---
title: "Mecra nedir?"
source: "https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/mecra"
publisher: "Hukuksal Eğitim"
language: "tr"
type: "DefinedTerm"
updated: "2026-10-21"
---

# Mecra

**Kısaca:** Su ve benzeri akışların geçtiği yapay ya da doğal yatak anlamında, irtifak konusu olan kanal ve oluk gibi tesistir. (TMK m.791)

## Kanunda nerede geçiyor

### Türk Medeni Kanunu
- TMK m.727 – 4. Mecralar (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/4721-sayili-turk-medeni-kanunu/madde-727#f1): Kuvvet ve maddelerin taşınması ve dağıtımı için kurulan teknik tesisat olarak tanımlanır. Bu maddenin kapsamında, yalnızca su, gaz, elektrik gibi akışkan veya akıcı şeylerin taşınması için kurulan tesisat mecra sayılır; dekovil hattı ya da teleferik gibi tesisler kapsama girmez.
- TMK m.744 (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/4721-sayili-turk-medeni-kanunu/madde-744#f2): Su, gaz, elektrik gibi akıcı maddelerin veya enerjinin taşınmi için kullanılan boru, kanal, hat ve kablo gibi tesisatı ifade eder. Maddede sayılan tesisatın tamamı bu kavrama girer.
- TMK m.745 (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/4721-sayili-turk-medeni-kanunu/madde-745): Arazinin üzerinden geçirilen su, elektrik, yol ya da benzeri tesisleri ifade eden kavram. Maddede, olağanüstü durum bulunan mecraların geçtiği arazi parçası bakımından satın alma talebinin konusunu oluşturur.
- TMK m.791 – III. Değişiklikler — 1. İrtifak hakkının ilişkin olduğu yerin değiştirilmesi (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/4721-sayili-turk-medeni-kanunu/madde-791): Su ve benzeri akışların geçtiği yapay ya da doğal yatak anlamında, irtifak konusu olan kanal ve oluk gibi tesistir. Madde, mecraların naklinde komşuluk hukukuna göre hareket edilmesini öngörür.

### Türk Ceza Kanunu
- TCK m.154 – Hakkı olmayan yere tecavüz (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5237-sayili-turk-ceza-kanunu/madde-154#f3): Suyun akışını sağlayan yatak veya kanaldır. Suyun mecrasının değiştirilmesi, suyun doğal akış yolunun fiilen başka yöne çevrilmesi anlamına gelir.

## Karıştırılan kavramlar

- **Komşuluk hukukundan doğan mecra hakkı / İrtifak hakkıyla kurulan mecra hakkı** (TMK m.727): Komşuluk hukukunun gerektirdiği hâllerde (m.744 vd.) taşınmaz mecra ile yüklenebilir. Bunun dışında taşınmaz mecra ile ancak irtifak hakkı kurularak yüklenebilir. Komşuluk kaynaklı zorunlu mecra hakkı için ayrıca irtifak kurulması gerekebilir; diğer hâllerde irtifak zorunludur.
- **Dahili tesisat / Transit mecra** (TMK m.727): Taşınmazın ihtiyacı için kurulmuş mecra (dahili tesisat) taşınmazın malikine aittir. Taşınmazın hizmetine tahsis edilmemiş, başka bir yere hizmet eden transit mecra işletme sahibine ait olabilir. Dahili tesisat m.718/f.2 uyarınca arazi malikine ait olur; transit mecrada işletme sahibinin mülkiyeti irtifak kurulmuş olmasına bağlıdır.
- **Mecra irtifakı / Zorunlu geçit irtifakı** (TMK m.744): Mecra irtifakı, mecra tesisatının geçirilmesine ilişkindir ve kanun doğrudan irtifak hakkı tanır. Zorunlu geçit irtifakı (m.747) ulaşım için kurulur ve ihtiyaç sahibinin irtifak kurulmasını istemesi gerekir. Mecra irtifakında tescil ayrıca istenmediği sürece kanundan doğar, zorunlu geçit irtifakı ise istemle kurulur.
- **Genel irtifak nakli / mecra nakli** (TMK m.791): Genel irtifak nakli, yukarıdaki koşullara tabidir. Mecra nakli, komşuluk hukuku kurallarının da göz önünde tutulmasını gerektirir. Mecraların naklinde komşuluk hukukuna ilişkin kurallar ek bir sınır oluşturur.
- **Mecra hakkı sahibinin gideri / yükümlü maliğin gideri** (TMK m.746): Kural olarak yer değiştirme giderleri mecra hakkı sahibine aittir; nakil onun yararına yapılmaktadır. Yükümlü taşınmaz maliki, özel durumların haklı gösterdiği ölçüde giderlerin uygun bir kısmına katılabilir. Gider yükü kural olarak mecra hakkı sahibinde kalır; yalnızca özel durumda yükümlü malike uygun bir pay yüklenebilir.
- **Elektronik ilan / Diğer mecra ilanı** (AATUHK m.97/A): Elektronik ortamda yapılan ilan metni, satış portalındaki ilan olarak esas alınır. Gazete veya diğer mecralarda yapılan ilanlar, elektronik ilanla aynı metni taşımak zorunda değildir. Metinler arasında farklılık varsa elektronik ilan metni geçerli sayılır.

## İlgili konular

- Komşu hakkı (Medeni Hukuk): https://www.hukuksalegitim.com/konu/medeni-hukuk/komsu-hakki
- Mala zarar verme ve mala zarar vermenin nitelikli halleri (Ceza Hukuku Özel Hükümler): https://www.hukuksalegitim.com/konu/ceza-hukuku-ozel-hukumler/mala-zarar-verme-ve-mala-zarar-vermenin-nitelikli-halleri
- Taşınmaz lehine irtifak hakkı (Medeni Hukuk): https://www.hukuksalegitim.com/konu/medeni-hukuk/tasinmaz-lehine-irtifak-hakki
- Taşınmaz mülkiyetinin içeriği ve sınırlar (Medeni Hukuk): https://www.hukuksalegitim.com/konu/medeni-hukuk/tasinmaz-mulkiyetinin-icerigi-ve-sinirlar

## Örnek kararlar

- 7. Hukuk Dairesi, 2022/3321 E., 2022/7096 K., 22.11.2022 — ilgili: TMK m.727, TMK m.744
- 2025/93 E., 2025/153 K., 10.07.2025 — ilgili: TMK m.744
- Ceza Genel Kurulu, 2022/218 E., 2025/385 K., 08.10.2025 — ilgili: TCK m.154

## İlgili terimler

[Olağanüstü durum](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/olaganustu-durum) · [Yararlanan taşınmaz](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/yararlanan-tasinmaz) · [Yüklü taşınmaz](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/yuklu-tasinmaz) · [Eklenti](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/eklenti)

---
Hukuki tavsiye değildir. Güncel kanun metni için madde bağlantılarına bakın.
