---
title: "Mesleki faaliyet nedir?"
source: "https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/mesleki-faaliyet"
publisher: "Hukuksal Eğitim"
language: "tr"
type: "DefinedTerm"
updated: "2026-10-21"
---

# Mesleki faaliyet

**Kısaca:** Mesleki faaliyet, 3 kanunda 3 maddede geçen bir kavramdır; anlamı bağlama göre değişir.

- VUK m.236 · makbuz mecburiyeti: Serbest meslek erbabının mesleğinin gereği olarak yürüttüğü ve karşılığında tahsilat yaptığı işlerdir. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/213-sayili-vergi-usul-kanunu/madde-236)
- 1219 s. K. m.29: Koruma, teşhis, tedavi ve rehabilitasyon işlemlerinin tamamını ifade eder. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/1219-sayili-tababet-ve-suabati-san-atlarinin-tarzi-icrasina-dair-kanun/madde-29)
- 7472 s. K. m.1: Ziraat yüksek mühendisliğine ilişkin hak ve yetkilerin kullanılarak yapılan işlerdir. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/7472-sayili-ziraat-yuksek-muhendisligi-hakkinda-kanun/madde-1)

## Kanunda nerede geçiyor

### Vergi Usul Kanunu
- VUK m.236 – Makbuz mecburiyeti (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/213-sayili-vergi-usul-kanunu/madde-236): Serbest meslek erbabının mesleğinin gereği olarak yürüttüğü ve karşılığında tahsilat yaptığı işlerdir. Maddenin yükümlülüğü, bu faaliyetten doğan tahsilatlar bakımından doğar.

### Tababet ve Şuabatı San’atlarının Tarzı İcrasına Dair Kanun
- Tababet ve Şuabatı San’atlarının Tarzı İcrasına Dair Kanun m.29 (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/1219-sayili-tababet-ve-suabati-san-atlarinin-tarzi-icrasina-dair-kanun/madde-29#f1): Koruma, teşhis, tedavi ve rehabilitasyon işlemlerinin tamamını ifade eder. Madde bu faaliyetleri tek tek saymak yerine genel bir ifadeyle kapsar.

### Ziraat Yüksek Mühendisliği Hakkında Kanun
- Ziraat Yüksek Mühendisliği Hakkında Kanun m.1 (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/7472-sayili-ziraat-yuksek-muhendisligi-hakkinda-kanun/madde-1): Ziraat yüksek mühendisliğine ilişkin hak ve yetkilerin kullanılarak yapılan işlerdir. Maddeye göre bu faaliyetlere başlanabilmesi için öğrenim koşulları gerçekleşmiş olmalıdır.

## Karıştırılan kavramlar

- **Beşinci bent: şartları taşıyan / taşımayan mesleki faaliyet** (GVK m.66): Vergi Usul Kanunu m.155 şartlarından en az ikisini taşıyan ebe, sünnetçi, sağlık memuru, arzuhalci ve rehber gibi kişiler serbest meslek erbabı sayılır. Şartlardan en az ikisini taşımayan kişiler, ya da köy veya 5.000'i aşmayan belediye içinde faaliyet gösterenler bakımından aynı kazanç vergiden muaftır. Şartları taşıyan kişinin kazancı serbest meslek kazancı olarak vergilendirilir; taşımayan veya ilgili yerde faaliyet gösteren kişinin bu faaliyetine ilişkin kazancı gelir vergisinden muaftır.
- **Ticari ve mesleki faaliyet / Birden fazla işyeri** (GVK geç. m.58): Ticari ve mesleki faaliyetin her biri için temel gösterge tutarı ayrı ayrı uygulanır. Aynı veya ayrı nevi birden fazla işyerinde ticari faaliyette bulunanlarda ikinci ve sonraki her işyeri için temel tutarın yüzde ellisi eklenir. Toplam temel tutar kazanç türü ve işyeri sayısına göre artar.

## İlgili konular

- Serbest meslek makbuzları, ücretlere ait kayıt ve vesikalar (Vergi ve Vergi Usul Hukuku): https://www.hukuksalegitim.com/konu/vergi-ve-vergi-usul-hukuku/serbest-meslek-makbuzlari-ucretlere-ait-kayit-ve-vesikalar

## Örnek kararlar

- Hukuk Genel Kurulu, 2017/680 E., 2021/449 K., 08.04.2021 — ilgili: 1219 s. K. m.29
- 8. Daire, 2024/4953 E., 2025/8251 K., 05.11.2025 — ilgili: 1219 s. K. m.29
- Danıştay 15. Daire Başkanlığı, 2015/1803 E., 2018/5514 K., 31.05.2018 — ilgili: 1219 s. K. m.29

## İlgili terimler

[Serbest meslek erbabı](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/serbest-meslek-erbabi) · [Tasdik](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/tasdik)

---
Hukuki tavsiye değildir. Güncel kanun metni için madde bağlantılarına bakın.