--- title: "Hesap pusulası nedir?" source: "https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/hesap-pusulasi" publisher: "Hukuksal Eğitim" language: "tr" type: "DefinedTerm" updated: "2026-10-21" --- # Hesap pusulası **Kısaca:** Hesap pusulası, 3 kanunda 4 maddede geçen bir kavramdır; anlamı bağlama göre değişir. - TBK m.407: Her ödeme döneminde işçiye verilen, ödemenin dökümünü gösteren belgedir. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6098-sayili-turk-borclar-kanunu/madde-407) - İş K. m.52 · yüzdelerin belgelenmesi: Müşteriye verilen ve tutarı gösteren belgedir. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/4857-sayili-is-kanunu/madde-52) - 6552 s. K. m.102: Ücretin hesaplanmasını ve kesintileri gösteren, işverence düzenlenmesi gereken belgedir. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6552-sayili-is-kanunu-ile-bazi-kanun-ve-kanun-hukmunde-kararnamelerde-degisiklik-yapilmasi-ile/madde-102) ## Kanunda nerede geçiyor ### İş Kanunu - İş K. m.52 – Yüzdelerin belgelenmesi (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/4857-sayili-is-kanunu/madde-52#f1): Müşteriye verilen ve tutarı gösteren belgedir. Bu maddede her hesap pusulasının genel toplamı, yüzde ücretlerinin hesaplandığı kaynak belge olarak anılır. - İş K. m.102 – Ücret ile ilgili hükümlere aykırılık (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/4857-sayili-is-kanunu/madde-102#f1-b): 37. maddede öngörülen, ödemenin hangi dönem ve kalemlere ilişkin olduğunu ve yapılan kesintileri gösteren, imzalı veya işyeri işaretli belgedir. Yalnız ödemenin yapılması yeterli değildir; belgenin düzenlenmesi gerekir. ### Türk Borçlar Kanunu - TBK m.407 (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6098-sayili-turk-borclar-kanunu/madde-407#f1): Her ödeme döneminde işçiye verilen, ödemenin dökümünü gösteren belgedir. Maddede her ödeme döneminde verilmesi zorunlu tutulmuştur. ### İş Kanunu ile Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılması ile Bazı Alacakların Yeniden Yapılandırılmasına Dair Kanun - İş Kanunu ile Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılması ile Bazı Alacakların Yeniden Yapılandırılmasına Dair Kanun m.102 (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6552-sayili-is-kanunu-ile-bazi-kanun-ve-kanun-hukmunde-kararnamelerde-degisiklik-yapilmasi-ile/madde-102): Ücretin hesaplanmasını ve kesintileri gösteren, işverence düzenlenmesi gereken belgedir. Düzenlenmemesi (b) bendi kapsamında yaptırım gerektirir. ## Karıştırılan kavramlar - **Hesap pusulası genel toplamı / ayrı tutulan yüzde tutarları** (İş K. m.52): Belge, her bir hesap pusulasının toplam tutarını gösterir ve yüzde toplamının kaynağını müşteri faturalarına bağlar. Ayrı şekillerde alınan paralar, hesap pusulasına eklenmeyen tutarlar ve doğrudan müşterinin bıraktığı paralar bu genel toplama doğrudan yansımayabilir. Belge yalnız hesap pusulası toplamlarını kapsar; müşteriden doğrudan alınan paraların dağıtımı ayrıca 51. maddenin belgelenme yükümlülüğüne bağlıdır. - **Ücretin ödenmemesi / Hesap pusulası veya ücret kesintisi aykırılığı** (İş K. m.102): (a) bendi, ücretin ve asgari ücretin ödenmesi ile banka hesabı yükümlülüğüne aykırılığı kapsar. Ölçüt, ödeme yükümünün yerine getirilip getirilmediğidir. (b) bendi, ödeme usulünün belgelendirilmesi ve ücret kesintisine ilişkin kuralların ihlalini kapsar. Ölçüt, ödeme yapılıp yapılmadığı değil, belgeleme ve kesinti kurallarına uyulup uyulmadığıdır. İki bentte farklı tutar uygulanır: (a) bendinde her işçi ve her ay için yüzyirmibeş Türk Lirası, (b) bendinde ise işveren veya işveren vekili başına dörtyüzelli Türk Lirası idari para cezası öngörülmüştür; güncel tutarlar uygulanan parasal sınırdan alınmalıdır. - **Ücret ödeme yükümlülüğü / Ücret kesme ve hesap pusulası yükümlülüğü** (6552 s. K. m.102): Birinci fıkra (a) bendi, ücretin ve belirli ödemelerin süresinde ve eksiksiz ödenmesini, asgari ücretin ödenmesini ve zorunlu banka hesabına ödemeyi kapsar. İkinci fıkra (b) bendi, hesap pusulası düzenlenmesini, ücret kesme cezasına ilişkin kuralların ve kesinti bildiriminin yerine getirilmesini kapsar. Her iki bentte de aykırılık halinde ayrı idari para cezası doğar; ceza miktarı ve birim (işçi veya ay başına) bentlere göre değişir. ## İlgili konular - İşçinin borçları (Borçlar Hukuku Özel Hükümler): https://www.hukuksalegitim.com/konu/borclar-hukuku-ozel-hukumler/iscinin-borclari - İdari ceza hükümleri (İş Hukuku): https://www.hukuksalegitim.com/konu/is-hukuku/idari-ceza-hukumleri - Olağanüstü hallerde fazla çalışma (İş Hukuku): https://www.hukuksalegitim.com/konu/is-hukuku/olaganustu-hallerde-fazla-calisma ## Örnek kararlar - Hukuk Genel Kurulu, 2023/397 E., 2023/1163 K., 29.11.2023 — ilgili: İş K. m.52 ## İlgili terimler [Ücret kesme cezası](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/ucret-kesme-cezasi) · [Serbest zaman](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/serbest-zaman) · [Yüzde usulü](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/yuzde-usulu) · [Asgari ücret](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/asgari-ucret) · [Takas](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/takas) · [İstihkak](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/istihkak) · [Temsilci](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/temsilci) · [İdari para cezası](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/idari-para-cezasi) --- Hukuki tavsiye değildir. Güncel kanun metni için madde bağlantılarına bakın.