--- title: "Koruyucu tedbir nedir?" source: "https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/koruyucu-tedbir" publisher: "Hukuksal Eğitim" language: "tr" type: "DefinedTerm" updated: "2026-10-21" --- # Koruyucu tedbir Diğer yazımlar: Koruyucu tedbirler **Kısaca:** Koruyucu tedbir, 3 kanunda 5 maddede geçen bir kavramdır; anlamı bağlama göre değişir. - Anayasa m.172 · tüketicilerin korunması: Tüketicinin zarara uğramasını önlemeye yönelik devlet düzenlemeleri ve denetimleridir. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/1982-anayasasi/madde-172) - 6284 s. K. m.8 · tedbir kararının verilmesi, tebliği ve gizlilik: Korunan kişinin güvenliğini ve barınmasını sağlamaya yönelik tedbirdir. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6284-sayili-ailenin-korunmasi-ve-kadina-karsi-siddetin-onlenmesine-dair-kanun/madde-8) - 1380 s. K. m.9 · su ürünlerini zarardan koruyacak tedbirler: Su ürünlerini zarardan koruyan önlemlerdir. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/1380-sayili-su-urunleri-kanunu/madde-9) ## Kanunda nerede geçiyor ### Türkiye Cumhuriyeti Anayasası - Anayasa m.172 – A. Tüketicilerin korunması (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/1982-anayasasi/madde-172): Tüketicinin zarara uğramasını önlemeye yönelik devlet düzenlemeleri ve denetimleridir. Örneğin ürün güvenliği, içerik bilgisi ve aldatıcı reklam yasağına ilişkin önlemler bu kapsamda değerlendirilir. - Anayasa m.173 – B. Esnaf ve sanatkarların korunması (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/1982-anayasasi/madde-173): Esnaf ve sanatkârı piyasadaki güçlü ekonomik aktörlere karşı kollayan düzenlemelerdir. Örnek olarak haksız rekabete karşı korumalar sayılabilir. ### Ailenin Korunması ve Kadına Karşı Şiddetin Önlenmesine Dair Kanun - Ailenin Korunması ve Kadına Karşı Şiddetin Önlenmesine Dair Kanun m.4 – Hâkim tarafından verilecek koruyucu tedbir kararları (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6284-sayili-ailenin-korunmasi-ve-kadina-karsi-siddetin-onlenmesine-dair-kanun/madde-4#f1): Hâkimin korunan kişinin lehine verdiği, mağduru şiddetten uzaklaştırmayı ve yeni şiddetin önüne geçmeyi amaçlayan tedbirdir. Madde 4 kapsamındaki tedbirler, şiddet uygulayana yönelik önleyici tedbirlerden ayrıdır. - Ailenin Korunması ve Kadına Karşı Şiddetin Önlenmesine Dair Kanun m.8 – Tedbir kararının verilmesi, tebliği ve gizlilik (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6284-sayili-ailenin-korunmasi-ve-kadina-karsi-siddetin-onlenmesine-dair-kanun/madde-8#f3): Korunan kişinin güvenliğini ve barınmasını sağlamaya yönelik tedbirdir. Madde 3(3) uyarınca delil veya belge aranmadan verilebilir. ### Su Ürünleri Kanunu - Su Ürünleri Kanunu m.9 – Su ürünlerini zarardan koruyacak tedbirler (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/1380-sayili-su-urunleri-kanunu/madde-9): Su ürünlerini zarardan koruyan önlemlerdir. Hangi tedbirlerin bu nitelikte sayılacağı Tarım ve Orman Bakanlığınca tespit edilir. ## Karıştırılan kavramlar - **Koruyucu tedbir / aydınlatıcı tedbir** (Anayasa m.172): Koruyucu tedbir, tüketicinin zarar görmesini önlemeye yönelik düzenlemelerdir. Aydınlatıcı tedbir, tüketicinin bilgi eksikliği olmadan karar vermesini hedefler. İkisi aynı maddede sayılsa da uygulamada farklı düzenleme araçlarıyla hayata geçer; bu ayrım uygulamada hangi mevzuatın esas alınacağını belirler. - **Koruyucu tedbir / destekleyici tedbir** (Anayasa m.173): Koruyucu tedbir, esnaf ve sanatkârı piyasadaki güçlü ekonomik aktörlere karşı kollayan düzenlemelerdir. Destekleyici tedbir, esnaf ve sanatkârın faaliyetini geliştirmesine yönelik olumlu adımlardır (kredi, vergi kolaylığı, mesleki eğitim). Madde iki tür tedbiri birlikte öngörür; devlet yalnızca birini seçerek ödevini tamamlamış sayılmaz. - **Koruyucu tedbir / Önleyici tedbir** (6284 s. K. m.8): Koruyucu tedbir, korunan kişinin güvenliğine yöneliktir ve delil aranmaksızın verilebilir. Önleyici tedbir, şiddet uygulayana yönelik olup geciktirilmeksizin verilir. Her iki türde de delil aranmaz (3. fıkra); ancak önleyici tedbirde gecikmeye karşı ayrıca sıkı bir yükümlülük vardır. - **Koruyucu tedbir / Eşitsizliği giderici farklı muamele / Genel farklı muamele** (6701 s. K. m.7): Çocuk, özel yerde tutulan kişi veya eşitsizliği gidermeye yönelik tedbir gerekli ve orantılıdır. Farklı muamele bu amaçlardan birine dayanmaz ya da orantısızdır. Yalnız gerekli, amaca uygun ve orantılı olanlar istisna kapsamına girer; diğerleri ayrımcılık sayılabilir. ## İlgili konular - Mali ve ekonomik hükümler, çeşitli hükümler, son hükümler (Anayasa Hukuku): https://www.hukuksalegitim.com/konu/anayasa-hukuku/mali-ve-ekonomik-hukumler-cesitli-hukumler-son-hukumler ## Örnek kararlar - 2013/64 E., 2013/142 K., 28.11.2013 — ilgili: 6284 s. K. m.4 - Ceza Genel Kurulu, 2021/341 E., 2022/600 K., 04.10.2022 — ilgili: 6284 s. K. m.8 - Genel Kurul, 2017/32972 E., 29.09.2021 — ilgili: 6284 s. K. m.8 ## İlgili terimler [Esnaf](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/esnaf) · [Zorlama hapsi](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/zorlama-hapsi) · [İçsular](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/icsular) · [Su ürünleri](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/su-urunleri) · [Tedbir kararı](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/tedbir-karari) · [Korunan kişi](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/korunan-kisi) · [Sanatkâr](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/sanatkar) · [Tüketici](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/tuketici) --- Hukuki tavsiye değildir. Güncel kanun metni için madde bağlantılarına bakın.