--- title: "Maktu harç nedir?" source: "https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/maktu-harc" publisher: "Hukuksal Eğitim" language: "tr" type: "DefinedTerm" updated: "2026-10-21" --- # Maktu harç **Kısaca:** Miktar veya değere bağlı olmayan, sabit tutarlı harçtır. (Harçlar K. m.4) ## Kanunda nerede geçiyor ### Harçlar Kanunu - Harçlar K. m.4 – Yabancı mahkeme ilamları (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/492-sayili-harclar-kanunu/madde-4): Miktar veya değere bağlı olmayan, sabit tutarlı harçtır. Madde metni tenfiz davası için maktu harç öngörmediğinden, bu harç türü maddenin kapsamına girmez. - Harçlar K. m.21 – Harcın nispeti (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/492-sayili-harclar-kanunu/madde-21): İşlemin niteliğine ve mahiyetine göre alınan, dava değerinden bağımsız sabit tutarlı harçtır. - Harçlar K. m.27 – Maktu harçlarda ödeme zamanı (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/492-sayili-harclar-kanunu/madde-27): Tarifede sabit bir tutar olarak belirlenmiş harçtır ve değer ölçüsüne bağlı değildir. Konusu parayla ölçülemeyen davalarda ve çekişmesiz yargı işlerinde alınır. - Harçlar K. m.60 – Harç alma ölçüleri (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/492-sayili-harclar-kanunu/madde-60): İşlemin nevi ve mahiyetine göre alınan, işlemin değerinden bağımsız sabit tutarlı harçtır. - Harçlar K. m.89 – Harcın ölçüleri (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/492-sayili-harclar-kanunu/madde-89): Miktarı işlemin nevi ve mahiyetine göre belirlenen, sabit tutarlı harçtır. Harca konu değerin büyüklüğünden bağımsızdır. - Harçlar K. m.99 – Harç alma ölçüleri (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/492-sayili-harclar-kanunu/madde-99): İşlemin nevi ve mahiyetine göre belirlenen sabit tutardır. Değer veya ağırlık ne olursa olsun değişmez. ### Kamulaştırma Kanunu - Kamulaştırma Kanunu ek m.4 (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2942-sayili-kamulastirma-kanunu/ek-madde-4): Oranla değil, sabit bir tutarla belirlenen harçtır. Bu maddeye göre bu kapsamdaki davalarda mahkeme ve icra harçları maktu olarak belirlenir ve davalı idare tarafından ödenir. ## Karıştırılan kavramlar - **Nispi harç / Maktu harç** (Harçlar K. m.21): Nispi harçta harç, değer ölçüsüne göre alınır; oran sabittir ama harç, matrahla birlikte değişir ve dava değeri büyüdükçe artar. Maktu harçta işlemin niteliği ve mahiyeti esas alınır; tutar sabittir ve dava değeri ne olursa olsun değişmez. Nispi harçta matrahın doğru belirlenmesi zorunludur; maktu harçta değer tespiti harç hesabını etkilemez. Hangi harcın alınacağı tarifedeki karşılığa bakılarak belirlenir. - **Peşin ödenen maktu harç / sonradan hesaplanan maktu harç** (Harçlar K. m.27): Davanın açılması veya işlemin istenmesi gibi, işlemden önce ödenmesi gereken maktu harçlardır. Mahiyeti gereği işin sonunda hesaplanan harçlardır; davanın reddi hâlinde olduğu gibi. Birincisinde ödeme işlemden önce yapılır; ikincisinde ödeme süresi harç alacağının doğmasından itibaren 15 gündür. - **Maktu harç (m.27) / nispi harç (m.28)** (Harçlar K. m.27): Maktu harçta ödeme zamanı m.27'ye göre belirlenir ve kural peşinliktir. Nispi harçta ödeme zamanı m.28'e göre belirlenir; karar ve ilam harcının dörtte biri peşin, kalanı tebliğden itibaren bir ay içinde ödenir. İki harç türünün ödeme zamanı farklıdır; nispi harçlar için m.27'deki genel kural değil m.28 uygulanır. - **Maktu harç / nispi harç** (Harçlar K. m.89): Madde kapsamındaki harçlar işlemin nevi ve mahiyetine göre maktu esas üzerinden alınır. Değer ölçüsüne bağlı nispi harçlarda ise harca konu değer ve oran esas alınır (HK m.15, m.21). Bu maddedeki işlemlerde harç miktarı işlemin değerine göre değişmez; nispi oran ya da matrah hesabı yapılmaz. - **Başvurma harcı / Nispi ve maktu harç** (Harçlar K. m.55): Başvurma harcı, dava dilekçesi verilirken makbuz karşılığında peşin ödenir. Nispi ve maktu harç ise ihbarname esasına göre ihbarnamenin tebliğinden itibaren bir ay içinde vergi dairesine ödenir. İki harç türünün ödeme zamanı ve ödeme yeri farklıdır; başvurma harcında dilekçe anı, diğerlerinde tebliğ tarihinden bir ay esas alınır. - **Değer ölçüsü / maktu harç** (Harçlar K. m.100): Değer ölçüsüne bağlı harçta tutar, tarifedeki değer sınıfına göre belirlenir ve değişebilir. Maktu harçta tutar işlemin türüne göre sabittir ve değer ya da ağırlıktan bağımsızdır. Madde yalnız değer ve ağırlık ölçüsüne tabi işlemlerde uygulanır; maktu harçlarda tarifenin değer sınıfı aranmaz. ## İlgili konular - Gemi ve liman harçları (İcra Müdürlüğü Mevzuatı): https://www.hukuksalegitim.com/konu/icra-mudurlugu-mevzuati/gemi-ve-liman-harclari - Harçdan müstesna işlemler ve harçtan muaf olanlar (İcra Müdürlüğü Mevzuatı): https://www.hukuksalegitim.com/konu/icra-mudurlugu-mevzuati/harcdan-mustesna-islemler-ve-harctan-muaf-olanlar - Harçlar kanunu ve mükellefiyet (İcra Müdürlüğü Mevzuatı): https://www.hukuksalegitim.com/konu/icra-mudurlugu-mevzuati/harclar-kanunu-ve-mukellefiyet - İcra takibinden vazgeçme (İcra Müdürlüğü Mevzuatı): https://www.hukuksalegitim.com/konu/icra-mudurlugu-mevzuati/icra-takibinden-vazgecme - Pasaport, ikamet tezkeresi, çalışma izni, çalışma izni muafiyeti, vize ve dışişleri bakanlığı tasdik harçları (İcra Müdürlüğü Mevzuatı): https://www.hukuksalegitim.com/konu/icra-mudurlugu-mevzuati/pasaport-ikamet-tezkeresi-calisma-izni-calisma-izni-muafiyeti-vize-ve-disisleri - Tapu ve kadastro harçları (İcra Müdürlüğü Mevzuatı): https://www.hukuksalegitim.com/konu/icra-mudurlugu-mevzuati/tapu-ve-kadastro-harclari ## Örnek kararlar - 9. Daire, 2022/2803 E., 2024/8081 K., 26.12.2024 — ilgili: Harçlar K. m.89 ## İlgili terimler [Nispi harç](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/nispi-harc) · [Sayılı tarife](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/sayili-tarife) · [İşlemin nevi ve mahiyeti](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/islemin-nevi-ve-mahiyeti) · [Tasdik harcı](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/tasdik-harci) · [Gemi ve liman harçları](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/gemi-ve-liman-harclari) · [Tapu ve kadastro harcı](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/tapu-ve-kadastro-harci) · [Tenfiz](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/tenfi-z) · [Matrah](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/matrah) --- Hukuki tavsiye değildir. Güncel kanun metni için madde bağlantılarına bakın.