---
title: "Gündelik nedir?"
source: "https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/gundelik"
publisher: "Hukuksal Eğitim"
language: "tr"
type: "DefinedTerm"
updated: "2026-10-21"
---

# Gündelik

**Kısaca:** Gündelik, 9 kanunda 12 maddede geçen bir kavramdır; anlamı bağlama göre değişir.

- İYUK m.59 · yol giderleri, tazminat ve gündelikler: Görevlendirilen kişinin görevde geçen günler için aldığı, net aylık tutarın belirli bir oranında hesaplanan ödemedir. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2577-sayili-idari-yargilama-usulu-kanunu/madde-59)
- DMK m.177 · yolluk giderleri ve gündelikleri: Görev yeri dışında geçici olarak bulunulan günler için ödenen günlük karşılık. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/657-sayili-devlet-memurlari-kanunu/madde-177)
- SGGSSK m.65 · yol gideri, gündelik ve refakatçi giderleri: Sevk ve tedavi süresince hastaya ve refakatçiye ödenen günlük harcama tutarıdır. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5510-sayili-sosyal-sigortalar-ve-genel-saglik-sigortasi-kanunu/madde-65)

## Kanunda nerede geçiyor

### Harcırah Kanunu
- Harcırah Kanunu m.39 – Memuriyet mahalli dışına gönderilenlerin gündeliği (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6245-sayili-harcirah-kanunu/madde-39#f1): Geçici görevde bulunan memura, yemek ve konaklama giderlerini karşılamak üzere ödenen günlük ödemedir. Madde, gündeliğin tamamının ya da üçte bir veya üçte iki oranında bir kısmının ödenmesini öngörür.
- Harcırah Kanunu m.42 – Geçici görev gündeliğinin verilebileceği azami süre (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6245-sayili-harcirah-kanunu/madde-42#f1): Geçici görevliye, görev süresince harcamalarını karşılamak üzere Kanuna göre ödenen günlük tutardır. Maddede tam ya da üçte ikisi oranında ödenir.
- Harcırah Kanunu m.49 – Seyyar olarak vazife gören memur ve hizmetliler (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6245-sayili-harcirah-kanunu/madde-49#f1): Gezici görev yapılan günler için, memurun aylık veya kadro derecesine göre hak kazandığı yurtiçi gündelik tutarıdır. Madde bu tutarın üçte birinin tazminat olarak verilmesini öngörür.

### Devlet Memurları Kanunu
- DMK m.147 – Deyimler (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/657-sayili-devlet-memurlari-kanunu/madde-147#f4): 4 üncü maddenin (C) ve (D) bentleri gereğince çalıştırılan personele ödenen paradır. Sürekli kadro karşılığı olmayan, geçici niteliklı çalıştırmalarda ödenen ücret türüdür.
- DMK m.177 – Yolluk giderleri ve gündelikleri (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/657-sayili-devlet-memurlari-kanunu/madde-177#f1): Görev yeri dışında geçici olarak bulunulan günler için ödenen günlük karşılık. Madde, gündeliğin özel kanuna göre ödeneceğini söyler; hesabı ve oranı bu maddede yer almaz.

### İdari Yargılama Usulü Kanunu
- İYUK m.59 – Yol giderleri, tazminat ve gündelikler (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2577-sayili-idari-yargilama-usulu-kanunu/madde-59#f1): Görevlendirilen kişinin görevde geçen günler için aldığı, net aylık tutarın belirli bir oranında hesaplanan ödemedir. Maddede oran net aylık tutarın otuzda biri olarak belirlenmiştir.

### Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu
- SGGSSK m.65 – Yol gideri, gündelik ve refakatçi giderleri (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5510-sayili-sosyal-sigortalar-ve-genel-saglik-sigortasi-kanunu/madde-65#f1): Sevk ve tedavi süresince hastaya ve refakatçiye ödenen günlük harcama tutarıdır. Tutarı m.72 uyarınca Fiyatlandırma Komisyonu belirler.

### Gelir Vergisi Kanunu (GVK)
- GVK m.24 – Gider karşılıklarında (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/193-sayili-gelir-vergisi-kanunu-gvk/madde-24#f1-2): Yemek ve konaklama giderlerine karşılık verilen sabit tutarlı ödemedir. Aynı aylık seviyesindeki devlet memurlarına verilen gündelikle ya da devletçe verilen en yüksek gündelik hadle sınırlanır; aşan kısım ücret sayılır.

### Kamu İktisadi Teşebbüsleri Personel Rejiminin Düzenlenmesi ve 233 Sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin Bazı Maddelerinin Yürürlükten Kaldırılmasına Dair Kanun Hükmünde Kararname
- Kamu İktisadi Teşebbüsleri Personel Rejiminin Düzenlenmesi ve 233 Sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin Bazı Maddelerinin Yürürlükten Kaldırılmasına Dair Kanun Hükmünde Kararname m.31 – Harcırah (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/399-sayili-kamu-iktisadi-tesebbusleri-personel-rejiminin-duzenlenmesi-ve-233-sayili-kanun/madde-31#f1): Görevlendirilen personele görev süresince günlük olarak ödenen geçim karşılığıdır. Tutarı, 6245 sayılı Kanun'daki en yüksek Devlet memuru gündeliği tavan alınarak teşebbüs veya bağlı ortaklık yönetim kurulunca belirlenir.

### Yargıtay Kanunu
- Yargıtay Kanunu m.67 – Yol giderleri, tazminatlar ve gündelikler (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2797-sayili-yargitay-kanunu/madde-67#f1): Görevlendirilen kişiye görevde geçen günler için ödenen, yol ve konaklama dışında kalan ödeme türüdür. Madde metninde miktar, ek gösterge dahil brüt aylık tutarların otuzda biri olarak belirlenmiştir.

### Maden Kanunu
- Maden Kanunu m.35 – İnceleme ve denetim giderleri (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/3213-sayili-maden-kanunu/madde-35#f2): Denetim personeline ödenen günlük ödemedir. Miktarı 6245 sayılı Harcırah Kanununa göre hak edilen gündeliğin iki katıdır; Cumhurbaşkanınca üç katına kadar artırılabilir.

## Karıştırılan kavramlar

- **Gerçek yol gideri / Gündelik** (GVK m.24): Gerçek yol giderinin tamamı, ikinci bent uyarınca istisnadır. Gündelik, yemek ve yatma karşılığı olup devlet memuru gündeliği ve devletçe verilen en yüksek hadle sınırlanır. Gerçek yol gideri sınırsız istisna edilirken gündelik üst sınırı aşarsa aradaki fark ücret olarak vergilendirilir.
- **Gündelik / Ders görevi ücreti** (DMK m.147): Gündelik, 4 üncü maddenin (C) ve (D) bentlerine göre çalıştırılan personele ödenir. Ders görevi ücreti, eğitim ve öğretim kurumlarında öğretmenlik veya öğretim üyeliği yapanlara ders saati itibarıyla ödenir. Biri istihdam statüsüne, diğeri görevin niteliğine ve ders saatine bağlıdır; aynı personel için kapsamları çakışsa da ölçüt farklıdır.
- **Gündelik / belgeye dayalı fark** (İYUK m.59): Gündelik, görevde geçen gün sayısına göre sabit bir oranla hesaplanan ödemedir. Belgeye dayalı fark, gündeliğin zorunlu giderleri karşılamaması hâlinde ayrıca ödenen tutardır. Fark yalnız belgelerle ispatlanırsa ödenir ve toplam ödeme gündeliklerin yüzde ellisini geçemez.
- **Üçte bir / üçte iki / tam gündelik** (6245 s. K. m.39): Öğle veya akşam yemeği zamanlarından yalnız birini görev yerinde ya da yolda geçiren memur, bu oranın alt basamağına girer. İki yemek zamanını geçiren memur üçte iki, geceyi de geçiren memur tam gündelik alır. Aynı geçici görevde bile geçirilen süreye göre farklı oran uygulanır; gece geçirilmesi oranı tam gündeliğe çıkarır.
- **Aylık vergi / Gündelik vergi** (GVK m.104): Aylık vergi, yıllık verginin 12'ye bölünmesiyle bulunur. Gündelik vergi, aylık verginin 30'a bölünmesiyle bulunur. Gündelik ücret ödemelerinde vergi, aylık verginin otuzda birine göre hesaplanır.
- **Gündelik ve yurt dışı aylığı / Üçüncü fıkra aylıksız izin** (663 s. K. m.51): İkinci fıkra kapsamında görevlendirilen personele gündelik verilmez; yurt dışı aylığını geçmemek üzere Cumhurbaşkanı kararıyla belirlenen tutarda aylık ödenir. Üçüncü fıkra kapsamında görevlendirilenler çalıştıkları sürede aylıksız izinli sayılır ve bu süre için aylık ödenmez. Aynı personel için iki ayrı mali rejim söz konusu değildir; hangi fıkra kapsamında görevlendirildiği ödeme rejimini belirler. İkinci fıkradaki personelin mali ve sosyal hakları da korunur.

## İlgili konular

- Çeşitli hükümler (İYUK) (İdari Yargılama Usulü): https://www.hukuksalegitim.com/konu/idari-yargilama-usulu/cesitli-hukumler-iyuk
- Kapsamdaki kişiler ve tescili, sağlanan sağlık hizmetleri ve diğer haklar (Sosyal Güvenlik Hukuku): https://www.hukuksalegitim.com/konu/sosyal-guvenlik-hukuku/kapsamdaki-kisiler-ve-tescili-saglanan-saglik-hizmetleri-ve-diger-haklar
- Müteferrik istisnalar ve indirimler (Vergi ve Vergi Usul Hukuku): https://www.hukuksalegitim.com/konu/vergi-ve-vergi-usul-hukuku/muteferrik-istisnalar-ve-indirimler

## Örnek kararlar

- 12. Daire, 2021/7923 E., 2022/736 K., 28.02.2022 — ilgili: 6245 s. K. m.39, 6245 s. K. m.42
- 1988/12 E., 1988/32 K., 28.09.1988 — ilgili: 6245 s. K. m.49
- Hukuk Genel Kurulu, 2016/1881 E., 2021/311 K., 18.03.2021 — ilgili: SGGSSK m.65

## İlgili terimler

[Gerçek yol gideri](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/gercek-yol-gideri) · [Memuriyet mahalli](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/memuriyet-mahalli) · [Zorunlu gider](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/zorunlu-gider) · [Geçici görev](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/gecici-gorev) · [İnceleme ve denetim giderleri](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/inceleme-ve-denetim-giderleri) · [Ara verme](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/ara-verme) · [Sevk](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/sevk) · [Gösterge](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/gosterge)

---
Hukuki tavsiye değildir. Güncel kanun metni için madde bağlantılarına bakın.
