--- title: "Kan Hısımlığı nedir?" source: "https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/kan-hisimligi" publisher: "Hukuksal Eğitim" language: "tr" type: "DefinedTerm" updated: "2026-10-21" --- # Kan Hısımlığı **Kısaca:** Kan Hısımlığı, 3 kanunda 7 maddede geçen bir kavramdır; anlamı bağlama göre değişir. - TMK m.17 · kan hısımlığı: Kişilerin birbirinden gelmesi ya da ortak bir kökten gelmesi sonucu doğan hısımlık türüdür. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/4721-sayili-turk-medeni-kanunu/madde-17) - CMK m.22 · hâkimin davaya bakamayacağı hâller: Ortak bir kandan gelen ya da birbirinden doğan kişiler arasındaki akrabalık bağıdır. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5271-sayili-ceza-muhakemesi-kanunu/madde-22) - AYMKYUHK m.59 · dava ve işlere katılmaya engel durumlar: Kan bağıyla birbirine bağlı kişilerdir. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6216-sayili-anayasa-mahkemesinin-kurulusu-ve-yargilama-usulleri-hakkinda-kanun/madde-59) ## Kanunda nerede geçiyor ### Türk Medeni Kanunu - TMK m.17 – IV. Hısımlık — 1. Kan hısımlığı (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/4721-sayili-turk-medeni-kanunu/madde-17#f1): Kişilerin birbirinden gelmesi ya da ortak bir kökten gelmesi sonucu doğan hısımlık türüdür. Evlilik veya evlat edinme gibi sonradan kurulan hısımlıklardan ayrılır. - TMK m.18 – 2. Kayın hısımlığı (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/4721-sayili-turk-medeni-kanunu/madde-18): Biri diğerinden gelen ya da ortak bir kökten gelen kişiler arasındaki hısımlıktır (m.17). Kayın hısımlığı, kan hısımlığı üzerinden kurulan bir hısımlık olduğu için m.17 ölçütleri kayın hısımlığında da kullanılır. - TMK m.129 – I. Hısımlık (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/4721-sayili-turk-medeni-kanunu/madde-129): Biri diğerinden gelen ya da ortak bir kökten gelen kişiler arasındaki bağdır. Üstsoy-altsoy ve yansoy olarak ikiye ayrılır. - TMK m.364 – A. Nafaka yükümlüleri (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/4721-sayili-turk-medeni-kanunu/madde-364): Soy bağına dayanan hısımlıktır. Madde bakımından nafaka ilişkisi yalnızca kan hısımları arasında kurulur; evlilik ya da kayın hısımlığı bu yükümlülüğü doğurmaz. ### Ceza Muhakemesi Kanunu - CMK m.22 – Hâkimin davaya bakamayacağı hâller (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5271-sayili-ceza-muhakemesi-kanunu/madde-22#f1-e): Ortak bir kandan gelen ya da birbirinden doğan kişiler arasındaki akrabalık bağıdır. Maddenin uygulanmasında üstsoy ve altsoy ile üçüncü dereceye kadar (dahil) kan hısımları ayrı ayrı sayılır. - CMK m.45 – Tanıklıktan çekinme (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5271-sayili-ceza-muhakemesi-kanunu/madde-45#f1-c): Ortak bir ata veya soydan gelme ile oluşan hısımlıktır. Maddede üstsoy ve altsoy için derece sınırı aranmazken, diğer kan hısımları üçüncü dereceye kadar çekinme hakkı doğurur. ### Anayasa Mahkemesinin Kuruluşu ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanun - AYMKYUHK m.59 – Dava ve işlere katılmaya engel durumlar (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6216-sayili-anayasa-mahkemesinin-kurulusu-ve-yargilama-usulleri-hakkinda-kanun/madde-59): Kan bağıyla birbirine bağlı kişilerdir. Madde, eşin de dâhil olduğu bu ilişkilerde dördüncü dereceye kadar (dördüncü derece dâhil) kan yönünden üstsoy ve altsoyu yasak kapsamına alır; evlilik bağı kalksa da yasak sürer. ## Karıştırılan kavramlar - **Yansoy kan hısımlığı: tam kan / yarım kan** (TMK m.17): Ortak köklerin ikisi de aynıysa (ana ve baba bir kardeşler) tam kan yansoy hısımlığı vardır. Köklerden yalnızca biri ortaksa (yalnızca ana bir ya da yalnızca baba bir kardeşler) yarım kan yansoy hısımlığı vardır. Kaynakta yarım kan hısımların evlenme yasağı bakımından ayrı değerlendirmeye tabi tutulduğu belirtilmektedir; madde metninde bu ayrım yer almaz. - **Kayın hısımlığı / kan hısımlığı** (TMK m.18): Kayın hısımlığı evlilik bağı üzerinden kurulan hısımlıktır. Kan hısımlığı doğum veya ortak kök bağından doğar. Kayın hısımlığının derecesi ve türü kan hısımlığı kurallarıyla belirlenir; kayın hısımlığında evlilik ayrı bir kan bağı kurmaz. - **Kan hısımlığı / Kayın hısımlığı** (TMK m.129): Kan hısımlığında yasak, ortak kanın doğrudan bağından doğan ilişkilerdir ve üstsoy-altsoy arasında derece sınırı yoktur. Kayın hısımlığında yasak, evlenmeden doğan ve yalnızca eşin üstsoy ve altsoy kan hısımlarını kapsayan ilişkidir. Kayın hısımlığında eşin kardeşi ile evlenmek yasak değildir; kan hısımlığında kardeşler arasında evlenme yasaktır. - **Evlat edinme / Kan hısımlığı** (TMK m.129): Evlat edinme ile kurulan hısımlık mahkeme kararına dayanır ve yalnızca evlat edinen ile evlatlık ve altsoyu arasında doğar. Kan hısımlığında ve kayın hısımlığında hısımlık doğum ya da evlenme ile kendiliğinden kurulur. Evlatlık ile evlat edinenin kan hısımları arasında evlenme yasağı yoktur; evlatlık ile evlat edinen ve onların altsoyu ve eşi arasında yasak vardır. - **Kan hısımlığı / kayın ve evlilik hısımlığı** (TMK m.364): Madde yalnızca kan hısımlarını yükümlü kılar. Kayın ve evlilik hısımlığı bu yükümlülüğü doğurmaz. Kayınpeder, kayınvalide veya üvey çocuk gibi kişilere bu madde dayanılarak nafaka istenemez. - **Kan hısımlığı / evlilik yoluyla hısımlık** (AYMKYUHK m.59): Kan yönündeki hısımlıkta derece sınırı dördüncü derecedir ve eşin üstsoy ve altsoyu bakımından uygulanır. Akrabalığı doğuran evlilik bağına dayanan civar hısımlıkta sınır üçüncü derecedir. Evlilik bağı kalksa bile kan yönündeki hısımlık dördüncü dereceye kadar, civar hısımlık üçüncü dereceye kadar yasak doğurur. ## İlgili konular - Fiil ehliyetsizliği, hısımlık ve yerleşim yeri (Medeni Hukuk): https://www.hukuksalegitim.com/konu/medeni-hukuk/fiil-ehliyetsizligi-hisimlik-ve-yerlesim-yeri - Yargılamaya ilişkin diğer hususlar ve kararlar (Anayasa Hukuku): https://www.hukuksalegitim.com/konu/anayasa-hukuku/yargilamaya-iliskin-diger-hususlar-ve-kararlar - Hâkimin davaya bakamaması ve reddi (Ceza Muhakemesi Hukuku): https://www.hukuksalegitim.com/konu/ceza-muhakemesi-hukuku/hakimin-davaya-bakamamasi-ve-reddi - Tanıkların çağrılması ve çağrıya uymayan tanıklar (Ceza Muhakemesi Hukuku): https://www.hukuksalegitim.com/konu/ceza-muhakemesi-hukuku/taniklarin-cagrilmasi-ve-cagriya-uymayan-taniklar - Evlenme ehliyeti ve engelleri (Medeni Hukuk): https://www.hukuksalegitim.com/konu/medeni-hukuk/evlenme-ehliyeti-ve-engelleri - Nafaka yükümlülüğü ve ev düzeni (Medeni Hukuk): https://www.hukuksalegitim.com/konu/medeni-hukuk/nafaka-yukumlulugu-ve-ev-duzeni ## Örnek kararlar - Ceza Genel Kurulu, 2017/353 E., 2022/142 K., 03.03.2022 — ilgili: CMK m.45 ## İlgili terimler [Kayın Hısımlığı](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/kayin-hisimligi) · [Yansoy hısımlığı](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/yansoy-hisimligi) · [Yoksulluk](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/yoksulluk) · [Tanıklıktan çekinme](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/tanikliktan-cekinme) · [Yasaklılık](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/yasaklilik) · [Kanuni temsilci](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/kanuni-temsilci) --- Hukuki tavsiye değildir. Güncel kanun metni için madde bağlantılarına bakın.