---
title: "İhtiyari organlar nedir?"
source: "https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/ihtiyari-organlar"
publisher: "Hukuksal Eğitim"
language: "tr"
type: "DefinedTerm"
updated: "2026-10-21"
---

# İhtiyari organlar

Diğer yazımlar: İhtiyari organ

**Kısaca:** Dernek tüzüğünde ya da yetkili organ kararıyla, zorunlu organlara ek olarak kurulabilen organlardır. Kurulup kurulmayacağı ve sayısı derneğin ihtiyacına ve tüzüğüne bağlıdır. (TMK m.72)

## Kanunda nerede geçiyor

### Türk Medeni Kanunu
- TMK m.72 – I. Genel olarak (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/4721-sayili-turk-medeni-kanunu/madde-72): Dernek tüzüğünde ya da yetkili organ kararıyla, zorunlu organlara ek olarak kurulabilen organlardır. Kurulup kurulmayacağı ve sayısı derneğin ihtiyacına ve tüzüğüne bağlıdır.

### Spor Kulüpleri ve Spor Federasyonları Kanunu
- Spor Kulüpleri ve Spor Federasyonları Kanunu m.5 – Spor kulüplerinin organları (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/7405-sayili-spor-kulupleri-ve-spor-federasyonlari-kanunu/madde-5): Kulübün amacına uygun olarak kanunun örneklerle saydığı disiplin, divan, bilim ve sağlık, eğitim, mali, sicil, basın ve halkla ilişkiler gibi alanlarda oluşturabileceği ek organlardır. Bunlar zorunlu organların yerine geçemez.

## Karıştırılan kavramlar

- **Zorunlu organ / İhtiyari organ** (TMK m.72): Genel kurul, yönetim kurulu ve denetim kurulu kanundan doğan zorunlu organlardır; derneğin varlığı için gerekli olup tüzükte yer almasalar bile bulunmaları gerekir. İhtiyari organ, derneğin tüzüğü ya da yetkili organ kararıyla kurulabilen, kanunda zorunlu tutulmayan organdır. Zorunlu organların görev ve yetkileri devredilemez; ihtiyari organın görev ve yetkileri ise tüzükte belirlenir ve daha esnektir.
- **Zorunlu organ / genel kurul dışı ihtiyari organ** (4688 s. K. m.8): Dört zorunlu organ, kuruluşun varlığı için kurulması şart olan organlardır ve tüzükte ayrıca öngörülmese de bulunmalıdır. Ek organlar ise kuruluşun ihtiyacına göre kurulabilir ve yalnız tüzükte öngörülmesi hâlinde oluşturulabilir. Ek organ kurulması kuruluşun takdirinde olsa da tüzük hükmü aranır; zorunlu organların kurulmaması ise kanuna aykırılık doğurur.

## İlgili konular

- Sona ermesi ve organlar (Medeni Hukuk): https://www.hukuksalegitim.com/konu/medeni-hukuk/sona-ermesi-ve-organlar

## İlgili terimler

[Zorunlu organ](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/zorunlu-organ) · [Kendiliğinden sona erme](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/kendiliginden-sona-erme)

---
Hukuki tavsiye değildir. Güncel kanun metni için madde bağlantılarına bakın.