--- title: "Kamu payı nedir?" source: "https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/kamu-payi" publisher: "Hukuksal Eğitim" language: "tr" type: "DefinedTerm" updated: "2026-10-21" --- # Kamu payı **Kısaca:** Kamu payı, 5 kanunda 8 maddede geçen bir kavramdır; anlamı bağlama göre değişir. - 4046 s. K. m.21 · iş Kaybı Tazminatı Ödenmesi ve Diğer Hizmetlerin Verilmesi: Kuruluşun sermayesinde devletin sahip olduğu payın oranıdır. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/4046-sayili-ozellestirme-uygulamalari-hakkinda-kanun/madde-21) - 5602 s. K. m.3 · tanımlar: İlgili kurum ve kuruluşların net hasılatı ile at ıslahı faaliyetlerine ilişkin gelirleri hariç, diğer tüm gelirlerinin toplamından her türlü yatırım ve işletme giderlerinin düşülmesiyle kalan tutardır. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5602-sayili-sans-oyunlari-hasilatindan-alinan-vergi-fon-ve-paylarin-duzenlenmesi-hakkinda-kanun/madde-3) - 4603 s. K. m.4: Bankanın sermayesinde kamuya ait payların toplam oranıdır. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/4603-sayili-turkiye-cumhuriyeti-ziraat-bankasi-turkiye-halk-bankasi-anonim-sirketi-ve-turkiye/madde-4) ## Kanuni tanım - **5602 s. K. m.3/1-e** (Şans Oyunları Hasılatından Alınan Vergi, Fon ve Payların Düzenlenmesi Hakkında Kanun): İlgili kurum ve kuruluşların net hasılatı ile at ıslahı faaliyetlerine ilişkin gelirleri hariç olmak üzere, her ne ad altında olursa olsun elde ettikleri diğer gelirler toplamından; her türlü yatırım ve işletme giderleri düşüldükten sonra kalan tutarı,2 — https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5602-sayili-sans-oyunlari-hasilatindan-alinan-vergi-fon-ve-paylarin-duzenlenmesi-hakkinda-kanun/madde-3#f1-e ## Kanunda nerede geçiyor ### Özelleştirme Uygulamaları Hakkında Kanun - Özelleştirme Uygulamaları Hakkında Kanun m.1 – Amaç ve Kapsam (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/4046-sayili-ozellestirme-uygulamalari-hakkinda-kanun/madde-1): Devlet, kamu iktisadi teşebbüsleri, Hazine veya diğer kamu tüzel kişilerinin şirketlerdeki hisse ya da ortaklık payıdır. Maddenin (A) fıkrasının (a), (b), (c) ve (e) bentlerinde özelleştirme konusu olarak sayılır. - Özelleştirme Uygulamaları Hakkında Kanun m.13 – Stratejik Konu ve Kuruluşlar ile İmtiyazlı Hakların Belirlenmesi (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/4046-sayili-ozellestirme-uygulamalari-hakkinda-kanun/madde-13): Stratejik kuruluşta Devletin sahip olduğu sermaye oranıdır. Bu oranın %50'nin altına düşmesi, imtiyazlı hisse düzeninin devreye girmesi için madde metnindeki eşiktir. - Özelleştirme Uygulamaları Hakkında Kanun m.21 – İş Kaybı Tazminatı Ödenmesi ve Diğer Hizmetlerin Verilmesi (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/4046-sayili-ozellestirme-uygulamalari-hakkinda-kanun/madde-21): Kuruluşun sermayesinde devletin sahip olduğu payın oranıdır. Bu oranın %50'nin altına düşmesi, bu maddedeki iş kaybı tazminatı hakkını doğuran nedenlerden biridir. ### Şans Oyunları Hasılatından Alınan Vergi, Fon ve Payların Düzenlenmesi Hakkında Kanun - Şans Oyunları Hasılatından Alınan Vergi, Fon ve Payların Düzenlenmesi Hakkında Kanun m.3 – Tanımlar (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5602-sayili-sans-oyunlari-hasilatindan-alinan-vergi-fon-ve-paylarin-duzenlenmesi-hakkinda-kanun/madde-3#f1-e): İlgili kurum ve kuruluşların net hasılatı ile at ıslahı faaliyetlerine ilişkin gelirleri hariç, diğer tüm gelirlerinin toplamından her türlü yatırım ve işletme giderlerinin düşülmesiyle kalan tutardır. At ıslahı gelirleri bu hesabın dışındadır. - Şans Oyunları Hasılatından Alınan Vergi, Fon ve Payların Düzenlenmesi Hakkında Kanun m.7 – Kamu payının dağıtımı (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5602-sayili-sans-oyunlari-hasilatindan-alinan-vergi-fon-ve-paylarin-duzenlenmesi-hakkinda-kanun/madde-7#f2): İlgili kurum ve kuruluşların şans oyunları hasılatı üzerinden bir takvim yılının üçer aylık dönemleri itibarıyla hesapladığı ve Bakanlık hesabına yatırmakla yükümlü olduğu paydır. Maddede oranı ya da hesap yöntemi yer almaz. ### Türkiye Cumhuriyeti Ziraat Bankası, Türkiye Halk Bankası Anonim Şirketi ve Türkiye Emlak Bankası Anonim Şirketi Hakkında Kanun - Türkiye Cumhuriyeti Ziraat Bankası, Türkiye Halk Bankası Anonim Şirketi ve Türkiye Emlak Bankası Anonim Şirketi Hakkında Kanun m.4 (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/4603-sayili-turkiye-cumhuriyeti-ziraat-bankasi-turkiye-halk-bankasi-anonim-sirketi-ve-turkiye/madde-4#f1): Bankanın sermayesinde kamuya ait payların toplam oranıdır. Maddeye göre bu oranın yüzde elli eşiğinin altına düşüp düşmediği, kanunun bankalar bakımından uygulanıp uygulanmayacağını belirler. ### Sermaye Piyasası Kanunu - Sermaye Piyasası Kanunu m.138 – Borsa İstanbul Anonim Şirketi (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6362-sayili-sermaye-piyasasi-kanunu/madde-138#f11): Şirket sermayesinin Hazine adına kayıtlı olan payıdır; yüzde kırk dokuzu Hazine Müsteşarlığınca yürütülen pay sahipliğidir. Kamu payının yüzde ellinin altına düşmesi denetim rejimini değiştirir (m.138/11). ### Türkiye Varlık Fonu Yönetimi Anonim Şirketinin Kurulması ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun - Türkiye Varlık Fonu Yönetimi Anonim Şirketinin Kurulması ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun m.4 – Türkiye Varlık Fonunun kaynakları ve finansman sağlanması (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6741-sayili-turkiye-varlik-fonu-yonetimi-anonim-sirketinin-kurulmasi-ile-bazi-kanunlarda/madde-4): Devlete ve diğer kamu tüzel kişilerine ait hisse ve paylardır. Bentte, sermayesinin tamamı veya yarısından fazlası kamuya ait ticari kuruluşlardaki paylar ile Devletin diğer iştiraklerindeki paylar ve Hazineye ait paylar da bu kapsamdadır. ## Karıştırılan kavramlar - **Kamu payı yüzde elli üzerinde / yüzde ellinin altı** (4603 s. K. m.4): Bankada kamu payı yüzde elliyi aştığında kanun hükümleri bu banka bakımından uygulanmaya devam eder. Kamu payı yüzde ellinin altına düştüğünde kanun bu banka bakımından uygulanmaz hale gelir. Aynı kanun aynı bankalar için farklı zamanlarda uygulama alanı kazanabilir ya da kaybedebilir. - **Net hasılat / Kamu payı** (5602 s. K. m.3): Net hasılat, hasılat üzerinden yapılan düşümlerle hesaplanan tutardır. Kamu payı, ilgili kurumun net hasılatı ile diğer tüm gelirlerinin toplamından yatırım ve işletme giderlerinin düşülmesiyle bulunan tutardır. Kamu payı net hasılatı da kapsayan daha geniş bir hesaptır; at ıslahı gelirleri ise yalnız kamu payı hesabında dışarıda bırakılır. - **Kamu payı yüzde elliden fazla / yüzde ellinin altı** (6362 s. K. m.138): Kamu payı yüzde ellinin üzerindeyken şirketin ve iştiraklerinin tüm hesap ve işlemleri, Kurulun listesindeki bağımsız denetim kuruluşları arasından Hazine Müsteşarlığınca seçilecek bir kuruluşça denetlenir. Kamu payı yüzde ellinin altına düşünce bu özel denetim rejimi sona erer. Denetim rejimi kamu payının oranına bağlıdır; rapor eş zamanlı olarak Kurula ve Hazine Müsteşarlığına sunulur. - **İktisadi devlet teşekkülü kamu payı / genel ihtiyaç fazlası** (6741 s. K. m.4): İktisadi devlet teşekküllerinden, bağlı ortaklık, işletme ve iştiraklerindeki kamu payları ile sermayesinin tamamı veya yarısından fazlası kamuya ait ticari kuruluş paylarıdır (m.4/1-d). Kamu kurum ve kuruluşlarının tasarrufundaki ihtiyaç fazlası gelir, kaynak ve varlıklardır (m.4/1-b). Kamu paylarının aktarımı ve ihtiyaç fazlası varlıkların aktarımı ayrı bentlerde düzenlenmiştir; her ikisinde de Cumhurbaşkanı kararı aranır. - **Sermayede %50'den fazla kamu payı / %50'nin altına düşen kamu payı** (4046 s. K. m.19): B bendi uygulaması, %50'den fazla kamu payı bulunan kuruluşlar bakımından geçerlidir. D bendi, anonim şirket statüsündeki kuruluşların kamu payının %50'nin altına düşmesi halinde ifraz ve tevhid işlemlerini İdareye bırakır. Kamu payı %50'nin altına düştüğünde taşınmaz devrinde B bendi yerine D bendindeki ifraz ve tevhid düzeni işler. - **Kamu kurumları arası devir (C bendi) / kamu payı %50'den fazla kuruluşlara devir (B bendi)** (4046 s. K. m.19): C bendi, özelleştirme programındaki kuruluşlar ile diğer kamu kurum ve kuruluşları arasındaki devir, ifraz, irtifak ve kira haklarının çözümünü düzenler. B bendi, belirli Hazine ve Devlet taşınmazlarının %50'den fazla kamu payı bulunan kuruluşlara devrini düzenler. C bendindeki uyuşmazlıklar İdarenin görüşü üzerine Maliye Bakanlığınca çözülür; B bendinde ise devir doğrudan hükme bağlanır. ## İlgili terimler [Borsa İstanbul Anonim Şirketi](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/borsa-istanbul-anonim-sirketi) · [İlgili kurum ve kuruluş](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/ilgili-kurum-ve-kurulus) · [İlgili mevzuat](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/ilgili-mevzuat) · [Net hasılat](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/net-hasilat) · [İşletme hakkı](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/isletme-hakki) · [Şans oyunları](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/sans-oyunlari) · [İş kaybı tazminatı](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/is-kaybi-tazminati) · [Esas sözleşme](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/esas-sozlesme) --- Hukuki tavsiye değildir. Güncel kanun metni için madde bağlantılarına bakın.