--- title: "İhya nedir?" source: "https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/ihya" publisher: "Hukuksal Eğitim" language: "tr" type: "DefinedTerm" updated: "2026-10-21" --- # İhya **Kısaca:** İhya, 6 kanunda 12 maddede geçen bir kavramdır; anlamı bağlama göre değişir. - Anayasa m.170 · orman köylüsünün korunması: Devletin eliyle, verimsiz veya kullanılmaz durumdaki yerin tarıma ya da yerleşmeye elverişli hale getirilmesidir. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/1982-anayasasi/madde-170) - SGGSSK geç. m.5 · toptan ödeme ve ihya geçiş hükümleri: Toptan ödeme ile tasfiye edilmiş hizmetlerin sigortalılık süresi olarak yeniden geçerli hale getirilmesidir. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5510-sayili-sosyal-sigortalar-ve-genel-saglik-sigortasi-kanunu/gecici-madde-5) - TTK geç. m.7: Ticaret sicilinden kaydı silinen şirket veya kooperatifin, alacaklılarının veya hukuki menfaati bulunanların haklı sebeple mahkemeye başvurarak yeniden diriltilmesidir. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6102-sayili-turk-ticaret-kanunu/gecici-madde-7) ## Kanunda nerede geçiyor ### Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu - SGGSSK m.36 – Ölüme bağlı toptan ödeme ve ihya (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5510-sayili-sosyal-sigortalar-ve-genel-saglik-sigortasi-kanunu/madde-36#f4): Toptan ödeme ile tasfiye edilmiş prim sürelerinin, borçlanma, yurt dışı hizmetlerin birleştirilmesi veya sonradan hizmet tespiti yoluyla yeniden kazanılarak ölüm sigortası yönünden tekrar değerlendirilmesidir. Hak sahiplerinin yazılı isteği üzerine 31. maddenin ikinci fıkrasına göre yapılır. - SGGSSK geç. m.5 – Toptan ödeme ve ihya geçiş hükümleri (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5510-sayili-sosyal-sigortalar-ve-genel-saglik-sigortasi-kanunu/gecici-madde-5#f2): Toptan ödeme ile tasfiye edilmiş hizmetlerin sigortalılık süresi olarak yeniden geçerli hale getirilmesidir. İhya, madde metninde 31, 36 ve 41. maddelere göre yapılan bir işlemdir. - SGGSSK geç. m.23 – Sosyal güvenlik prim yapılandırılması bozulanlara ilişkin hükümler (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5510-sayili-sosyal-sigortalar-ve-genel-saglik-sigortasi-kanunu/gecici-madde-23#f2): Bozulmuş olan yeniden yapılandırma anlaşmasının, başvuru tarihi ve taksitlendirme süresi dikkate alınarak yeniden yürürlüğe sokulmasıdır. İhya için maddede belirtilen iki aylık başvuru süresi içinde Kuruma yazılı başvuru yapılması gerekir. - SGGSSK geç. m.63 (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5510-sayili-sosyal-sigortalar-ve-genel-saglik-sigortasi-kanunu/gecici-madde-63#f2): Durdurulan sürelerin, talep tarihinde 80. maddenin ikinci fıkrasına göre belirlenen prime esas kazanç üzerinden hesaplanan borcun ödenmesiyle yeniden sigortalılık süresi sayılması işlemidir. Kanun bu hesabın ölçüsünü 80. maddeye bağlar. - SGGSSK geç. m.76 (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5510-sayili-sosyal-sigortalar-ve-genel-saglik-sigortasi-kanunu/gecici-madde-76#f2): Durdurulan sigortalılık sürelerinin, talep tarihinde 80. maddenin ikinci fıkrasına göre belirlenen prime esas kazanç üzerinden hesaplanan borcun tebliğinden itibaren üç ay içinde tamamen ödenmesiyle yeniden sigortalılık süresi sayılmasıdır. - SGGSSK geç. m.83 (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5510-sayili-sosyal-sigortalar-ve-genel-saglik-sigortasi-kanunu/gecici-madde-83#f2): Durdurulan sigortalılık sürelerinin, talep üzerine hesaplanan borcun tebliğden itibaren üç ay içinde tamamen ödenmesiyle yeniden sigortalılık süresi sayılması işlemidir. İhya borcu, talep tarihinde 80. maddenin ikinci fıkrasına göre belirlenecek prime esas kazanç tutarı üzerinden hesaplanır. - SGGSSK geç. m.84 (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5510-sayili-sosyal-sigortalar-ve-genel-saglik-sigortasi-kanunu/gecici-madde-84#f2): Durdurulmuş sigortalılık sürelerinin, talep üzerine hesaplanan borcun ödenmesiyle yeniden hizmet süresi sayılmasıdır. Borç tutarı, talep tarihinde 80. maddenin ikinci fıkrasına göre belirlenecek prime esas kazanç tutarının %45'i üzerinden hesaplanır. ### Türkiye Cumhuriyeti Anayasası - Anayasa m.170 – B. Orman köylüsünün korunması (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/1982-anayasasi/madde-170#f1): Devletin eliyle, verimsiz veya kullanılmaz durumdaki yerin tarıma ya da yerleşmeye elverişli hale getirilmesidir. Yerin kullanıma kazandırılması amacını taşır. ### Türk Ticaret Kanunu - TTK geç. m.7 (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6102-sayili-turk-ticaret-kanunu/gecici-madde-7): Ticaret sicilinden kaydı silinen şirket veya kooperatifin, alacaklılarının veya hukuki menfaati bulunanların haklı sebeple mahkemeye başvurarak yeniden diriltilmesidir. Başvuru hakkı yalnızca alacaklılar ile hukuki menfaati bulunanlara tanınmıştır. ### Bazı Alacakların Yeniden Yapılandırılması ile Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu ve Diğer Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun - Bazı Alacakların Yeniden Yapılandırılması ile Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu ve Diğer Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun m.16 – Sigortalılık süreleri durdurulanların ihya prim borçları (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6111-sayili-bazi-alacaklarin-yeniden-yapilandirilmasi-ile-sosyal-sigortalar-ve-genel-saglik/madde-16#f1): Prim borcu nedeniyle durdurulmuş sigortalılık sürelerinin yeniden geçerli hâle getirilerek sigortalılık süresi sayılmasıdır. İhya, yalnızca bu maddede öngörülen başvuru ve tam ödeme koşulları yerine geldiğinde gerçekleşir. ### Vergi ve Diğer Bazı Alacakların Yeniden Yapılandırılması ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına İlişkin Kanun - Vergi ve Diğer Bazı Alacakların Yeniden Yapılandırılması ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına İlişkin Kanun m.7 – Kesinleşmiş Sosyal Güvenlik Kurumu alacakları (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/7143-sayili-vergi-ve-diger-bazi-alacaklarin-yeniden-yapilandirilmasi-ile-bazi-kanunlarda/madde-7#f8): Durdurulmuş sigortalılık süresinin yeniden geçerli hale getirilmesidir. Hesaplanan borcun tamamının ilk taksit ödeme süresi içinde ödenmesine bağlıdır. ### Bazı Alacakların Yeniden Yapılandırılması ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına İlişkin Kanun - Bazı Alacakların Yeniden Yapılandırılması ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına İlişkin Kanun m.7 – Kesinleşmiş Sosyal Güvenlik Kurumu alacakları (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/7326-sayili-bazi-alacaklarin-yeniden-yapilandirilmasi-ile-bazi-kanunlarda-degisiklik/madde-7#f8): Durdurulmuş sigortalılık süresinin, borcun ödenmesi ve hesaplanan tutarın belirlenen süre içinde tamamen ödenmesi ile yeniden geçerli hale getirilmesidir. ## Karıştırılan kavramlar - **Orman sınırı dışına çıkarma / ihya ile yerleştirme** (Anayasa m.170): Orman sınırı dışına çıkarma, yerin bilim ve fen ölçütüne göre orman olarak muhafazasında yarar görülmediğinin tespitine bağlıdır. İhya ve yerleştirme, tespit edilen yerin Devlet eliyle ıslah edilip orman içindeki köy halkının yararına tahsis edilmesidir. Önce tespit ve sınır dışına çıkarma, sonra ihya ve tahsis gelir; ikisi aynı işlem değildir. - **Toptan ödeme ile ihya / ihya dışı süreler** (SGGSSK m.36): Toptan ödeme ile tasfiye edilmiş süreler, dördüncü fıkraya göre eklenmiş ve prim gün sayısı tamamlanmışsa ihya edilebilir. Eklenen süreler prim gün sayısını tamamlamıyorsa ihya gerçekleşmez. İhya yapılan süreye ilişkin tutar dahil borçların ödendiği tarihi izleyen ay başından itibaren aylık bağlanmasında dikkate alınır. - **Toptan ödeme / ihya veya borçlanma** (SGGSSK geç. m.5): Toptan ödeme yapılması, hizmetlerin ilk tasfiyesi anlamına gelir ve bu fıkranın birinci cümlesindeki hesap yöntemi uygulanır. Daha önce toptan ödeme yapılarak tasfiye edilmiş hizmetlerin ihyası veya borçlanması, ikinci fıkra kapsamındadır. İhya ve borçlanmada ayrı bir hesap yöntemi uygulanır: yürürlük tarihi itibarıyla eski kanuna göre hesaplanan tutar, yürürlük ile ihya talebi tarihi arasındaki yıllar için güncellenir. - **Ödeme süresi / ihya başvuru süresi** (SGGSSK geç. m.23): İhya için başvuru süresi, Kanunun yürürlüğe girdiği tarihi takip eden iki aylık dönemdir. İhya edilen borçtaki gecikmiş taksitlerin ödeme süresi, başvuru tarihini takip eden altı aylık süredir. İki farklı süre birlikte işler; başvuru süresi kaçırılırsa ihya gerçekleşmez, altı aylık süre ise ödeme yükümlülüğü için geçerlidir. - **Birinci fıkra kapsamı / ikinci fıkra ihya kapsamı** (SGGSSK geç. m.63): Birinci fıkra, ödeme yapılmamış veya yapılandırılmamış olan 12 ay ve daha fazla borçlu sigortalıları kapsar. İkinci fıkra, durdurulmuş sürelerin talep üzerine ihyasını düzenler. Durdurulan sürenin geri alınması ikinci fıkra kapsamında borç ödemesine bağlıdır. - **Yeni düzenlemedeki ihya / Önceki kanunlara göre durdurulanlar** (SGGSSK geç. m.76): Birinci fıkraya göre durdurulanların sürelerinin ihyası, ikinci fıkrada öngörülen talep, borç hesabı ve üç aylık ödeme koşullarına tabidir. Sigortalılıkları önceki kanunlara göre durdurulanlar için de ikinci fıkra hükmü uygulanır. Her iki grupta da ihya aynı koşullara bağlanmıştır; önceki kanun dayanağı tek başına ayrı bir rejim doğurmaz. ## İlgili konular - Mali ve ekonomik hükümler, çeşitli hükümler, son hükümler (Anayasa Hukuku): https://www.hukuksalegitim.com/konu/anayasa-hukuku/mali-ve-ekonomik-hukumler-cesitli-hukumler-son-hukumler - Ölüm aylığının hak sahiplerine paylaştırılması (Sosyal Güvenlik Hukuku): https://www.hukuksalegitim.com/konu/sosyal-guvenlik-hukuku/olum-ayliginin-hak-sahiplerine-paylastirilmasi ## Örnek kararlar - Hukuk Genel Kurulu, 2019/390 E., 2022/8 K., 18.01.2022 — ilgili: 6111 s. K. m.16 - Hukuk Genel Kurulu, 2015/3941 E., 2019/589 K., 21.05.2019 — ilgili: 6111 s. K. m.16 - 10. Hukuk Dairesi, 2024/5776 E., 2024/6467 K., 06.06.2024 — ilgili: 7143 s. K. m.7 ## İlgili terimler [Toptan ödeme](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/toptan-odeme) · [Fer'i alacak](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/feri-alacak) · [Yİ-ÜFE aylık değişim oranları](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/yi-ufe-aylik-degisim-oranlari) · [Artan tutar](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/artan-tutar) · [Güncelleme katsayısı](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/guncelleme-katsayisi) · [Resen silme](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/resen-silme) · [Gecikme faizi](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/gecikme-faizi) · [Borçlanma](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/borclanma) --- Hukuki tavsiye değildir. Güncel kanun metni için madde bağlantılarına bakın.