--- title: "Güvenlik soruşturması nedir?" source: "https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/guvenlik-sorusturmasi" publisher: "Hukuksal Eğitim" language: "tr" type: "DefinedTerm" updated: "2026-10-21" --- # Güvenlik soruşturması **Kısaca:** Güvenlik soruşturması, 6 kanunda 10 maddede geçen bir kavramdır; anlamı bağlama göre değişir. - 7315 s. K. m.12 · yönetmelik: Kişinin güvenlik yönünden uygunluğunu araştıran ve kamu hizmetine ilişkin güvenlik değerlendirmesinin temelini oluşturan inceleme işlemidir. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/7315-sayili-guvenlik-sorusturmasi-ve-arsiv-arastirmasi-kanunu/madde-12) - 2802 s. K. ek m.1: Kişinin kamu görevine uygunluğu bakımından güvenlik açısından bir değerlendirme yapılması işlemidir. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2802-sayili-hakimler-ve-savcilar-kanunu/ek-madde-1) - 4678 s. K. m.8 · kaynak: Adayın güvenlik yönünden incelenmesidir ve sonucunun olumlu olması genel nitelikler arasında sayılmıştır. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/4678-sayili-turk-silahli-kuvvetlerinde-istihdam-edilecek-sozlesmeli-subay-ve-astsubaylar/madde-8) ## Kanunda nerede geçiyor ### Güvenlik Soruşturması ve Arşiv Araştırması Kanunu - Güvenlik Soruşturması ve Arşiv Araştırması Kanunu m.1 – Amaç ve kapsam (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/7315-sayili-guvenlik-sorusturmasi-ve-arsiv-arastirmasi-kanunu/madde-1#f1): Kişinin kamu hizmetine girişi veya kamu görevinin sürdürülmesi bakımından güvenlik yönünden değerlendirilmesi amacıyla yapılan inceleme olarak kanunun ilgili hükümlerinde tanımlanır. Bu maddede yalnızca kanunun konusu olarak anılır. - Güvenlik Soruşturması ve Arşiv Araştırması Kanunu m.3 – Hakkında güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması yapılacaklar (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/7315-sayili-guvenlik-sorusturmasi-ve-arsiv-arastirmasi-kanunu/madde-3#f2): Kişinin güvenilirliğinin belirlenmesi amacıyla yürütülen soruşturmadır. Madde, bu soruşturmanın arşiv araştırmasıyla birlikte hangi görevlerde yapılacağını belirler. - Güvenlik Soruşturması ve Arşiv Araştırması Kanunu m.5 – Güvenlik soruşturması (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/7315-sayili-guvenlik-sorusturmasi-ve-arsiv-arastirmasi-kanunu/madde-5#f1): Arşiv araştırmasındaki hususlara ek olarak m.5'te sayılan üç konuda kişinin tespit edilmesi işlemidir. Yalnızca kayıt taramasıyla yetinilmez, kişinin görevine yansıyacak hususlar yerinde araştırılır. - Güvenlik Soruşturması ve Arşiv Araştırması Kanunu m.6 – Güvenlik soruşturması ve arşiv araştırmasını yapacak birimler (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/7315-sayili-guvenlik-sorusturmasi-ve-arsiv-arastirmasi-kanunu/madde-6#f1): Kamu görevine girecek veya görevinde bulunan kişiler hakkında, görevin gereklerine uygunluğu bakımından yapılan inceleme olarak anlaşılır. Bu maddenin ayrıntılı kapsamı kanunun ilgili maddelerinde belirlenir. - Güvenlik Soruşturması ve Arşiv Araştırması Kanunu m.12 – Yönetmelik (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/7315-sayili-guvenlik-sorusturmasi-ve-arsiv-arastirmasi-kanunu/madde-12#f1): Kişinin güvenlik yönünden uygunluğunu araştıran ve kamu hizmetine ilişkin güvenlik değerlendirmesinin temelini oluşturan inceleme işlemidir. Bu maddede yalnızca yönetmelikle düzenlenmesi öngörülen usul ve esasları anılmıştır. ### Hakimler ve Savcılar Kanunu - Hakimler ve Savcılar Kanunu ek m.1 (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2802-sayili-hakimler-ve-savcilar-kanunu/ek-madde-1#f1): Kişinin kamu görevine uygunluğu bakımından güvenlik açısından bir değerlendirme yapılması işlemidir. Bu madde bakımından yapılması zorunlu olan bir ön kontrol niteliğindedir. ### Türk Silahlı Kuvvetlerinde İstihdam Edilecek Sözleşmeli Subay ve Astsubaylar Hakkında Kanun - Türk Silahlı Kuvvetlerinde İstihdam Edilecek Sözleşmeli Subay ve Astsubaylar Hakkında Kanun m.8 – Kaynak (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/4678-sayili-turk-silahli-kuvvetlerinde-istihdam-edilecek-sozlesmeli-subay-ve-astsubaylar/madde-8#f5-f): Adayın güvenlik yönünden incelenmesidir ve sonucunun olumlu olması genel nitelikler arasında sayılmıştır. Olumlu sonuçlanması, başvuranın atanma şartlarından biridir. ### Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanun - Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanun m.10 – Özel güvenlik görevlilerinde aranacak şartlar (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5188-sayili-ozel-guvenlik-hizmetlerine-dair-kanun/madde-10#f1-h): Madde m.10/h uyarınca özel güvenlik görevlisi adayı için sonucunun olumlu olması gereken bir ön şarttır. Soruşturmanın usulü bu maddede düzenlenmez; ilgili yönetmeliğe bırakılmıştır. ### Sözleşmeli Erbaş ve Er Kanunu - Sözleşmeli Erbaş ve Er Kanunu m.6 – Sözleşmenin idarece feshi (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6191-sayili-sozlesmeli-erbas-ve-er-kanunu/madde-6#f1-d): Hem adaylar hem sözleşmeli erbaş ve erler bakımından, sonucu olumsuz olduğunda fesih nedeni olan soruşturmadır. Olumsuz sonuç hem ön sözleşmede hem sözleşme süresi içinde fesih sebebi sayılır. ### Olağanüstü Hal Kapsamında Bazı Düzenlemeler Yapılması Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin Değiştirilerek Kabul Edilmesine Dair Kanun - Olağanüstü Hal Kapsamında Bazı Düzenlemeler Yapılması Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin Değiştirilerek Kabul Edilmesine Dair Kanun m.67 (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/7072-sayili-olaganustu-hal-kapsaminda-bazi-duzenlemeler-yapilmasi-hakkinda-kanun-hukmunde/madde-67): Kişinin özel güvenlik hizmetinde çalışabilmesi için kamu kurum ve kuruluşları aracılığıyla hakkında yapılan, geçmişine ve güvenilirliğine ilişkin inceleme faaliyetidir. Madde metninde sonucu olumsuz çıkan kişinin istihdamının engellendiği kabul edilir. ## Karıştırılan kavramlar - **Arşiv araştırması / Güvenlik soruşturması** (7315 s. K. m.3): Arşiv araştırması, kamu görevine girecek herkes hakkında, statü ve çalıştırma şekline bakılmaksızın yapılır. Güvenlik soruşturması, yalnızca ikinci fıkrada sayılan görevler bakımından yapılır. Her atamada arşiv araştırması zorunludur; güvenlik soruşturması ise ikinci fıkradaki görevlerle sınırlıdır. - **Arşiv araştırması / Güvenlik soruşturması (m.5)** (7315 s. K. m.5): Arşiv araştırması, mevcut kayıtlar üzerinden yapılan ve kişinin geçmişine ilişkin sicil ve kayıtların taranmasıdır. Güvenlik soruşturması, arşiv araştırmasındaki hususlara ek olarak m.5'te sayılan üç konuda kişinin yerinde araştırılmasıdır. m.5 uyarınca soruşturma kapsamı arşiv araştırmasının kapsamını aşar; m.5 kapsamındaki üç konu ancak güvenlik soruşturmasında araştırılabilir. - **Güvenlik soruşturması / Arşiv araştırması** (7315 s. K. m.12): Güvenlik soruşturması, kişinin güvenlik yönünden uygunluğunu araştıran incelemedir. Arşiv araştırması, kişinin hakkında kayıtlı bilgi ve belgelerin taranmasıdır. Madde iki işlemi birlikte yetki kapsamına alır; yönetmelik bunların usul ve esaslarını ayrı ayrı düzenleyebilir. - **Güvenlik soruşturması sonucu geldi / gelmedi** (6191 s. K. m.3): Güvenlik soruşturmasının sonucu alındığında, olumlu olması gerekir. Sonucun henüz gelmediği hâllerde arşiv araştırmasının olumlu olması yeterlidir. Sonuç gelmeden arşiv araştırmasının olumlu çıkması, adayın bu bent bakımından niteliğini karşılar. ## Örnek kararlar - 2021/60 E., 2024/200 K., 04.12.2024 — ilgili: 7315 s. K. m.3, 7315 s. K. m.1, 7315 s. K. m.5, 7315 s. K. m.12, 7315 s. K. m.6 - 10. Daire, 2023/217 E., 2025/5100 K., 10.11.2025 — ilgili: 5188 s. K. m.10, 7072 s. K. m.67 - 10. Daire, 2025/3587 E., 2025/4950 K., 03.11.2025 — ilgili: 5188 s. K. m.10, 7072 s. K. m.67 ## İlgili terimler [Arşiv araştırması](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/arsiv-arastirmasi) · [Değerlendirme Komisyonu](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/degerlendirme-komisyonu) · [Üst kademe kamu yöneticisi](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/ust-kademe-kamu-yoneticisi) · [Sicil tam notu](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/sicil-tam-notu) · [İlişiğin kesilmesi](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/ilisigin-kesilmesi) · [Hükmün Açıklanmasının Geri Bırakılması (HAGB)](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/hukmun-aciklanmasinin-geri-birakilmasi-hagb) · [Ön sözleşme](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/on-sozlesme) --- Hukuki tavsiye değildir. Güncel kanun metni için madde bağlantılarına bakın.