--- title: "Kamu hizmeti nedir?" source: "https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/kamu-hizmeti" publisher: "Hukuksal Eğitim" language: "tr" type: "DefinedTerm" updated: "2026-10-21" --- # Kamu hizmeti **Kısaca:** Kamu hizmeti, 4 kanunda 4 maddede geçen bir kavramdır; anlamı bağlama göre değişir. - Av. K. m.1 · avukatlığın mahiyeti: Avukatlığın, toplumun hukuki ihtiyaçlarını karşılayan ve adaletin gerçekleşmesine katkı sunan bir hizmet niteliği taşıdığını ifade eden kavramdır. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/1136-sayili-avukatlik-kanunu/madde-1) - 1512 s. K. m.1 · noterlik Mesleği: Kamu gücüyle ya da kamu otoritesi adına, toplumsal ihtiyacı karşılamak üzere yürütülen faaliyettir. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/1512-sayili-noterlik-kanunu/madde-1) - 2860 s. K. m.3 · yardım toplayabilecek olanlar: Hizmetin kamu kurumu tarafından yürütülmesi zorunlu değildir; kuruluşun bu hizmetlerden birini gerçekleştirmesi ya da bu hizmetlere destek olması yeterlidir. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2860-sayili-yardim-toplama-kanunu/madde-3) ## Kanunda nerede geçiyor ### Avukatlık Kanunu - Av. K. m.1 – Avukatlığın mahiyeti (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/1136-sayili-avukatlik-kanunu/madde-1#f1): Avukatlığın, toplumun hukuki ihtiyaçlarını karşılayan ve adaletin gerçekleşmesine katkı sunan bir hizmet niteliği taşıdığını ifade eden kavramdır. Bu nitelik avukatı kamu görevlisi yapmaz; avukat kamu hizmeti sunar ama devlet memuru değildir. ### Noterlik Kanunu - Noterlik Kanunu m.1 – Noterlik Mesleği (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/1512-sayili-noterlik-kanunu/madde-1#f1): Kamu gücüyle ya da kamu otoritesi adına, toplumsal ihtiyacı karşılamak üzere yürütülen faaliyettir. Maddeye göre noterlik hizmeti bu niteliktedir. Noterler Devletten maaş almasa da hizmet kamu hizmeti niteliğini korur. ### Yardım Toplama Kanunu - Yardım Toplama Kanunu m.3 – Yardım toplayabilecek olanlar (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2860-sayili-yardim-toplama-kanunu/madde-3): Kamu yararı amacıyla yürütülen ve maddede yardım toplama amacı olarak sayılan hizmetlerdir. Hizmetin kamu kurumu tarafından yürütülmesi zorunlu değildir; kuruluşun bu hizmetlerden birini gerçekleştirmesi ya da bu hizmetlere destek olması yeterlidir. ### Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli Mali Müşavirlik Kanunu - Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli Mali Müşavirlik Kanunu m.11 – Yemin (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/3568-sayili-serbest-muhasebeci-mali-musavirlik-ve-yeminli-mali-musavirlik-kanunu/madde-11#f2): Yeminin metninde yer alan, yeminli mali müşavirliğin bir kamu hizmeti niteliği taşıdığına ilişkin kabuldür. Bu nitelik, yeminli mali müşavirin bağımsızlık, tarafsızlık ve dürüstlük yükümlülüklerinin dayanağıdır. ## Karıştırılan kavramlar - **Kamu hizmeti / serbest meslek** (Av. K. m.1): Avukatlığın kamu hizmeti yönü, avukatın toplumsal ve yargısal işlevini, adaletin gerçekleşmesine katkısını vurgular. Serbest meslek yönü, avukatın mesleğini bağımsız olarak ve iş sahibiyle sözleşmesel ilişki içinde icra etmesini vurgular. Kamu hizmeti yönü avukatı kamu görevlisi yapmaz; uygulamada kamu hizmeti yönünün ağır bastığı kabul edilen hallerde de avukatlık ücretinin ve sözleşme ilişkisinin niteliği tartışma konusu olmuştur. (Genel Kurul, 2019/19788 E., 05.07.2022) - **Kamu hizmeti niteliği / Kamu görevlisi sıfatı** (1512 s. K. m.1): Kamu hizmeti niteliği, noterlik kurumunun ve hizmetin amacının özelliğidir. Kamu görevlisi sıfatı, noterin kişisel statüsüdür ve madde bunu doğrudan düzenlemez. Madde hizmetin kamusal niteliğini belirler; noterin bu niteliği taşıyıp taşımadığı başka kurallara ve yoruma bağlanır. - **Özel gemi / kamu hizmeti gemisi** (854 s. K. m.12): Özel işverene bağlı gemilerden çıkan gemiadamı, liman reisliği onayından yararlanabilir ve inceleme doğrudan liman reisliğinden istenir. Kamu hizmeti gören idarelere veya kamu yararına yardımcı derneklere bağlı gemilerden çıkan gemiadamı için onay hükmü uygulanmaz. Kamu bağlantılı gemilerde belgenin onayı ve liman reisliği incelemesi yerine ilgili makamlara başvurulur. - **Kamu hizmeti sözleşmesi / Tahkim öngörülen imtiyaz sözleşmesi** (İYUK m.2): Kamu hizmetinin yürütülmesi için yapılan idari sözleşmelerden doğan uyuşmazlıklar idari davaya konu olur. Tahkim yolu öngörülen imtiyaz, şartlaşma ve sözleşmelerden doğan uyuşmazlıklar bu maddenin kapsamı dışında kalır. Tahkim şartı bulunan imtiyaz sözleşmelerinden doğan uyuşmazlıklar idari yargıda dava konusu yapılamaz. - **Kamu hizmeti niteliği taşıyan özel teşebbüs / Kamu hizmeti niteliği taşımayan özel işletme** (Anayasa m.47): Kamu hizmeti niteliği taşıyan özel teşebbüs, kamu yararına hizmet görür ve devletleştirmenin konusu olabilir. Kamu hizmeti niteliği taşımayan özel işletme, devletleştirmenin konusu olamaz. Yalnızca birinci grup devletleştirilebilir. Kamu hizmeti niteliğinin bulunmaması devletleştirme kararını hukuka aykırı kılar. - **Kamu hizmeti binası / Eklenti** (2911 s. K. m.22): Kamu hizmeti görülen bina ve tesisin kendisi yasak yer sayılır. Eklenti, bu bina ve tesise bağlı yer olarak ayrıca sayılmıştır. Hem asıl bina hem de bağlı eklentiler yasak yer kapsamındadır; eklentinin bağlılık ölçütü somut olaya göre belirlenir. ## İlgili konular - Avukatlık ve avukat, avukatlık mesleğine kabul, yasak haller (Avukatlık Hukuku): https://www.hukuksalegitim.com/konu/avukatlik-hukuku/avukatlik-kanunu-avukatlik-meslegine-kabul-ve-yasak-haller ## Örnek kararlar - Ceza Genel Kurulu, 2021/44 E., 2022/790 K., 08.12.2022 — ilgili: Av. K. m.1 - Hukuk Genel Kurulu, 2021/242 E., 2022/1495 K., 10.11.2022 — ilgili: 1512 s. K. m.1 - Hukuk Genel Kurulu, 2019/491 E., 2022/149 K., 17.02.2022 — ilgili: 1512 s. K. m.1 ## İlgili terimler [Serbest meslek](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/serbest-meslek) · [Yardım toplama](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/yardim-toplama) · [Belgelendirme](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/belgelendirme) · [Asliye ticaret mahkemesi](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/asliye-ticaret-mahkemesi) · [Kamu Yararı](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/kamu-yarari) · [Yemin](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/yemin) --- Hukuki tavsiye değildir. Güncel kanun metni için madde bağlantılarına bakın.