--- title: "Mahallî mülkî amir nedir?" source: "https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/mahalli-mulki-amir" publisher: "Hukuksal Eğitim" language: "tr" type: "DefinedTerm" updated: "2026-10-21" --- # Mahallî mülkî amir **Kısaca:** Mahallî mülkî amir, 25 kanunda 25 maddede geçen bir kavramdır; anlamı bağlama göre değişir. - Tebligat K. m.2 · tebligatın memur vasıtasiyle yapılması: Tebligatı çıkaran merciin talebi üzerine, memur vasıtasıyla tebligat için emir verme yetkisine sahip yerel idare amiridir. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/7201-sayili-tebligat-kanunu/madde-2) - 222 s. K. m.59: Cezayı, ilgili yerin mülkî amiri olarak verir. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/222-sayili-ilkogretim-ve-egitim-kanunu/madde-59) - 1219 s. K. m.70: Cezanın verilmesi yargısal değil idari bir işlemdir. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/1219-sayili-tababet-ve-suabati-san-atlarinin-tarzi-icrasina-dair-kanun/madde-70) ## Kanunda nerede geçiyor ### Tebligat Kanunu - Tebligat K. m.2 – Tebligatın memur vasıtasiyle yapılması (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/7201-sayili-tebligat-kanunu/madde-2): Tebligatı çıkaran merciin talebi üzerine, memur vasıtasıyla tebligat için emir verme yetkisine sahip yerel idare amiridir. Emir verilmeden kolluk eliyle yapılan tebligat usulsüzdür. ### İlköğretim ve Eğitim Kanunu - İlköğretim ve Eğitim Kanunu m.59 (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/222-sayili-ilkogretim-ve-egitim-kanunu/madde-59#f5): Maddedeki idari para cezalarını veren yetkili idari makamdır. Cezayı, ilgili yerin mülkî amiri olarak verir. ### Tababet ve Şuabatı San’atlarının Tarzı İcrasına Dair Kanun - Tababet ve Şuabatı San’atlarının Tarzı İcrasına Dair Kanun m.70 (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/1219-sayili-tababet-ve-suabati-san-atlarinin-tarzi-icrasina-dair-kanun/madde-70#f2): Maddede öngörülen idari para cezalarını veren idari makam. Cezanın verilmesi yargısal değil idari bir işlemdir. ### İspençiyari ve Tıbbi Müstahzarlar Kanunu - İspençiyari ve Tıbbi Müstahzarlar Kanunu m.20 (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/1262-sayili-ispenciyari-ve-tibbi-mustahzarlar-kanunu/madde-20#f2): İdarî para cezasına ve diğer idarî yaptırımlara karar verme yetkisi olan, yerel idare düzeyindeki mülkî makamdır. Yetkisi bulunduğu yer ile sınırlıdır. ### Umumi Hıfzıssıhha Kanunu - Umumi Hıfzıssıhha Kanunu m.294 (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/1593-sayili-umumi-hifzissihha-kanunu/madde-294#f2): Maddede yazılı idari para cezalarını verecek yetkili idari makamdır. Belediye encümeni gibi organlar bu yetkiye sahip değildir. ### Kimlik Bildirme Kanunu - Kimlik Bildirme Kanunu m.18 (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/1774-sayili-kimlik-bildirme-kanunu/madde-18#f1): Mülkî idare teşkilatında yer alan ve bulunduğu yerde kanunla verilen idari yetkileri kullanan makamdır. Maddede yetkili merci olarak belirlenmiştir; kanun bu sıfatın hangi kademeye ait olduğunu ayrıca tanımlamaz. ### Avda ve Sporda Kullanılan Tüfekler, Nişan Tabancaları ve Av Bıçaklarının Yapımı, Alımı, Satımı ve Bulundurulmasına Dair Kanun - Avda ve Sporda Kullanılan Tüfekler, Nişan Tabancaları ve Av Bıçaklarının Yapımı, Alımı, Satımı ve Bulundurulmasına Dair Kanun m.13 – Yivsiz tüfek ruhsatnamesi ve diğer belgelere ilişkin cezalar: (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2521-sayili-avda-ve-sporda-kullanilan-tufekler-nisan-tabancalari-ve-av-bicaklarinin-yapimi/madde-13#f3): Maddede öngörülen idari para cezasını vermeye ve mülkiyetin kamuya geçirilmesine karar vermeye yetkili idari makamdır. Yetki, bu maddeye göre ona aittir. ### Sahil Güvenlik Komutanlığı Kanunu - Sahil Güvenlik Komutanlığı Kanunu m.5 – Yetkiler (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2692-sayili-sahil-guvenlik-komutanligi-kanunu/madde-5): Karada yetkinin sürdürülmesi halinde, durumun en kısa sürede bildirilmesi gereken makamdır. Bildirim yükümlülüğü, karada kullanılan yetkinin hukuki denetimini sağlamak için öngörülmüştür. ## Karıştırılan kavramlar - **Mahallî mülkî amir / diğer idari organlar** (1593 s. K. m.294): Maddeye göre bu Kanun'da yazılı idari para cezalarını verme yetkisi mahallî mülkî amirindir. Belediye encümeni veya kolluk gibi organlar bu yetkiye sahip değildir. Yetkisiz organın verdiği idari para cezası kanuna aykırıdır; uygulamada bozulma sebebi sayılmaktadır. - **Mahalli mülki amir / Diğer makamlar** (3621 s. K. m.15): Bu maddedeki idari yaptırımlara karar verme yetkisi mahalli mülki amire aittir. İlgili kanunlardaki diğer makamların yetkisi saklıdır. Yetki paylaşımı, saklı kalan diğer makamların ayrıca yaptırım uygulayabilmesi biçiminde işler. - **Kamu görevlisi / Mahallî mülki amir yetkisi** (5729 s. K. m.4): Mahkeme, bu Kanun kapsamındaki suç için ceza hükmü verir ve 1. fıkra kapsamında hapis ile adli para cezasına karar verir. Mahallî mülki amir, 4. fıkra uyarınca idari para cezası ve mülkiyetin kamuya geçirilmesi kararlarını verir. İdari para cezası ve mülkiyetin kamuya geçirilmesi bakımından yargı mercilerinin doğrudan karar vermesi değil, mülki amirin kararı esastır; ceza mahkemesi ise bu kararı kendi hükmüne bağlayamaz. - **Mahalli mülki amir ve sağlık kuruluşu / genel kolluk ve belediye zabıta memuru** (2828 s. K. m.21): Mahalli mülki amirler ve sağlık kuruluşları, maddede ayrı sayılmış kurumlardır. Genel kolluk kuvvetleri ve belediye zabıta memurları da ayrı bir kategoridir. Maddenin yükümlülüğü her iki gruba da aynı biçimde yüklenmiştir; metin gruplar arasında farklı bir yükümlülük derecesi öngörmez. ## İlgili konular - Kanunun şümulü (İcra Müdürlüğü Mevzuatı): https://www.hukuksalegitim.com/konu/icra-mudurlugu-mevzuati/tebligat-kanunu ## Örnek kararlar - 2018/149 E., 2022/163 K., 29.12.2022 — ilgili: 5253 s. K. m.33 - 2019/13 E., 2021/31 K., 29.04.2021 — ilgili: 3224 s. K. m.46 - 2015/41 E., 2017/98 K., 04.05.2017 — ilgili: 5442 s. K. m.66 ## İlgili terimler [İdari para cezası](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/idari-para-cezasi) · [Mülkiyetin kamuya geçirilmesi](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/mulkiyetin-kamuya-gecirilmesi) · [Levazım](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/levazim) · [Kültür varlığı](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/kultur-varligi) · [Memur vasıtasıyla tebligat](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/memur-vasitasiyla-tebligat) · [Toplu kullanım sağlayıcı](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/toplu-kullanim-saglayici) · [Uçucu madde](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/ucucu-madde) · [Denetim raporu](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/denetim-raporu) --- Hukuki tavsiye değildir. Güncel kanun metni için madde bağlantılarına bakın.