--- title: "Kesin karar nedir?" source: "https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/kesin-karar" publisher: "Hukuksal Eğitim" language: "tr" type: "DefinedTerm" updated: "2026-10-21" --- # Kesin karar **Kısaca:** Kesin karar, 21 kanunda 38 maddede geçen bir kavramdır; anlamı bağlama göre değişir. - TMK m.488 · itiraz: Denetim makamının itiraz üzerine verdiği kararın kanun yoluna tabi olmadığı anlamına gelir. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/4721-sayili-turk-medeni-kanunu/madde-488) - HMK m.45 · zabıt kâtibinin yasaklılığı ve reddi: Verildiği mercii bağlayan ve kanun yoluna konu edilemeyen karardır. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6100-sayili-hukuk-muhakemeleri-kanunu/madde-45) - CMK m.28 · ret istemi üzerine verilecek kararlar ve başvurulacak kanun yolları: Kanun yoluna başvurulamayan karardır. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5271-sayili-ceza-muhakemesi-kanunu/madde-28) ## Kanunda nerede geçiyor ### Hukuk Muhakemeleri Kanunu - HMK m.44 – Ret talebine ilişkin kararların temyizi (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6100-sayili-hukuk-muhakemeleri-kanunu/madde-44): Esas hüküm bakımından temyiz yolu kapalı davalarda, bölge adliye mahkemesi başkan ve üyelerinin reddine ilişkin kararların başvuru yolu kalmadan kesinleşmesidir. Bu kararlara karşı temyiz yoluna gidilemez. - HMK m.45 – Zabıt kâtibinin yasaklılığı ve reddi (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6100-sayili-hukuk-muhakemeleri-kanunu/madde-45): Verildiği mercii bağlayan ve kanun yoluna konu edilemeyen karardır. Bu maddede ret talebi ve çekinme hakkındaki kararların kesin olduğu belirtilmiştir. - HMK m.346 – İstinaf dilekçesinin reddi (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6100-sayili-hukuk-muhakemeleri-kanunu/madde-346): Kanun yoluna başvurulamayan karardır ve maddenin ikinci unsurunu oluşturur. Kesinliğin ölçütü m.341/2 hükmüne bağlanmıştır. - HMK m.352 – Ön inceleme (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6100-sayili-hukuk-muhakemeleri-kanunu/madde-352): Kanun yoluna başvurulamayan, istinaf yolu kapalı olan kararlardır. Kararın kesin olup olmadığı, dava değerine ve kanunda öngörülen istisnalara göre belirlenir. - HMK m.363 – Kanun yararına temyiz (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6100-sayili-hukuk-muhakemeleri-kanunu/madde-363): Verildiği anda kanun yoluna götürülemeyen, istinaf veya temyiz yoluna kapalı olan karardır. Bu madde bakımından kesin karar, kanun yararına temyizin konusu olabilen karar türlerinden biridir. ### İdari Yargılama Usulü Kanunu - İYUK m.42 – Bağlantılı davalarla ilgili diğer esaslar (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2577-sayili-idari-yargilama-usulu-kanunu/madde-42): Bölge idare mahkemesi veya Danıştayın bağlantının bulunup bulunmadığına ilişkin kararına karşı başka bir kanun yoluna başvurulamamasıdır. Bu kararlar hakkında temyiz veya benzeri bir yol kapalıdır. - İYUK m.43 – Görevsizlik ve yetkisizlik hallerinde yapılacak işlem (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2577-sayili-idari-yargilama-usulu-kanunu/madde-43): Danıştay ve bölge idare mahkemesinin görev ve yetki uyuşmazlığına ilişkin verdiği kararın artık kanun yoluna konu olmadığı, bağlayıcı nitelikte bulunduğu anlamındadır. - İYUK m.44 – Merci tayini (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2577-sayili-idari-yargilama-usulu-kanunu/madde-44): Merci tayini makamının verdiği kararın kanun yoluna tabi olmadığı anlamındadır. Bu karara karşı temyiz ya da karar düzeltme yolu açık değildir. - İYUK m.45 – İstinaf: (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2577-sayili-idari-yargilama-usulu-kanunu/madde-45): Kanun yoluna başvurulamayan karardır. Bu maddede dava konusunun tutarı otuz bir bin Türk lirasını geçmeyen vergi davaları, tam yargı davaları ve iptal davalarında verilen kararlar kesindir. Tutar, güncel parasal sınır notuna göre ölçülür. ### Ceza Muhakemesi Kanunu - CMK m.28 – Ret istemi üzerine verilecek kararlar ve başvurulacak kanun yolları (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5271-sayili-ceza-muhakemesi-kanunu/madde-28): Kanun yoluna başvurulamayan karardır. Ret isteminin kabulüne ilişkin karar bu niteliktedir, dolayısıyla itiraz da istinaf ya da temyiz de edilemez. - CMK m.42 – Eski hâle getirme dilekçesi üzerine verilecek karar (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5271-sayili-ceza-muhakemesi-kanunu/madde-42): Kanun yoluna başvurulamayan karar. Kabul kararı bu niteliktedir; red kararına karşı ise itiraz yoluna gidilebilir. - CMK m.271 – Karar (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5271-sayili-ceza-muhakemesi-kanunu/madde-271): Merciin itiraz üzerine verdiği ve bu madde uyarınca başka bir kanun yoluna konu olmayan karardır. Ancak ilk defa merci tarafından verilen tutuklama kararları bu kuralın dışındadır ve bunlara karşı yeniden itiraz yoluna gidilebilir. ### Türk Ticaret Kanunu - TTK m.268 – 2. Ortakların kararlarına uyma zorunluluğu (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6102-sayili-turk-ticaret-kanunu/madde-268): Basit yargılama usulünde verilen ve kanun yoluna başvurulamayan karardır. Kararın kesinliği, tasfiye memuru ile ortaklar arasındaki uyuşmazlıklara ilişkin olup, bu kararlara karşı istinaf veya temyiz yoluna gidilemez. - TTK m.405 – H) Şirket ile denetçi arasındaki görüş ayrılıkları (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6102-sayili-turk-ticaret-kanunu/madde-405): Mahkeme kararına karşı kanun yoluna başvurulamayacağı anlamına gelir. Maddede yalnızca kararın kesinliği belirtilmiştir. - TTK m.440 – 3. Atama (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6102-sayili-turk-ticaret-kanunu/madde-440): Mahkemenin istem hakkında verdiği ve kanun yoluna konu olmayan karardır. Madde metni kararın kesin olduğunu söyler; istinaf yolunun kapalı olması bu niteliğin sonucudur. ### Türk Medeni Kanunu - TMK m.138 – V. Redde itiraz ve yargılama usulü (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/4721-sayili-turk-medeni-kanunu/madde-138#f1): Mahkemenin itiraz üzerine verdiği ve olağan kanun yollarına başvurulmasına izin verilmeyen karardır. Evrak üzerinde incelemede verilen karar bu niteliktedir. - TMK m.488 – 5. İtiraz (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/4721-sayili-turk-medeni-kanunu/madde-488#f1): Denetim makamının itiraz üzerine verdiği kararın kanun yoluna tabi olmadığı anlamına gelir. Bu nitelik madde metninde açıkça belirtilmiştir. ### Avukatlık Kanunu - Av. K. m.70 – Nakil isteminin reddi (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/1136-sayili-avukatlik-kanunu/madde-70): Türkiye Barolar Birliğinin itiraz üzerine verdiği karardır. Birlik kararına karşı adli yargı yolu değil, idari yargı merciine başvuru yolu açıktır. - Av. K. m.178 – Adlî yardım istemi (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/1136-sayili-avukatlik-kanunu/madde-178): Baro başkanının verdiği ve bu madde bakımından başka bir baro içi ya da yargısal yoldan değiştirilemeyeceği anlamına gelen karardır. Maddede kesinlik, üst makama başvuru yolunun bulunmadığını ifade eder. ### Amme Hükmü Şahısları veya Müesseseleri Tarafından Fiilen Amme Hizmetlerine Tahsis Edilmiş Gayrimenkuller Hakkında Kanun - Amme Hükmü Şahısları veya Müesseseleri Tarafından Fiilen Amme Hizmetlerine Tahsis Edilmiş Gayrimenkuller Hakkında Kanun m.8 (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/221-sayili-amme-hukmu-sahislari-veya-muesseseleri-tarafindan-fiilen-amme-hizmetlerine-tahsis/madde-8): Danıştay'ın alıcı idare başvurusu üzerine verdiği ve taraflarca başka bir yolla itiraz edilemeyen karardır. Maddede Danıştay kararının bağlayıcılığı ile tebliğ tarihi önem taşır. - Amme Hükmü Şahısları veya Müesseseleri Tarafından Fiilen Amme Hizmetlerine Tahsis Edilmiş Gayrimenkuller Hakkında Kanun m.9 (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/221-sayili-amme-hukmu-sahislari-veya-muesseseleri-tarafindan-fiilen-amme-hizmetlerine-tahsis/madde-9): Danıştay birinci dairesinin uyuşmazlığı iki ay içinde inceleyerek verdiği, kendisine karşı başka yol bulunmayan karardır. Taraflar bedelde anlaşamazsa bu yola başvurulur. ### Uyuşmazlık Mahkemesinin Kuruluş ve İşleyişi Hakkında Kanun - Uyuşmazlık Mahkemesinin Kuruluş ve İşleyişi Hakkında Kanun m.8 – Çekinme (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2247-sayili-uyusmazlik-mahkemesinin-kurulus-ve-isleyisi-hakkinda-kanun/madde-8#f1): Çekinme isteğinde bulunan başkan ve üye katılmadan verilen, Uyuşmazlık Mahkemesi tarafından alınan nihai karardır. Bu karar için madde ayrıca bir üst merci öngörmez. - Uyuşmazlık Mahkemesinin Kuruluş ve İşleyişi Hakkında Kanun m.29 – Kararların kesinliği ve yayınlanması (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2247-sayili-uyusmazlik-mahkemesinin-kurulus-ve-isleyisi-hakkinda-kanun/madde-29): Uyuşmazlık Mahkemesi kararlarının kanun yoluna tabi olmadığı, yani karara karşı temyiz, karar düzeltme gibi başvuruların yapılamadığı nitelik. Madde, bu niteliği açıkça belirtir. ## Karıştırılan kavramlar - **Kesin karar / Resmî Gazete'de yayımlanan karar** (2247 s. K. m.29): Uyuşmazlık Mahkemesinin tüm kararları kesindir ve kanun yoluna tabi değildir. Resmî Gazete'de yayımlanma yalnızca Başkanın uygun gördüğü kararlar için söz konusudur. Yayımlanmamış bir karar da kesindir; yayımlanma kararın kesinliğinin koşulu değildir. - **Kesin karar / istinafa açık karar** (İYUK m.45): Konusu otuz bir bin Türk lirasını geçmeyen vergi, tam yargı ve iptal davası kararları kesindir. Bu sınırı aşan veya malvarlığına ilişkin olmayan dava kararları istinafa açıktır. Kesin karara karşı istinaf yoluna gidilemez; başvuru reddedilir. Tutar güncel parasal sınır notuna göre belirlenir. - **Kesin karar / Maddi anlamda kesin hüküm** (Anayasa m.153): Kesinlik, kararın kanun yoluna konu olamamasıdır ve Anayasa Mahkemesi kararları bakımından bu özellik ilk ve son derece mahkemesi olmasından gelir. Bağlayıcılık ise kararın tüm organları ve kişileri bağlamasıdır ve bu, kararın hüküm fıkrası için geçerlidir. Kararın yeniden dava konusu yapılmaması ile hüküm fıkrasının bağlayıcılığı farklı hukuki kavramlardır; birinin varlığı diğerini kendiliğinden doğurmaz. - **Kesin karar / yargı denetimi** (2797 s. K. m.16): Büyük Genel Kurulun kararları kesindir ve başka yargı merciine başvuru yapılamaz. Kararın bu madde kapsamında verilmiş olması, Anayasa veya kanunun öngördüğü başka bir yolu kapatmaz. Büyük Genel Kurul kararına karşı genel anlamda bir yargı yolu açılmaz; bu kesinlik, maddede düzenlenen görevler için geçerlidir. - **Süre aşımı / Kesin karar** (HMK m.346): İstinaf dilekçesinin kanuni süre geçtikten sonra verilmesi, süre aşımı halidir ve kararın kesin olup olmadığına bakılmaksızın ret sebebi oluşturur. Kesin karara ilişkin başvuru ise süre içinde verilmiş olsa bile ret sebebidir; ret sebebi süre değil kararın niteliğidir. Her iki halde de kararı veren mahkeme ret kararı verir; ancak ret gerekçesi farklıdır ve bölge adliye mahkemesinin denetiminde bu gerekçenin doğruluğu ayrıca incelenir. - **Kesin karar / istinaf açık karar** (HMK m.352): Kararın kesin olması hâlinde istinaf yolu kapalıdır. Karar istinafa açıksa ön inceleme dosyanın esasına geçmek üzere devam eder. Kesin karara karşı yapılan istinaf başvurusu ön incelemede doğrudan karar konusu olur; istinaf açık ise dosya incelemeye alınır. ## İlgili konular - İdari davalarda yetki ve bağlantı ile görevsizlik ve yetkisizlik hallerinde yapılacak işlemler (İdari Yargılama Usulü): https://www.hukuksalegitim.com/konu/idari-yargilama-usulu/idari-davalarda-yetki-ve-baglanti - Hâkimin davaya bakmaktan yasaklılığı ve reddi (Medeni Usul Hukuku): https://www.hukuksalegitim.com/konu/medeni-usul-hukuku/hakimin-davaya-bakmaktan-yasakliligi-ve-reddi - Yüksek mahkemeler (Anayasa Hukuku): https://www.hukuksalegitim.com/konu/anayasa-hukuku/yuksek-mahkemeler - Adli müzaharet (Avukatlık Hukuku): https://www.hukuksalegitim.com/konu/avukatlik-hukuku/adli-muzaharet - Baro levhası ve avukatlar listesi (Avukatlık Hukuku): https://www.hukuksalegitim.com/konu/avukatlik-hukuku/baro-levhasi-ve-avukatlar-listesi - Hâkimin davaya bakamaması ve reddi (Ceza Muhakemesi Hukuku): https://www.hukuksalegitim.com/konu/ceza-muhakemesi-hukuku/hakimin-davaya-bakamamasi-ve-reddi ## Örnek kararlar - 2021/19 E., 2022/46 K., 21.04.2022 — ilgili: 221 s. K. m.8, 221 s. K. m.9 - Hukuk Genel Kurulu, 2023/350 E., 2024/285 K., 29.05.2024 — ilgili: HMK m.346, HMK m.352 - 2018/117 E., 2023/212 K., 07.12.2023 — ilgili: 2247 s. K. m.8 ## İlgili terimler [Bedel tespiti](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/bedel-tespiti) · [Merci tayini](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/merci-tayini) · [Yeniden inceleme](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/yeniden-inceleme) · [Bağlantılı davalar](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/baglantili-davalar) · [Çekinme](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/cekinme) · [İtiraz](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/itiraz) · [Tebliğ tarihi](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/teblig-tarihi) · [Muvafakat](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/muvafakat) --- Hukuki tavsiye değildir. Güncel kanun metni için madde bağlantılarına bakın.