---
title: "Merkezî takas kuruluşu nedir?"
source: "https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/merkezi-takas-kurulusu"
publisher: "Hukuksal Eğitim"
language: "tr"
type: "DefinedTerm"
updated: "2026-10-21"
---

# Merkezî takas kuruluşu

**Kısaca:** Sermaye piyasası araçlarının takas ve merkezî karşı taraf hizmetini veren kuruluştur. (6362 s. K. m.79)

## Kanunda nerede geçiyor

### Sermaye Piyasası Kanunu
- Sermaye Piyasası Kanunu m.35 – Sermaye piyasası kurumları (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6362-sayili-sermaye-piyasasi-kanunu/madde-35): Sermaye piyasası araçlarına ilişkin işlemlerde takas ve tasfiye hizmetini yürüten kurumdur; karşı taraf riskini üstlenme işlevi bulunabilir.
- Sermaye Piyasası Kanunu m.77 – Merkezî takas kuruluşları (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6362-sayili-sermaye-piyasasi-kanunu/madde-77#f2): Borsalarda ve teşkilatlanmış diğer pazar yerlerinde işlem gören sermaye piyasası araçlarının teslimi, bedel ödemesi ve teminat yükümlülüklerinin ifasını yürüten, anonim ortaklık şeklinde kurulmuş özel hukuk tüzel kişisidir. Kuruluşu Kurulun teklifi üzerine ilgili Bakanın iznine bağlıdır.
- Sermaye Piyasası Kanunu m.79 – Takas kesinliği ve rehin hakkı (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6362-sayili-sermaye-piyasasi-kanunu/madde-79#f2): Sermaye piyasası araçlarının takas ve merkezî karşı taraf hizmetini veren kuruluştur. Maddenin koruduğu hak ve yetkiler bu kuruluşun takas ve merkezî karşı taraf sıfatıyla aldığı teminatla sınırlıdır.
- Sermaye Piyasası Kanunu geç. m.8 – Diğer geçiş hükümleri (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6362-sayili-sermaye-piyasasi-kanunu/gecici-madde-8#f1): Sermaye piyasası işlemlerinde takas ve saklama faaliyetini yürüten kuruluştur. Geçici 8. madde, mevcut kuruluşun bu sıfatla izin aranmaksızın faaliyetini sürdürmesini sağlar.

## Karıştırılan kavramlar

- **Merkezî takas kuruluşu / Merkezî saklama kuruluşu** (6362 s. K. m.35): Merkezî takas kuruluşu, işlemlerin takas ve tasfiyesini yürütür. Merkezî saklama kuruluşu, sermaye piyasası araçlarını kayden izler ve saklar. Madde iki kurumu ayrı bentlerde saymaktadır; birinin yetkisi diğerine geçmez, her biri ayrı kuruluş ve faaliyet koşullarına bağlıdır.

## İlgili terimler

[Kolektif yatırım kuruluşları](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/kolektif-yatirim-kuruluslari) · [Merkezî Karşı Taraf](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/merkezi-karsi-taraf) · [Garanti fonu](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/garanti-fonu) · [Kaydileştirme](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/kaydilestirme) · [Sermaye piyasası kurumları](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/sermaye-piyasasi-kurumlari) · [Halka açık ortaklık](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/halka-acik-ortaklik) · [Tedricî tasfiye](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/tedrici-tasfiye) · [Yatırım kuruluşu](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/yatirim-kurulusu)

---
Hukuki tavsiye değildir. Güncel kanun metni için madde bağlantılarına bakın.