---
title: "Makbuz karşılığı tahsil nedir?"
source: "https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/makbuz-karsiligi-tahsil"
publisher: "Hukuksal Eğitim"
language: "tr"
type: "DefinedTerm"
updated: "2026-10-21"
---

# Makbuz karşılığı tahsil

**Kısaca:** Makbuz karşılığı tahsil, 4 kanunda 4 maddede geçen bir kavramdır; anlamı bağlama göre değişir.

- VUK ek geç. m.6: Değerli kağıt bedelinin mükellefe makbuz verilerek alınmasıdır. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/213-sayili-vergi-usul-kanunu/ek-gecici-madde-6)
- Harçlar K. m.93 · ödeme usulü: Harcın, tahsil eden makam tarafından düzenlenen makbuz karşılığında ödenmesi yöntemidir. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/492-sayili-harclar-kanunu/madde-93)
- 2872 s. K. m.25 · idarî yaptırımların uygulanması, tahsil usûlü ve itiraz: İdari para cezalarının, Maliye Bakanlığından izin alınarak Bakanlıkça bastırılıp dağıtılan makbuz karşılığında alınmasıdır. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2872-sayili-cevre-kanunu/madde-25)

## Kanunda nerede geçiyor

### Vergi Usul Kanunu
- VUK ek geç. m.6 (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/213-sayili-vergi-usul-kanunu/ek-gecici-madde-6#f1): Değerli kağıt bedelinin mükellefe makbuz verilerek alınmasıdır. Tasdik şartının yerine getirilmesinin ön koşuludur.

### Harçlar Kanunu
- Harçlar K. m.93 – Ödeme usulü (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/492-sayili-harclar-kanunu/madde-93): Harcın, tahsil eden makam tarafından düzenlenen makbuz karşılığında ödenmesi yöntemidir. Ödeme ile makbuz birlikte gerçekleşir.

### Noterlik Kanunu
- Noterlik Kanunu m.118 – Makbuz karşılığında tahsil ve noter hissesi (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/1512-sayili-noterlik-kanunu/madde-118): Noterin, ödenmesi gereken vergi, resim, harç ve değerli kâğıt bedellerini ödeyene makbuz vererek almasıdır. Madde, bu tahsilin genel usul olduğunu belirtir.

### Çevre Kanunu
- Çevre Kanunu m.25 – İdarî yaptırımların uygulanması, tahsil usûlü ve itiraz: (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2872-sayili-cevre-kanunu/madde-25): İdari para cezalarının, Maliye Bakanlığından izin alınarak Bakanlıkça bastırılıp dağıtılan makbuz karşılığında alınmasıdır.

## Karıştırılan kavramlar

- **Makbuz karşılığı tahsil / nakit dışı kartlı tahsil** (1512 s. K. m.118): Makbuz karşılığı tahsil, maddenin ilk fıkrasındaki genel usuldür. Kartlı tahsil, ek fıkra ile getirilen ve nakit yerine kullanılabilen yoldur. Kartla ödeme, makbuz düzenleme yükümlülüğünü ortadan kaldırmaz; birinci fıkradaki makbuz esası ayrıca geçerlidir.
- **Makbuz karşılığı tahsil / basılı damga ile tahsil** (Harçlar K. m.131): Harcın bir tahsil memuru ya da veznede makbuz karşılığı alınması. Harcın basılı kâğıt ya da damga vurdurularak tahsil edilmesi. Her iki yöntem de maddede ayrı ayrı sayılmıştır; hangisinin kullanılacağı bakanlığın düzenlemesine ve konunun özelliğine bağlıdır.

## İlgili konular

- Pasaport, ikamet tezkeresi, çalışma izni, çalışma izni muafiyeti, vize ve dışişleri bakanlığı tasdik harçları (İcra Müdürlüğü Mevzuatı): https://www.hukuksalegitim.com/konu/icra-mudurlugu-mevzuati/pasaport-ikamet-tezkeresi-calisma-izni-calisma-izni-muafiyeti-vize-ve-disisleri
- Fonun kurulması ve fondan yararlanma, cezai hükümler (İmar ve Çevre Hukuku): https://www.hukuksalegitim.com/konu/imar-ve-cevre-hukuku/fonun-kurulmasi-ve-fondan-yararlanma-cezai-hukumler

## Örnek kararlar

- İdare Dava Daireleri Kurulu, 2022/3519 E., 2023/787 K., 13.04.2023 — ilgili: 1512 s. K. m.118

## İlgili terimler

[Basılı damga](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/basili-damga) · [Değerli kâğıt](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/degerli-kagit) · [İdari yaptırım kararı](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/idari-yaptirim-karari) · [Geçiş dönemi](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/gecis-donemi) · [Yetkili merci](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/yetkili-merci) · [Tutanak](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/tutanak)

---
Hukuki tavsiye değildir. Güncel kanun metni için madde bağlantılarına bakın.