramın kapsamı ayrıca tanımlanmamıştır. - Memurlar ve Diğer Kamu Görevlileri ile İlgili Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun Hükmünde Kararname m.6 (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/243-sayili-memurlar-ve-diger-kamu-gorevlileri-ile-ilgili-bazi-kanunlarda-degisiklik-yapilmasi/madde-6): Sözleşmeli personelin disiplinine aykırı fiil ve hallerin gerçekleşmesi durumunda başvurulan geçici uzaklaştırma tedbiridir. Maddede yalnızca bu tedbirin varlığından söz edilir; ayrıntısı metinde yoktur. ### Memurlar ve Diğer Kamu Görevlileri ve Kamu Kurum ve Kuruluşları ile İlgili Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun Hükmünde Kararname - Memurlar ve Diğer Kamu Görevlileri ve Kamu Kurum ve Kuruluşları ile İlgili Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun Hükmünde Kararname m.6 (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/281-sayili-memurlar-ve-diger-kamu-gorevlileri-ve-kamu-kurum-ve-kuruluslari-ile-ilgili-bazi/madde-6): Sözleşmeli personelin disiplin soruşturması veya disiplin sürecinde görevinden geçici olarak ayrılmasıdır. Disiplinle ilgili fiil ve hâllerin gerçekleşmesi durumunda uygulanır. - Memurlar ve Diğer Kamu Görevlileri ve Kamu Kurum ve Kuruluşları ile İlgili Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun Hükmünde Kararname m.8 (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/281-sayili-memurlar-ve-diger-kamu-gorevlileri-ve-kamu-kurum-ve-kuruluslari-ile-ilgili-bazi/madde-8): Sözleşmeli personelin disiplinle ilgili fiil ve hallerinin gerçekleşmesi üzerine görevinden geçici olarak uzaklaştırılması işlemidir. Maddenin metni bu işlemin koşullarını ayrıntılı düzenlemez, yalnızca disiplin hükümleriyle bağlantısını kurar. ### Memurlar ve Diğer Kamu Görevlileri ile İlgili Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Hükmünde Kararname - Memurlar ve Diğer Kamu Görevlileri ile İlgili Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Hükmünde Kararname m.6 (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/318-sayili-memurlar-ve-diger-kamu-gorevlileri-ile-ilgili-bazi-kanunlarda-degisiklik-yapilmasina/madde-6): Sözleşmeli personelin disiplinle ilgili fiil ve hallerinin gerçekleşmesi durumunda geçici olarak görevinden ayrılmasıdır. Madde bu konuda usul ayrıntısı vermez, yalnızca görevden uzaklaştırılmanın disiplin hükümleriyle bağlantısını kurar. - Memurlar ve Diğer Kamu Görevlileri ile İlgili Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Hükmünde Kararname m.7 (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/318-sayili-memurlar-ve-diger-kamu-gorevlileri-ile-ilgili-bazi-kanunlarda-degisiklik-yapilmasina/madde-7): Sözleşmeli personelin disiplinine aykırı fiil ve hâllerin gerçekleşmesi durumunda, soruşturma sürecinde geçici olarak görevinden uzaklaştırılmasıdır. ### Memurlar ve Diğer Kamu Görevlileri ile İlgili Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Hükmünde Kararname - Memurlar ve Diğer Kamu Görevlileri ile İlgili Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Hükmünde Kararname m.8 (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/527-sayili-memurlar-ve-diger-kamu-gorevlileri-ile-ilgili-bazi-kanun-ve-kanun-hukmunde/madde-8): Sözleşmeli personelin disiplinine aykırı fiil ve hâllerin gerçekleşmesi durumunda başvurulan geçici uzaklaştırma işlemidir. Madde metninde, bu işlemin disiplin cezası ile ayrı bir yaptırım olarak ele alındığı görülür. - Memurlar ve Diğer Kamu Görevlileri ile İlgili Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Hükmünde Kararname m.29 (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/527-sayili-memurlar-ve-diger-kamu-gorevlileri-ile-ilgili-bazi-kanun-ve-kanun-hukmunde/madde-29): Sözleşmeli personelin disiplinine aykırı fiil ve hallerin gerçekleşmesi durumunda uygulanan geçici ayrılma işlemidir. Maddede yalnızca bu bağlamda anılır, ayrıntısı düzenlenmemiştir. ### Hakimler ve Savcılar Kanunu - Hakimler ve Savcılar Kanunu m.77 – Görevden uzaklaştırma (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2802-sayili-hakimler-ve-savcilar-kanunu/madde-77): Hakkında soruşturma yapılan hâkim veya savcının görevden geçici olarak uzaklaştırılmasıdır. Ceza yaptırımı değil, soruşturmanın sağlıklı yürümesi için alınan bir tedbirdir. - Hakimler ve Savcılar Kanunu m.78 – Görevden uzaklaştırılanların hakları (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2802-sayili-hakimler-ve-savcilar-kanunu/madde-78): Hâkim veya savcının görevi başında kalmasında sakınca görülmesi hâlinde uygulanan geçici bir tedbirdir. Maddenin uygulanabilmesi için bu tedbirin alınmış olması gerekir. ### Kamu İktisadi Teşebbüsleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname - Kamu İktisadi Teşebbüsleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname m.48 – Yurt Dışında Görevlendirme (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/233-sayili-kamu-iktisadi-tesebbusleri-hakkinda-kanun-hukmunde-kararname/madde-48): Sözleşmeli personelin disiplinle ilgili fiil ve hallerinin gerçekleşmesi durumunda uygulanabilen, maddede adı geçen geçici tedbirdir. ### Memurlar ve Diğer Kamu Görevlileri ile İlgili Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun Hükmünde Kararname - Memurlar ve Diğer Kamu Görevlileri ile İlgili Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun Hükmünde Kararname m.6 (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/241-sayili-memurlar-ve-diger-kamu-gorevlileri-ile-ilgili-bazi-kanunlarda-degisiklik-yapilmasi/madde-6): Sözleşmeli personelin disiplinle ilgili fiil ve hallerinin gerçekleşmesi durumunda, soruşturma sürecinde görevinden geçici olarak uzaklaştırılmasıdır. Bu maddede yalnızca anılmakta, ayrıntısı başka hükümlere bırakılmaktadır. ## Karıştırılan kavramlar - **Görevden uzaklaştırma / disiplin cezası olarak görevden uzaklaştırma** (399 s. K. m.51): Bu madde ve 53. madde kapsamında alınan görevden uzaklaştırma, ihtiyati bir tedbirdir ve sonucu henüz belli olmayan bir süreci güvence altına alır. Disiplin cezası ise soruşturma sonucunda verilen ve personelin kusuruna bağlanan bir yaptırımdır. Tedbir bir ceza olmadığından, soruşturma sonunda cezaya gerek kalmazsa tedbir kaldırılır ve personelin hakkı yeniden doğar (m.142). - **Ceza kovuşturması nedeniyle / disiplin soruşturması nedeniyle görevden uzaklaştırma** (DMK m.140): Bu madde, mahkemelerce yürütülen cezai kovuşturmaya dayanan tedbiri düzenler. Disiplin soruşturmasına dayanan tedbir 137. maddenin ve 145. maddenin konusudur; bir disiplin soruşturmasının açılmış olması gerekir. Ceza kovuşturması nedeniyle alınan tedbirin süresi disiplin tedbirindeki gibi üç ayla sınırlı değildir; yetkili amir her iki ayda bir durumu inceleyerek görevine dönüp dönmemesi hakkında karar verir (m.145). - **Tutukluluk-gözaltı / görevden uzaklaştırma** (DMK m.141): Görevden uzaklaştırılan memur, bu tedbirin nedeni ne olursa olsun, göreve dönmeden aylığının üçte ikisini alır. Tutuklanan veya gözaltına alınan memur için ise ödeme, görevden uzaklaştırılmış olmasına bağlı değildir; suç ile tutukluluk ya da gözaltı durumu yeterlidir. Her iki halde de ödeme oranı aynıdır (üçte iki); ancak ödemenin dayandığı olay farklıdır. - **Görevden uzaklaştırma tedbiri / 143. maddedeki haller** (DMK m.141): Maddenin birinci fıkrası, tedbir süresince üçte iki ödemeyi düzenler. İkinci fıkra, 143. maddede sayılan haller gerçekleştiğinde kesilmiş üçte birin ödenmesini ve kademe hesabını düzenler. Kesinti ile geri ödeme arasındaki farkı belirler; 143. maddedeki hallerin varlığı ikinci fıkranın koşuludur. - **Silah altına alınma öncesi kadro kaldırılması / Silah altına alınma öncesi görevden uzaklaştırma** (DMK m.186): Kadrosu kaldırılan memur, memurluk statüsünde kalır ancak kadrosuz kalmıştır. Görevden uzaklaştırılan memur, görevden geçici olarak ayrılmıştır. Her iki durumda da madde aynı şekilde uygulanır; maddenin metninde iki hal arasında ayrım yapılmamıştır. - **Görevden uzaklaştırma / Geçici yetki ile görevlendirme** (2802 s. K. m.77): Hâkim veya savcının görevden tamamen uzaklaştırılmasıdır. Hâkim veya savcının soruşturma sonuçlanana kadar başka bir yargı çevresinde geçici yetkiyle görevlendirilmesidir. Madde iki tedbiri ayrı ayrı sayar. Hangisinin uygulanacağı kurulun takdirine bırakılmıştır; görevden uzaklaştırma daha ağır bir tedbirdir. ## Örnek kararlar - İdare Dava Daireleri Kurulu, 2023/31 E., 2023/36 K., 12.10.2023 — ilgili: DMK m.137, DMK m.139, DMK m.140, DMK m.141, DMK m.145 - İkinci Bölüm, 2018/25425 E., 27.11.2024 — ilgili: DMK m.137, DMK m.138, DMK m.140 - 2018/137 E., 2022/86 K., 30.06.2022 — ilgili: DMK m.139, DMK m.145 ## İlgili terimler [Sözleşmeli personel](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/sozlesmeli-personel) · [Kademe ilerlemesinin durdurulması ve üstü ceza](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/kademe-ilerlemesinin-durdurulmasi-ve-ustu-ceza) · [Kademe ilerlemesinin durdurulması ve üstü cezalar](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/kademe-ilerlemesinin-durdurulmasi-ve-ustu-cezalar) · [Üstü ceza](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/ustu-ceza) · [Yetkili amir](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/yetkili-amir) · [Atamaya yetkili amir](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/atamaya-yetkili-amir) · [Disiplin kurulu kararı](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/disiplin-kurulu-karari) · [Ceza kovuşturması](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/ceza-kovusturmasi) --- Hukuki tavsiye değildir. Güncel kanun metni için madde bağlantılarına bakın.