---
title: "Menkul mal nedir?"
source: "https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/menkul-mal"
publisher: "Hukuksal Eğitim"
language: "tr"
type: "DefinedTerm"
updated: "2026-10-21"
---

# Menkul mal

**Kısaca:** Taşınır mal olarak da anılan, yerinden taşınabilen ve hukuki işlemlerde taşınmaz rejimine tabi olmayan mal türüdür. (2920 s. K. m.65)

## Kanunda nerede geçiyor

### Türk Sivil Havacılık Kanunu
- Türk Sivil Havacılık Kanunu m.65 – Hava araçlarının hukuki niteliği (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2920-sayili-turk-sivil-havacilik-kanunu/madde-65#f1): Taşınır mal olarak da anılan, yerinden taşınabilen ve hukuki işlemlerde taşınmaz rejimine tabi olmayan mal türüdür. Madde, hava araçlarını bu kategoriye dahil eder.

### Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun
- AATUHK m.84 – Menkul malların satışı (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6183-sayili-amme-alacaklarinin-tahsil-usulu-hakkinda-kanun/madde-84): Taşınır mal niteliğindeki, haczedilip paraya çevrilebilecek hareketli varlıklar. Madde bu malların satışa çıkarılma zamanını düzenler.

## Karıştırılan kavramlar

- **Menkul mal / Taşınmaz mal** (AATUHK m.84): Bu madde menkul mallar için üç aylık satışa çıkarma süresini düzenler. Taşınmazların satışı ayrı hükümlere (m.123 vd.) tabidir ve bu maddede düzenlenmemiştir. Taşınmaz bakımından üç aylık süre bu madde ile işletilmez; m.123 uyarınca farklı süre uygulanır.
- **Gayrimenkul elden çıkarma / menkul mal ve hak elden çıkarma** (GVK m.101): Gayrimenkul elden çıkarmasından doğan kazançta bildirim yeri gayrimenkulün bulunduğu yerdir (bent 1). Menkul mal ve hak elden çıkarmasından doğan kazançta bildirim yeri mal ve hakların Türkiye'de elden çıkarıldığı yerdir (bent 2). Bildirim yetkili vergi dairesi, varlığın türüne göre belirlenir.
- **Ticari sermayeye dahil mal / ticari sermayeye dahil olmayan menkul mal** (VUK m.293): Bir ticari işletmenin bilançosunda yer alan ve işletme faaliyetinde kullanılan mallardır. Ev eşyası, mücevherat, sanat eseri gibi işletme varlığı sayılmayan mallardır. Yalnız ikinci grup bu maddedeki emsal bedeli ölçüsüne tabidir; birinci grubun değerlemesi maddenin dışındadır.
- **Gayrimenkul mal ya da menkul mal ile ilgili belge / kamu idaresine verilen taahhütname** (Harçlar K. m.42): Menkul veya gayrimenkul mala ilişkin alım, satım, taahhüt veya rehin işlemini içeren mukavele, senet ya da kâğıt. Rehin bordrosu veya kamu idarelerine verilmek üzere mevzuat kurallarına uyulacağını taahhüt eden belge. Birinci grupta değer yazılması zorunludur; ikinci grupta bu zorunluluk uygulanmaz.
- **Menkul mal / diğer mal değer tespiti** (AATUHK m.74/A): Menkul mallarda tahsil dairesi her hâlde bilirkişiye değer biçtirir. Diğer mallarda değer tespiti bu Kanun hükümlerine göre yapılır. Menkul malda bilirkişi değeri zorunlu bir aşamadır; bu zorunluluk tahsil dairesi tarafından yerine getirilmelidir.
- **Menkul mal / Gayrimenkul** (AATUHK m.97/A): Menkul mallar için madde, satış ilanının her hâlde yapılmasını ve pazarlık yolunu açıkça düzenler. Gayrimenkuller için madde elektronik açık artırmanın kapsamına girer, ancak ilan ve pazarlık kurallarını ayrıca düzenlemez. Menkuller için ilan zorunluluğu ve pazarlık ikinci yolu bu maddede açıkça yer alır; gayrimenkuller için bu hükümler ayrıca aranmalıdır.

## İlgili konular

- Menkul malların haczi ve satışı (Vergi ve Vergi Usul Hukuku): https://www.hukuksalegitim.com/konu/vergi-ve-vergi-usul-hukuku/menkul-mallarin-haczi-ve-satisi

## Örnek kararlar

- 9. Daire, 2020/351 E., 2023/588 K., 07.03.2023 — ilgili: 2920 s. K. m.65
- 7. Daire, 2019/4594 E., 2022/5070 K., 13.12.2022 — ilgili: AATUHK m.84
- 13. Daire, 2022/2724 E., 2022/3256 K., 21.09.2022 — ilgili: AATUHK m.84

## İlgili terimler

[Aksine hüküm](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/aksine-hukum) · [Tahsil dairesi](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/tahsil-dairesi)

---
Hukuki tavsiye değildir. Güncel kanun metni için madde bağlantılarına bakın.